Library·Patanjali: Vyakaranamahabhasya·6·6.1·6.1.36

Patanjali: Vyakaranamahabhasya 6.1.36

P 6.1.36

क्अ इइइ।३०।१७-३१।२ रो इव्।३४४-३४५ अपस्पृधेथाम् इति किम् निपात्यते । स्पर्धेः लङि आत्मनेपदानाम् मध्यमपुरुषस्य द्विवचने आथामि द्विर्वचनम् सम्प्रसारणम् अकारलोपः च निपात्यते । इन्द्रः च विष्णो यत् अपस्पृधेथाम् । अस्पृधेथाम् इति भाषायाम् । अपरः आह : अपपूर्वात् स्पर्धेः लङि आत्मनेपदानाम् मध्यमपुरुषस्य द्विवचने आथामि द्विर्वचनम् सम्प्रसारणम् अकारलोपः च निपात्यते । इन्द्रः च विष्णो यत् अपस्पृधेथाम् । अपास्पृधेथाम् इति भाषायाम् । श्राताः श्रितम् इति किम् निपात्यते । श्रीणातेः क्ते श्राभावश्रिभावौ निपात्येते । क्व पुनः श्राभावः क्व वा श्रिभावः । सोमे श्राभावः अन्यत्र श्रिभावः । न तर्हि इदानीम् इदम् भवति : श्रितः सोमः इति । बहुवचने श्राभावः । न तर्हि इदानीम् इदम् भवति : श्रिताः नः ग्रहाः इति । सोमबहुत्वे श्राभावः अन्यत्र श्रिभावः ।

KA III.30.17-31.2 Ro IV.344-345 apaspṛdhethām iti kim nipātyate . spardheḥ laṅi ātmanepadānām madhyamapuruṣasya dvivacane āthāmi dvirvacanam samprasāraṇam akāralopaḥ ca nipātyate . indraḥ ca viṣṇo yat apaspṛdhethām . aspṛdhethām iti bhāṣāyām . aparaḥ āha : apapūrvāt spardheḥ laṅi ātmanepadānām madhyamapuruṣasya dvivacane āthāmi dvirvacanam samprasāraṇam akāralopaḥ ca nipātyate . indraḥ ca viṣṇo yat apaspṛdhethām . apāspṛdhethām iti bhāṣāyām . śrātāḥ śritam iti kim nipātyate . śrīṇāteḥ kte śrābhāvaśribhāvau nipātyete . kva punaḥ śrābhāvaḥ kva vā śribhāvaḥ . some śrābhāvaḥ anyatra śribhāvaḥ . na tarhi idānīm idam bhavati : śritaḥ somaḥ iti . bahuvacane śrābhāvaḥ . na tarhi idānīm idam bhavati : śritāḥ naḥ grahāḥ iti . somabahutve śrābhāvaḥ anyatra śribhāvaḥ .

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/P/6.1.36

Cite as: Patanjali: Vyakaranamahabhasya 6.1.36, in HREEM (hreem.cc/library/P/6.1.36), after GRETIL, Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/pmbhasuu.htm — Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay 1880-1885), revised by K.V. Abhyankar (Poona 1972-1996). With additional references of the edition Gurukuljhajjar, Rohatak (Rohtak) : Hariyana sahitya samsthan, 1961-196

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text