Library·Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika·10·10.33

Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika 10.33

Mima 10.33

आह -- यद्य् उपलम्भासिद्धाव् उपलभ्यो ऽपि न सिध्यति, अस्तूपलम्भासिद्धिः। उपलम्भान्तरेण तु सिद्ध उपलभ्यं साधयिष्यति। एवम् अपि सहोपलम्भनियमासिद्धिर् इत्य् उपलम्भसिद्धिपूर्वकत्वाद् उपलभ्यसिद्धेः। उपलभ्यसिद्धिपुरस्सरी तूपलम्भसिद्धिः प्रतिक्षिप्ता, सिद्धेर् असिद्धौ साध्यासिद्धेः। सिद्धिसिद्धिपूर्विका तु साध्यसिद्धिः किं नेष्यते। अतो ऽसिद्ध एवायं हेतुर् अत आह -- न हीति। अस्यार्थः -- नेयम् ईदृशी कल्पना सम्भवति यदनाकारा संविदादाव् अनुभूयते ततश् च पश्चात् साकारो ऽर्थ इति। निराकारबुद्ध्यनुपलब्धेर् उक्तत्वात्। इतश् च नैवं कल्पना युक्ता। कथं हि स्वोपलम्भकाले संभिन्नो ऽर्थः स्वोपलम्भोपलम्भावसरे संवेद्येत, यो ह्य् उपलभ्यमान एव न सिद्धः सो ऽन्योपलम्भावसरे ऽनुपलभ्यमान एव सेत्स्यतीति सुव्याहृतम्। अपि च अन्येन संवेदनोपलम्भे सो ऽप्य् असिद्धस् तत्साधनाय न प्रभवतीत्य् अपरापरापेक्षायाम् अनवस्था। एकासिद्धौ सर्वासिद्धिः। क्वचिद् वा स्वप्रकाशे ऽन्ये ऽपि तथा स्युर् अविशेषात्। अतः स्वात्मानं विषयाकारं च युगपज्ज्ञानम् उपलभत इति सिद्धः सहोपलम्भनियमः। एकव्यापारे क्रमायोगात्। एकः खल्व् अयं संविदः स्वात्मनि विषयाकारे च व्यापारः, प्रकाशात्मा नायं क्रमभावी न सम्भवतीति

āha -- yady upalambhāsiddhāv upalabhyo 'pi na sidhyati, astūpalambhāsiddhiḥ. upalambhāntareṇa tu siddha upalabhyaṃ sādhayiṣyati. evam api sahopalambhaniyamāsiddhir ity upalambhasiddhipūrvakatvād upalabhyasiddheḥ. upalabhyasiddhipurassarī tūpalambhasiddhiḥ pratikṣiptā, siddher asiddhau sādhyāsiddheḥ. siddhisiddhipūrvikā tu sādhyasiddhiḥ kiṃ neṣyate. ato 'siddha evāyaṃ hetur ata āha -- na hīti. asyārthaḥ -- neyam īdṛśī kalpanā sambhavati yadanākārā saṃvidādāv anubhūyate tataś ca paścāt sākāro 'rtha iti. nirākārabuddhyanupalabdher uktatvāt. itaś ca naivaṃ kalpanā yuktā. kathaṃ hi svopalambhakāle saṃbhinno 'rthaḥ svopalambhopalambhāvasare saṃvedyeta, yo hy upalabhyamāna eva na siddhaḥ so 'nyopalambhāvasare 'nupalabhyamāna eva setsyatīti suvyāhṛtam. api ca anyena saṃvedanopalambhe so 'py asiddhas tatsādhanāya na prabhavatīty aparāparāpekṣāyām anavasthā. ekāsiddhau sarvāsiddhiḥ. kvacid vā svaprakāśe 'nye 'pi tathā syur aviśeṣāt. ataḥ svātmānaṃ viṣayākāraṃ ca yugapajjñānam upalabhata iti siddhaḥ sahopalambhaniyamaḥ. ekavyāpāre kramāyogāt. ekaḥ khalv ayaṃ saṃvidaḥ svātmani viṣayākāre ca vyāpāraḥ, prakāśātmā nāyaṃ kramabhāvī na sambhavatīti

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Mima/10.33

Cite as: Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika 10.33, in HREEM (hreem.cc/library/Mima/10.33), after GRETIL, Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/mimamsa/mimsvtku.htm — Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika Based on the ed. by K. Sāmbaśiva Śāstrī. The Mimāṃsāślokavārt[t]ika with the Commentary Kāśikā of Sucaritamiśra. Trivandrum 1926, 1929, 1943. (Trivandrum Sanskrit Series, 90, 99, 150) Provided by Helmut Krasser, Wien { | NOTE: the file numbers verses only within chapters; chapter numbers were inferred from each restart at 1 — verify against a printed edition before citing formally.

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text