Library·Patanjali: Vyakaranamahabhasya·6·6.1·6.1.65

Patanjali: Vyakaranamahabhasya 6.1.65

P 6.1.65

क्अ इइइ।४३।१२-१८ रो इव्।३७२ अथ किमर्थम् णकारम् उपदिश्य तस्य नकारः आदेशः क्रियते न नकारः एव उपदिश्येत । लघ्वर्थम् इति आह । कथम् । अविशेषेण अयम् णकारम् उपदिश्य नकारम् आदेशम् उक्त्वा लघुना उपायेन णत्वम् निर्वर्तयति उपसर्गात् असमासे अपि णोपदेशस्य इति । इतरथा हि येषाम् णत्वम् इष्यते तेषाम् तत्र ग्रहणम् कर्तव्यम् स्यात् । के पुनः णोपदेशाः धातवः । पठितव्याः । कः अत्र भवतः पुरुषकारः । यदि अन्तरेण पाठम् किम् चित् शक्यते वक्तुम् तत् उच्यताम् । अन्तरेण अपि पाठम् किम् चित् शक्यते वक्तुम् । कथम् । सर्वे नादयः णोपदेशाः नृतिनन्दिनर्दिनक्किनाटिनाथृनाधृनॄवर्जम् ।

KA III.43.12-18 Ro IV.372 atha kimartham ṇakāram upadiśya tasya nakāraḥ ādeśaḥ kriyate na nakāraḥ eva upadiśyeta . laghvartham iti āha . katham . aviśeṣeṇa ayam ṇakāram upadiśya nakāram ādeśam uktvā laghunā upāyena ṇatvam nirvartayati upasargāt asamāse api ṇopadeśasya iti . itarathā hi yeṣām ṇatvam iṣyate teṣām tatra grahaṇam kartavyam syāt . ke punaḥ ṇopadeśāḥ dhātavaḥ . paṭhitavyāḥ . kaḥ atra bhavataḥ puruṣakāraḥ . yadi antareṇa pāṭham kim cit śakyate vaktum tat ucyatām . antareṇa api pāṭham kim cit śakyate vaktum . katham . sarve nādayaḥ ṇopadeśāḥ nṛtinandinardinakkināṭināthṛnādhṛnṝvarjam .

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/P/6.1.65

Cite as: Patanjali: Vyakaranamahabhasya 6.1.65, in HREEM (hreem.cc/library/P/6.1.65), after GRETIL, Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/pmbhasuu.htm — Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay 1880-1885), revised by K.V. Abhyankar (Poona 1972-1996). With additional references of the edition Gurukuljhajjar, Rohatak (Rohtak) : Hariyana sahitya samsthan, 1961-196

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text