न केवलमेतज्जात्युत्तरं किन्तु यदन्यदपि तदीयं वचनम् । तथाहि । भेदस्यापि भेदान्तरभेद्यत्वे ऽनवस्थेति । तथा भिन्ने भेदनिवेशश्चेत्तेनैव भेदेन भिन्नतायामात्माश्रयत्वं, भेदान्तराङ्गीकारे त्वनवस्था । अभिन्ने भेदनिवेशश्चेत्स्वतो ऽपि पटस्य भेदापत्तिरिति । तथा न तावत्प्रत्यक्षेण भेद एव दृश्यते । भेद इत्येव प्रतीतेरनुभवात् । वस्तुनो ऽपि प्रतीतौ न तावद्भेदपूर्वं वस्तुप्रतीतिः । उक्तदोषात् । नापि वस्तुप्रतीतिपूर्विका भेदप्रतीतिः । अभेदेन प्रतीते भेदप्रतीतावतिप्रसक्तेः । नच युगपत् । भेदप्रतीतिं प्रति वस्तुप्रतीतेः कारणत्वेन यौगपद्यायोगात् । नच प्रकारान्तरमस्तीति । तथा सत्तावत्कारणं वा कारणे सत्ता वा । आद्ये कारणस्यासत्त्वम् । द्वितीये ऽसत एव कारणत्वमित्यादि । तत्सर्वं जात्युत्तरमिति ज्ञापयितुमेतादृशस्येत्युक्तम् । सर्वस्यापि स्वव्याघातकत्वात् । भेदस्य सत्तायाश्च स्वरूपातिरिक्तयोरयुक्तयोः (क्तायाः) (क्ततायाः) अयुक्तायाः) एवाङ्गीकरणाच्च । कतमेयं जातिरिति चेन्न । सामान्यलक्षणसद्भावे ऽस्य निर्बन्धस्य व्यर्थत्वात् । अहेतुप्रसङ्गनित्यसमास्वन्तर्भावाच्च । मायाशब्दस्य व्रीह्यादित्वान्मायीति साधुः । शून्यवादिनिरासे(नैव)न मायावादो ऽपि निरस्तो वेदितव्य इत्यतिदेशज्ञापनाय मायी चेत्युक्तम् । एवशब्दस्योत्तरत्रत सम्बन्धः । *८,३३९* नन्वेतदन्योन्याश्रयत्वादिकं सूत्रकृतैव कुतो न निराकृतमित्यत आह तदिति ॥ ॥। तदुपेक्ष्यौ बुभूषुभिः
na kevalametajjātyuttaraṃ kintu yadanyadapi tadīyaṃ vacanam / tathāhi / bhedasyāpi bhedāntarabhedyatve 'navastheti / tathā bhinne bhedaniveśaścettenaiva bhedena bhinnatāyāmātmāśrayatvaṃ, bhedāntarāṅgīkāre tvanavasthā / abhinne bhedaniveśaścetsvato 'pi paṭasya bhedāpattiriti / tathā na tāvatpratyakṣeṇa bheda eva dṛśyate / bheda ityeva pratīteranubhavāt / vastuno 'pi pratītau na tāvadbhedapūrvaṃ vastupratītiḥ / uktadoṣāt / nāpi vastupratītipūrvikā bhedapratītiḥ / abhedena pratīte bhedapratītāvatiprasakteḥ / naca yugapat / bhedapratītiṃ prati vastupratīteḥ kāraṇatvena yaugapadyāyogāt / naca prakārāntaramastīti / tathā sattāvatkāraṇaṃ vā kāraṇe sattā vā / ādye kāraṇasyāsattvam / dvitīye 'sata eva kāraṇatvamityādi / tatsarvaṃ jātyuttaramiti jñāpayitumetādṛśasyetyuktam / sarvasyāpi svavyāghātakatvāt / bhedasya sattāyāśca svarūpātiriktayorayuktayoḥ (ktāyāḥ) (ktatāyāḥ) ayuktāyāḥ) evāṅgīkaraṇācca / katameyaṃ jātiriti cenna / sāmānyalakṣaṇasadbhāve 'sya nirbandhasya vyarthatvāt / ahetuprasaṅganityasamāsvantarbhāvācca / māyāśabdasya vrīhyāditvānmāyīti sādhuḥ / śūnyavādinirāse(naiva)na māyāvādo 'pi nirasto veditavya ityatideśajñāpanāya māyī cetyuktam / evaśabdasyottaratrata sambandhaḥ / *8,339* nanvetadanyonyāśrayatvādikaṃ sūtrakṛtaiva kuto na nirākṛtamityata āha taditi // ... tadupekṣyau bubhūṣubhiḥ
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.