क्अ इ,३९२।५-१४ रो इइ,६०६-६०७ इह कस्मात् अव्ययीभावः न भवति । एका नदी एकनदी । नदीभिः सङ्ख्या इति प्राप्नोति । इह कः चित् समासः पूर्वपदार्थप्रधानः , कः चित् उत्तरपदार्थप्रधानः , कः चित् अन्यपदार्थप्रधानः , कः चित् उभयपदार्थप्रधानः । पूर्वपदार्थप्रधानः अव्ययीभावः , उत्तरपदार्थप्रधानः तत्पुरुषः , अन्यपदार्थप्रधानः बहुव्रीहिः , उभयपदार्थप्रधानः द्वन्द्वः। न च अत्र पूर्वपदार्थप्राधान्यम् गम्यते । अथवा अव्ययीभावः क्रियताम् बहुव्रीहिः इति । बहुव्रीहिः भविष्यति विप्रतिषेधेन । भवेत् एकसञ्ज्ञाधिकारे सिद्धम् परङ्कार्यत्वे तु न सिध्यति । आरम्भसामर्थ्यात् च अव्ययीभावः प्राप्नोति परङ्कार्यत्वात् च बहुव्रीहिः । परङ्कार्यत्वे च न दोषः । नदीभिः सङ्ख्यायाः समाहारे अव्ययीभावः वक्तव्यः । सः च अवश्यम् वक्तव्यः । सर्वम् एकनदीतरे ।
KA I,392.5-14 Ro II,606-607 iha kasmāt avyayībhāvaḥ na bhavati . ekā nadī ekanadī . nadībhiḥ saṅkhyā iti prāpnoti . iha kaḥ cit samāsaḥ pūrvapadārthapradhānaḥ , kaḥ cit uttarapadārthapradhānaḥ , kaḥ cit anyapadārthapradhānaḥ , kaḥ cit ubhayapadārthapradhānaḥ . pūrvapadārthapradhānaḥ avyayībhāvaḥ , uttarapadārthapradhānaḥ tatpuruṣaḥ , anyapadārthapradhānaḥ bahuvrīhiḥ , ubhayapadārthapradhānaḥ dvandvaḥ. na ca atra pūrvapadārthaprādhānyam gamyate . athavā avyayībhāvaḥ kriyatām bahuvrīhiḥ iti . bahuvrīhiḥ bhaviṣyati vipratiṣedhena . bhavet ekasañjñādhikāre siddham paraṅkāryatve tu na sidhyati . ārambhasāmarthyāt ca avyayībhāvaḥ prāpnoti paraṅkāryatvāt ca bahuvrīhiḥ . paraṅkāryatve ca na doṣaḥ . nadībhiḥ saṅkhyāyāḥ samāhāre avyayībhāvaḥ vaktavyaḥ . saḥ ca avaśyam vaktavyaḥ . sarvam ekanadītare .
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.