Library·Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version·3·3.4·3.4.157

Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version 3.4.157

NMABB 3.4.157

भगवद्रूपेषु दोषग्राहिणीं प्रतीतिं प्रमाणतया प्रतिपादयत्पुराणवाक्यं दोषसद्भावं मन्यत एव । न हि सम्भवति तद्ग्राहिणः प्रामाण्यमङ्गीकरोति नाङ्गीकरोति च तदिति । दोषसद्भावं मन्यमानं च तत्प्रागुदाहृतया श्रुत्यैव विरुद्धयत इति । पुराणवाक्यस्य श्रुतिविरुद्धत्वे को दोष इत्यत आह पुराणस्येति ॥ पुराणस्योपजीव्यश्च वेद ॥। पौरुषेयेण खलु वाक्येन समूलेन भाव्यम् । यतः केनचित्कारणेन कञ्चिदर्थं बुद्धिस्थीकृत्य वाक्यं प्रयुञ्ज्महे । अन्यथोत्पत्तेरेवासम्भवः । पुराणवाक्यस्य च वेद एव मूलं कुत इत्यत आह नचेति ॥ ॥। एव नचापरः अपरः पौरुषेयो ग्रन्थः । चशब्दः प्रत्यक्षा(गमा)दिसमुच्चयार्थः । पौरुषेयस्तावदागमो न पुराणस्य मूलम् । तस्यापि मूला(न्तरा)पेक्षायामन्धपरम्परापातात् । न(च) प्रत्यक्षानुमाने । तदर्थस्य तदगोचरत्वात् । नाप्युत्प्रेक्षा । प्रतारकवाक्यवदप्रामाण्यप्रसङ्गात् । अतः परिशेषाद्वेद एव पुराणस्योपजीव्य इति सिद्धम् । ततः किमित्यत आह तद्विरोध इति ॥ तद्विरोधे कथं मानं तत् तत्र च भविष्यति

bhagavadrūpeṣu doṣagrāhiṇīṃ pratītiṃ pramāṇatayā pratipādayatpurāṇavākyaṃ doṣasadbhāvaṃ manyata eva / na hi sambhavati tadgrāhiṇaḥ prāmāṇyamaṅgīkaroti nāṅgīkaroti ca taditi / doṣasadbhāvaṃ manyamānaṃ ca tatprāgudāhṛtayā śrutyaiva viruddhayata iti / purāṇavākyasya śrutiviruddhatve ko doṣa ityata āha purāṇasyeti // purāṇasyopajīvyaśca veda ... pauruṣeyeṇa khalu vākyena samūlena bhāvyam / yataḥ kenacitkāraṇena kañcidarthaṃ buddhisthīkṛtya vākyaṃ prayuñjmahe / anyathotpatterevāsambhavaḥ / purāṇavākyasya ca veda eva mūlaṃ kuta ityata āha naceti // ... eva nacāparaḥ aparaḥ pauruṣeyo granthaḥ / caśabdaḥ pratyakṣā(gamā)disamuccayārthaḥ / pauruṣeyastāvadāgamo na purāṇasya mūlam / tasyāpi mūlā(ntarā)pekṣāyāmandhaparamparāpātāt / na(ca) pratyakṣānumāne / tadarthasya tadagocaratvāt / nāpyutprekṣā / pratārakavākyavadaprāmāṇyaprasaṅgāt / ataḥ pariśeṣādveda eva purāṇasyopajīvya iti siddham / tataḥ kimityata āha tadvirodha iti // tadvirodhe kathaṃ mānaṃ tat tatra ca bhaviṣyati

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/NMABB/3.4.157

Cite as: Nyāyasudhā a subcommentary on Mādhva's Anuvyākhāna, a commentary on Bādarāyaṇa's Brahmasūtra, integrated version 3.4.157, in HREEM (hreem.cc/library/NMABB/3.4.157), after GRETIL.

Edition, numbering and licence

GRETIL tei/sa_jayatIrtha-nyAyasudhA.xml —

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text