Library·Patanjali: Vyakaranamahabhasya·6·6.4·6.4.22·6.4.22.1

Patanjali: Vyakaranamahabhasya 6.4.22.1

P 6.4.22.1

क्अ इइइ।१८७।२-९ रो इव्।६८७-६८८ असिद्धवचनम् किमर्थम् । असिद्धवचने उक्तम् । किम् उक्तम् । तत्र तावत् उक्तम् षत्वतुकोः असिद्धवचनम् आदेशलक्षणप्रतिषेधाऋथम् उत्सर्गलक्षणभावार्थम् च इति । इह अपि असिद्धवचनम् आदेशलक्षणप्रतिषेधाऋथम् उत्सर्गलक्षणभावार्थम् च । आदेशलक्षणप्रतिषेधाऋथम् तावत् । आगहि जहि गतः , गतवान् । अनुनासिकलोपे जभावे च कृते अतः लोपः , अतः हेः इति च प्राप्नोति । असिद्धत्वात् न भवति । उत्सर्गलक्षणभावार्थम् च । एधि शाधि । अस्तिशास्त्योः एत्त्वशाभावयोः कृतयोः झल्लक्षणम् धित्वम् न प्राप्नोति । असिद्धत्वात् भवति । अथ अत्रग्रहणम् किमर्थम् । अत्रग्रहणम् विषयार्थम् । विषयः प्रतिनिर्दिश्यते । अत्र एतस्मिन् आभाच्छास्त्रे आभाच्छास्त्रम् असिद्धम् यथा स्यात् । इह मा भूत् : अभाजि, रागः, उपबर्हणम् इति ।

KA III.187.2-9 Ro IV.687-688 asiddhavacanam kimartham . asiddhavacane uktam . kim uktam . tatra tāvat uktam ṣatvatukoḥ asiddhavacanam ādeśalakṣaṇapratiṣedhāṛtham utsargalakṣaṇabhāvārtham ca iti . iha api asiddhavacanam ādeśalakṣaṇapratiṣedhāṛtham utsargalakṣaṇabhāvārtham ca . ādeśalakṣaṇapratiṣedhāṛtham tāvat . āgahi jahi gataḥ , gatavān . anunāsikalope jabhāve ca kṛte ataḥ lopaḥ , ataḥ heḥ iti ca prāpnoti . asiddhatvāt na bhavati . utsargalakṣaṇabhāvārtham ca . edhi śādhi . astiśāstyoḥ ettvaśābhāvayoḥ kṛtayoḥ jhallakṣaṇam dhitvam na prāpnoti . asiddhatvāt bhavati . atha atragrahaṇam kimartham . atragrahaṇam viṣayārtham . viṣayaḥ pratinirdiśyate . atra etasmin ābhācchāstre ābhācchāstram asiddham yathā syāt . iha mā bhūt : abhāji, rāgaḥ, upabarhaṇam iti .

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/P/6.4.22.1

Cite as: Patanjali: Vyakaranamahabhasya 6.4.22.1, in HREEM (hreem.cc/library/P/6.4.22.1), after GRETIL, Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/pmbhasuu.htm — Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay 1880-1885), revised by K.V. Abhyankar (Poona 1972-1996). With additional references of the edition Gurukuljhajjar, Rohatak (Rohtak) : Hariyana sahitya samsthan, 1961-196

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text