Library·Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika·10·10.49

Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika 10.49

Mima 10.49

उपसंहरति -- तस्माद् इति। किं पुनर् इदम् अर्थस्य सद्भावो न गृहीत इति। ज्ञानवैचित्र्यानुपपत्तिर् एव ह्य् अर्थस्य सद्भावे प्रमाणम्। स्वच्छाकारस्य हि ज्ञानस्य न कारणान्तरम् अन्तरेणाकारसम्बन्धस् तद्वैचित्र्यं चोपपद्यते। अतो ऽस्ति कश्चिज् ज्ञानातिरिक्तो हेतुर् येनेदं वैचित्र्यम् आधीयत इत्य् अभ्युपगन्तव्यम्। न चेन्द्रियाण्य् एव तत्र कारणम् इति युक्तं, तेषाम् एकरूपत्वेन कार्यवैचित्र्यानुपपत्तेः। न च समनन्तरप्रत्ययाद् एव केवलाद् विचित्राकारदर्शनम् उचितं, विसदृशप्रत्ययानन्तरम् एव हि वयम् एकान्तविसदृशं प्रत्ययम् उपादीयमानम् उपलभामहे। तत् तद्धेतुकत्वे ऽनुपपन्नम्। यथाकार्यदर्शनं तु विचित्रा एव हेतवः कल्प्यन्त इति युक्तम्। ते चार्थशब्दवाच्याः। एवञ् च प्रसिद्धसद्भावो ऽर्थः ज्ञानं चाविवादसिद्धम् एवेति प्रसिद्धसद्भावयोर् न्याय्य एव संसर्गः, अत आह -- ज्ञानवैचित्र्येति

upasaṃharati -- tasmād iti. kiṃ punar idam arthasya sadbhāvo na gṛhīta iti. jñānavaicitryānupapattir eva hy arthasya sadbhāve pramāṇam. svacchākārasya hi jñānasya na kāraṇāntaram antareṇākārasambandhas tadvaicitryaṃ copapadyate. ato 'sti kaścij jñānātirikto hetur yenedaṃ vaicitryam ādhīyata ity abhyupagantavyam. na cendriyāṇy eva tatra kāraṇam iti yuktaṃ, teṣām ekarūpatvena kāryavaicitryānupapatteḥ. na ca samanantarapratyayād eva kevalād vicitrākāradarśanam ucitaṃ, visadṛśapratyayānantaram eva hi vayam ekāntavisadṛśaṃ pratyayam upādīyamānam upalabhāmahe. tat taddhetukatve 'nupapannam. yathākāryadarśanaṃ tu vicitrā eva hetavaḥ kalpyanta iti yuktam. te cārthaśabdavācyāḥ. evañ ca prasiddhasadbhāvo 'rthaḥ jñānaṃ cāvivādasiddham eveti prasiddhasadbhāvayor nyāyya eva saṃsargaḥ, ata āha -- jñānavaicitryeti

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Mima/10.49

Cite as: Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika 10.49, in HREEM (hreem.cc/library/Mima/10.49), after GRETIL, Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/3_phil/mimamsa/mimsvtku.htm — Sucaritamisra: Mimamsaslokavarttikakasika Based on the ed. by K. Sāmbaśiva Śāstrī. The Mimāṃsāślokavārt[t]ika with the Commentary Kāśikā of Sucaritamiśra. Trivandrum 1926, 1929, 1943. (Trivandrum Sanskrit Series, 90, 99, 150) Provided by Helmut Krasser, Wien { | NOTE: the file numbers verses only within chapters; chapter numbers were inferred from each restart at 1 — verify against a printed edition before citing formally.

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text