Library·Yāska: Nirukta·2·2.7

Yāska: Nirukta 2.7

Nir 2.7

ऽऽतावाम्वास्तून्युश्मसिगमध्यैयत्रगावस्भूरिशृण्गाअयासह्। अत्रआहतदुरुगायस्यवृस्नःपरमम्पदमवभातिभूरि।ऽऽ।तानिवाम्वास्तूनिकामयामहेगमनाययत्रगावस्भूरिशृण्गाबहुशृण्गाह्।(२,७)।[१८६]। भूरिइतिबहुनोनामधेयम्प्रभवतिइतिसतह्।(२,७)।[१८६] शृण्गम्श्रयतेर्वाशृणातेर्वाशम्नातेर्वाशरनायौद्गतमिविवाशिरसोनिर्गतमितिवा।(२,७)।[१८६] अयासोअयनाह्। तत्रतदुरुगायस्यविस्नोर्महागतेःपरमम्पदम्परार्ध्यस्थमवभातिभूरि।(२,७)।[१८६] पादःपद्यतेस्तत्निधानात्पदम्। पशुपादप्रकृतिःप्रभागपादह्। प्रभागपादसामान्यादितरानिपदानि। एवमन्येसामपिसत्त्वानाम्संदेहाविद्यन्ते। तानिचेत्समानकर्माणिसमाननिर्वचनानि,।नानाकर्माणिचेत्नानानिर्वचनानियथाअर्थम्निर्वक्तव्यानि।(२,७)।[१८६] इतिइमान्येकविंशतिःपृथिवीनामधेयान्यनुक्रान्तानि। तत्रनिरृतिर्निरमनादृच्छतेःकृच्छ्रआपत्तिरितरा। सापृथिव्यासंदिह्यते,।तयोर्विभागस्तस्याःएषाभवति।२,७।[१८६]

``tā.vām.vāstūny.uśmasi.gamadhyai.yatra.gāvas.bhūri.śṛṇgā.ayāsah/ atra.āha.tad.uru.gāyasya.vṛsnaḥ.paramam.padam.avabhāti.bhūri/''.tāni.vām.vāstūni.kāmayāmahe.gamanāya.yatra.gāvas.bhūri.śṛṇgā.bahu.śṛṇgāh/(2,7).[186]. bhūri.iti.bahuno.nāmadheyam.prabhavati.iti.satah/(2,7).[186] śṛṇgam.śrayater.vā.śṛṇāter.vā.śamnāter.vā.śaranāya.udgatam.ivi.vā.śiraso.nirgatam.iti.vā/(2,7).[186] ayāso.ayanāh/ tatra.tad.uru.gāyasya.visnor.mahā.gateḥ.paramam.padam.parārdhyastham.avabhāti.bhūri/(2,7).[186] pādaḥ.padyates.tat.nidhānāt.padam/ paśu.pāda.prakṛtiḥ.prabhāga.pādah/ prabhāga.pāda.sāmānyād.itarāni.padāni/ evam.anyesām.api.sattvānām.saṃdehā.vidyante/ tāni.cet.samāna.karmāṇi.samāna.nirvacanāni,.nānā.karmāṇi.cet.nānā.nirvacanāni.yathā.artham.nirvaktavyāni/(2,7).[186] iti.imāny.ekaviṃśatiḥ.pṛthivī.nāmadheyāny.anukrāntāni/ tatra.nirṛtir.niramanād.ṛcchateḥ.kṛcchra.āpattir.itarā/ sā.pṛthivyā.saṃdihyate,.tayor.vibhāgas.tasyāḥ.eṣā.bhavati/2,7/[186]

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/Nir/2.7

Cite as: Yāska: Nirukta 2.7, in HREEM (hreem.cc/library/Nir/2.7), after GRETIL, Yaska: Nirukta Based on the edition by Lakshman Sarup Input by Munoe Tokunaga (and partly M.

Edition, numbering and licence

GRETIL 1_veda/5_vedang/3_pratis/niruktau.htm — Yaska: Nirukta Based on the edition by Lakshman Sarup Input by Munoe Tokunaga (and partly M. Kobayashi) 29.7.1999 THIS GRETIL TEXT FILE IS FOR REFERENCE PURPOSES ONLY! COPYRIGHT AND TERMS OF USAGE AS FOR SOURCE FILE. Text converted to Unicode (UTF-8). (This fi

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text