Library·Maitrāyaṇī Saṃhitā·4·4.14·4.14.15

Maitrāyaṇī Saṃhitā 4.14.15

MS 4.14.15

वयम् उ त्वा गृहपते जनानाम् अग्ने अकर्म समिधा बृहन्तम् । अस्थूरि नो गार्हपत्यानि सन्तु तिग्मेन नस् तेजसा संशिशाधि ॥ अग्ने स क्षेषद् ऋतपा ऋतेजा उरु ज्योतिर् नशते देवयुष् टे । यं त्वं मित्रेण वरुणः सजोषा देव पासि त्यजसा मर्तम् अंहः ॥ तेजिष्ठा यस्यारतिर् वनेराट् तोदो अध्वन् न वृधसानो अद्यौत् । अद्रोघो न द्रविता चेतति त्मन्न् अमर्त्यो ऽवर्त्र ओषधीषु ॥ आ यद् इषे नृपतिं तेजा आनट् शुचि रेतो निषिक्तं द्यौर् अभीके । अग्निः शर्धम् अनवद्यं युवानं स्वाध्यं जनयत् सूदयच् च ॥ स तेजीयसा मनसा त्वोत उत शिक्ष स्वपत्यस्य शिक्षोः । अग्ने रायो नृतमस्य प्रभूतौ भूयाम ते सुष्टुतयश् च वस्वः ॥ स इद् अस्तेव प्रतिधाद् असिष्यञ् शिशीत तेजो ऽयसो न धाराम् । चित्रध्रजतिर् अरतिर् यो अक्तोर् वेर् न द्रुषद्वा रघुपत्मजंहाः ॥ हव्यवाड् अग्निर् अजरः पिता नः ॥ मथीद् यद् ईं विष्टो मातरिश्वा होतारं विश्वाप्सुं विश्वदेव्यम् । नि यं दधुर् मनुष्यासु विक्षु स्वर् ण चित्रं वपुषे विभावम् ॥ अयं स यस्य शर्मन्न् अवोभिर् अग्नेर् एधते जरिताभिष्टौ । ज्येष्ठेभिर् यो भानुभिर् ऋभूणां पर्येति परिवीतो विभावा ॥ अदिद्युतत् स्व् अपाको विभावाग्ने यजस्व रोदसी उरूची । आयुं न यं नमसा रातहव्या अञ्जन्ति सुप्रयसं पञ्च जनाः ॥ स नो विभावा चक्षणिर् न वस्तोर् अग्निर् वन्दारु वेद्यश् चनो धात् । विश्वायुर् यो अमृतो मर्त्येषु पर्य् अभूद् अतिथिर् जातवेदाः ॥ यो भानुभिर् विभावा विभात्य् अग्निर् देवेभिर् ऋतावाजस्रः । आ यो विवाय सख्या सखिभ्यो ऽपरिह्वृतो अत्यो न सप्तिः ॥ यद् अग्न एषा समितिर् भवाति देवी देवेषु यजता यजत्र । रत्ना च यद् विभजासि स्वधावो भागं नो अत्र वसुमन्तं वीतात् ॥ एता ते अग्न उचथानि वेधो जुष्टानि सन्तु मनसे हृदे च । शकेम रायः सुधुरो यमं ते ऽधि श्रवो देवभक्तं दधानाः ॥ वि पृक्षो अग्ने मघवानो अश्युर् वि सूरयो ददतो विश्वम् आयुः । सनेम वाजं समिथेष्व् अर्यो भागं देवेषु श्रवसे दधानाः ॥ आ नो गहि सख्येभिः शिवेभिर् महान् महीभिर् ऊतिभिः सरण्यन् । अस्मे रयिं बहुलं संतरुत्रं सुवाचं भागं यशसं कृधी नः ॥ कुर्मस् ता आयुर् अजरं यद् अग्ने यथा युक्तो जातवेदो न रिष्याः । अथा वहासि सुमनस्यमानो भागं देवेभ्यो हविषः सुजात ॥ हविषीव भजमानो ना आभाग् देवेभ्यः शिक्षन्न् उत मानुषेभ्यः । त्वं देवानाम् असि यह्व होता स एनान् यक्षीषितो यजीयान्

vayam u tvā gṛhapate janānām agne akarma samidhā bṛhantam / asthūri no gārhapatyāni santu tigmena nas tejasā saṃśiśādhi // agne sa kṣeṣad ṛtapā ṛtejā uru jyotir naśate devayuṣ ṭe / yaṃ tvaṃ mitreṇa varuṇaḥ sajoṣā deva pāsi tyajasā martam aṃhaḥ // tejiṣṭhā yasyāratir vanerāṭ todo adhvan na vṛdhasāno adyaut / adrogho na dravitā cetati tmann amartyo 'vartra oṣadhīṣu // ā yad iṣe nṛpatiṃ tejā ānaṭ śuci reto niṣiktaṃ dyaur abhīke / agniḥ śardham anavadyaṃ yuvānaṃ svādhyaṃ janayat sūdayac ca // sa tejīyasā manasā tvota uta śikṣa svapatyasya śikṣoḥ / agne rāyo nṛtamasya prabhūtau bhūyāma te suṣṭutayaś ca vasvaḥ // sa id asteva pratidhād asiṣyañ śiśīta tejo 'yaso na dhārām / citradhrajatir aratir yo aktor ver na druṣadvā raghupatmajaṃhāḥ // havyavāḍ agnir ajaraḥ pitā naḥ // mathīd yad īṃ viṣṭo mātariśvā hotāraṃ viśvāpsuṃ viśvadevyam / ni yaṃ dadhur manuṣyāsu vikṣu svar ṇa citraṃ vapuṣe vibhāvam // ayaṃ sa yasya śarmann avobhir agner edhate jaritābhiṣṭau / jyeṣṭhebhir yo bhānubhir ṛbhūṇāṃ paryeti parivīto vibhāvā // adidyutat sv apāko vibhāvāgne yajasva rodasī urūcī / āyuṃ na yaṃ namasā rātahavyā añjanti suprayasaṃ pañca janāḥ // sa no vibhāvā cakṣaṇir na vastor agnir vandāru vedyaś cano dhāt / viśvāyur yo amṛto martyeṣu pary abhūd atithir jātavedāḥ // yo bhānubhir vibhāvā vibhāty agnir devebhir ṛtāvājasraḥ / ā yo vivāya sakhyā sakhibhyo 'parihvṛto atyo na saptiḥ // yad agna eṣā samitir bhavāti devī deveṣu yajatā yajatra / ratnā ca yad vibhajāsi svadhāvo bhāgaṃ no atra vasumantaṃ vītāt // etā te agna ucathāni vedho juṣṭāni santu manase hṛde ca / śakema rāyaḥ sudhuro yamaṃ te 'dhi śravo devabhaktaṃ dadhānāḥ // vi pṛkṣo agne maghavāno aśyur vi sūrayo dadato viśvam āyuḥ / sanema vājaṃ samitheṣv aryo bhāgaṃ deveṣu śravase dadhānāḥ // ā no gahi sakhyebhiḥ śivebhir mahān mahībhir ūtibhiḥ saraṇyan / asme rayiṃ bahulaṃ saṃtarutraṃ suvācaṃ bhāgaṃ yaśasaṃ kṛdhī naḥ // kurmas tā āyur ajaraṃ yad agne yathā yukto jātavedo na riṣyāḥ / athā vahāsi sumanasyamāno bhāgaṃ devebhyo haviṣaḥ sujāta // haviṣīva bhajamāno nā ābhāg devebhyaḥ śikṣann uta mānuṣebhyaḥ / tvaṃ devānām asi yahva hotā sa enān yakṣīṣito yajīyān

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/MS/4.14.15

Cite as: Maitrāyaṇī Saṃhitā 4.14.15, in HREEM (hreem.cc/library/MS/4.14.15), after GRETIL, Maitrayani-Samhita Based on Schroeder, Leopold von: Maitrāyaṇī Saṃhitā.

Edition, numbering and licence

GRETIL 1_veda/1_sam/maitrs_pu.htm — Maitrayani-Samhita Based on Schroeder, Leopold von: Maitrāyaṇī Saṃhitā. Die Saṃhitā der Maitrāyaṇīya-Śākhā. Leipzig : 1881-1886 Repr. Wiesbaden : 1970-1972 Input by Thesaurus Indogermanischer Text- und Sprachmaterialien (TITUS) [GRETIL-Version vom 01.12.2016]

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text