क्अ इ,२८९।९-२१ रो इइ,२७३ प्रत्ययग्रहणम् णिजर्थम् । प्रत्ययस्य ग्रहणम् कर्तव्यम् । पूर्ववत् प्रत्ययात् इति वक्तव्यम् । किम् प्रयोजनम् । णिजर्थम् । णिजन्तात् अपि यथा स्यात् इति । आकुस्मयते विकुस्मयते हृणीयते महीयते इति। तत्र कः दोषः । तत्र हेतुमण्णिचः प्रतिषेधः । तत्र हेतुमण्णिचः प्रतिषेधः वक्तव्यः । आसयति शाययति । सूत्रम् च भिद्यते । यथान्यासम् एव अस्तु । कथम् आकुस्मयते विकुस्मयते हृणीयते महीयते इति। अनुबन्धकरणसामर्थ्यात् भविष्यति । अथ वा अवयवे कृतम् लिङ्गम् समुदायस्य विशेषकम् भवति । तत् यथा गोः सक्थनि कर्णे वा कृतम् लिङ्गम् समुदायस्य विशेषकम् भवति । यदि अवयवे कृतम् लिङ्गम् समुदायस्य विशेषकम् भवति हृणीययति महीययति अत्र अपि प्राप्नोति । अवयवे कृतम् लिङ्गम् कस्य समुदायस्य विशेषकम् भवति । यम् समुदायम् यः अवयवः न व्यभिचरति । यकम् च न व्यभिचरति । णिचम् तु व्यभिचरति । तत् यथा गोः सक्थनि कर्णे वा कृतम् लिङ्गम् गोः एव विशेषकम् भवति न गोमण्डलस्य ।
KA I,289.9-21 Ro II,273 pratyayagrahaṇam ṇijartham . pratyayasya grahaṇam kartavyam . pūrvavat pratyayāt iti vaktavyam . kim prayojanam . ṇijartham . ṇijantāt api yathā syāt iti . ākusmayate vikusmayate hṛṇīyate mahīyate iti. tatra kaḥ doṣaḥ . tatra hetumaṇṇicaḥ pratiṣedhaḥ . tatra hetumaṇṇicaḥ pratiṣedhaḥ vaktavyaḥ . āsayati śāyayati . sūtram ca bhidyate . yathānyāsam eva astu . katham ākusmayate vikusmayate hṛṇīyate mahīyate iti. anubandhakaraṇasāmarthyāt bhaviṣyati . atha vā avayave kṛtam liṅgam samudāyasya viśeṣakam bhavati . tat yathā goḥ sakthani karṇe vā kṛtam liṅgam samudāyasya viśeṣakam bhavati . yadi avayave kṛtam liṅgam samudāyasya viśeṣakam bhavati hṛṇīyayati mahīyayati atra api prāpnoti . avayave kṛtam liṅgam kasya samudāyasya viśeṣakam bhavati . yam samudāyam yaḥ avayavaḥ na vyabhicarati . yakam ca na vyabhicarati . ṇicam tu vyabhicarati . tat yathā goḥ sakthani karṇe vā kṛtam liṅgam goḥ eva viśeṣakam bhavati na gomaṇḍalasya .
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.