क्अ इ,२४४।८-२४५।५ रो इइ,१५०-१५२ द्रव्याभिधानम् व्याडिः । द्रव्याभिधानम् व्याडिः आचार्यः न्याय्यम् मन्यते : द्रव्यम् अभिधीयते इति । तथा च लिङ्गवचनसिद्धिः । एवम् च कृत्वा लिङ्गवचनानि सिद्धानि भवन्ति : ब्राह्मणी ब्राह्मणः , ब्राह्मणौ ब्राह्मणाः इति । चोदनासु च तस्य आरम्भात् । चोदनासु च तस्य आरम्भात् मन्यामहे द्रव्यम् अभिधीयते इति । गौः अनुबन्ध्यः अजः अग्नीषोमीयः इति : आकृतौ चोदितायाम् द्रव्ये आरम्भणालम्भनप्रोक्षणविशसनादीनि क्रियन्ते । न च एकम् अनेकाधिकरणस्थम् युगपत् । न खलु अपि एकम् अनेकाधिकरणस्थम् युगपत् उपलभ्यते । न हि एकः देवदत्तः युगपत् स्रुघ्ने भवति मथुरायाम् च । विनाशे प्रादुर्भावे च सर्वम् तथा स्यात् । किम् । विनश्येत् च प्रादुः ष्यात् च । श्वा मृतः इति श्वा नाम लोके न प्रचरेत् । गौः जातः इति सर्वम् गोभूतम् अनवकाशम् स्यात् । अस्ति च वैरूप्यम् । अस्ति खलु अपि वैरूप्यम् : गौः च गौः च खण्डः मुण्डः इति । तथा च विग्रहः । एवम् च कृत्वा विग्रहः उपपन्नः भवति : गौः च गौः च इति । व्यर्थेषु च मुक्तसंशयम् । व्यर्थेषु च मुक्तसंशयम् भवति । आकृतौ अपि पदार्थे एकशेषः वक्तव्यः : अक्षाः , पादाः , माषाः इति ।
KA I,244.8-245.5 Ro II,150-152 dravyābhidhānam vyāḍiḥ . dravyābhidhānam vyāḍiḥ ācāryaḥ nyāyyam manyate : dravyam abhidhīyate iti . tathā ca liṅgavacanasiddhiḥ . evam ca kṛtvā liṅgavacanāni siddhāni bhavanti : brāhmaṇī brāhmaṇaḥ , brāhmaṇau brāhmaṇāḥ iti . codanāsu ca tasya ārambhāt . codanāsu ca tasya ārambhāt manyāmahe dravyam abhidhīyate iti . gauḥ anubandhyaḥ ajaḥ agnīṣomīyaḥ iti : ākṛtau coditāyām dravye ārambhaṇālambhanaprokṣaṇaviśasanādīni kriyante . na ca ekam anekādhikaraṇastham yugapat . na khalu api ekam anekādhikaraṇastham yugapat upalabhyate . na hi ekaḥ devadattaḥ yugapat srughne bhavati mathurāyām ca . vināśe prādurbhāve ca sarvam tathā syāt . kim . vinaśyet ca prāduḥ ṣyāt ca . śvā mṛtaḥ iti śvā nāma loke na pracaret . gauḥ jātaḥ iti sarvam gobhūtam anavakāśam syāt . asti ca vairūpyam . asti khalu api vairūpyam : gauḥ ca gauḥ ca khaṇḍaḥ muṇḍaḥ iti . tathā ca vigrahaḥ . evam ca kṛtvā vigrahaḥ upapannaḥ bhavati : gauḥ ca gauḥ ca iti . vyartheṣu ca muktasaṃśayam . vyartheṣu ca muktasaṃśayam bhavati . ākṛtau api padārthe ekaśeṣaḥ vaktavyaḥ : akṣāḥ , pādāḥ , māṣāḥ iti .
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.