क्अ इइइ,३५१।४-२२ रो व्,२६०।२-२६१।४ अचः उपसर्गात् तत्वे आकारग्रहणम् । अचः उपसर्गात् तत्वे आकारग्रहणम् कर्तव्यम् । न कर्तव्यम् । अलः अन्त्यस्य विधयः भवन्ति इति आकारस्य भविष्यति । न सिध्यति । किम् कारणम् । आदेः हि परस्य । अत्र हि तस्मात् इति उत्तरस्य आदेः परस्य इति दकारस्य प्राप्नोति । न एषः दोषः । अवर्णप्रकरणात् सिद्धम् । अस्य इति वर्तते । क्व प्रकृतम् । अस्य द्वौ इति । यदि अवर्णग्रहणम् अनुवर्तते दद्भावे दोषः भवति । एवम् तर्हि एवम् वक्ष्यामि दः अद्घोः इति । दः यः आकारः तस्य अत् भवति । ततः अचः उपसर्गात् तः । अस्य इति एव । एवम् अपि सूत्रभेदः कृतः भवति । न असौ सूत्रभेदः । सूत्रभेदम् कम् उपाचरन्ति । यत्र तत् एव अन्यत् सूत्रम् क्रियते भूयः वा । यत् हि तत् एव उपसंहृत्य क्रियते न असौ सूत्रभेदः । अथ वा द्वितकारकः निर्देशः क्रियते सः अनेकाल् शित् सर्वस्य इति सर्वस्य भविष्यति । इह अपि तर्हि प्राप्नोति । अद्भिः , अद्भ्यः इति । अचः इति वर्तते । तत् च अवश्यम् अज्ग्रहणम् अनुवर्त्यम् लवाभ्याम् इति एवमर्थम् । अथ वा त्रितकारकः निर्देशः करिष्यते इहार्थौ द्वौ उत्तरार्थः च एकः । द्यतेः इत्त्वात् अचः तः । द्यतेः इत्त्वात् अचः तः इति एतत् भवति विप्रतिषेधेन । द्यतेः इत्त्वस्य अवकाशः । निर्दितम् , निर्दितवान् । अचः तः इति अस्य अवकाशः । प्रत्तम् , अवत्तम् । इह उभयम् प्राप्नोति । नीत्तम् , वीत्तम् । अचः तः इति एतत् भवति विप्रतिषेधेन ।
KA III,351.4-22 Ro V,260.2-261.4 acaḥ upasargāt tatve ākāragrahaṇam . acaḥ upasargāt tatve ākāragrahaṇam kartavyam . na kartavyam . alaḥ antyasya vidhayaḥ bhavanti iti ākārasya bhaviṣyati . na sidhyati . kim kāraṇam . ādeḥ hi parasya . atra hi tasmāt iti uttarasya ādeḥ parasya iti dakārasya prāpnoti . na eṣaḥ doṣaḥ . avarṇaprakaraṇāt siddham . asya iti vartate . kva prakṛtam . asya dvau iti . yadi avarṇagrahaṇam anuvartate dadbhāve doṣaḥ bhavati . evam tarhi evam vakṣyāmi daḥ adghoḥ iti . daḥ yaḥ ākāraḥ tasya at bhavati . tataḥ acaḥ upasargāt taḥ . asya iti eva . evam api sūtrabhedaḥ kṛtaḥ bhavati . na asau sūtrabhedaḥ . sūtrabhedam kam upācaranti . yatra tat eva anyat sūtram kriyate bhūyaḥ vā . yat hi tat eva upasaṃhṛtya kriyate na asau sūtrabhedaḥ . atha vā dvitakārakaḥ nirdeśaḥ kriyate saḥ anekāl śit sarvasya iti sarvasya bhaviṣyati . iha api tarhi prāpnoti . adbhiḥ , adbhyaḥ iti . acaḥ iti vartate . tat ca avaśyam ajgrahaṇam anuvartyam lavābhyām iti evamartham . atha vā tritakārakaḥ nirdeśaḥ kariṣyate ihārthau dvau uttarārthaḥ ca ekaḥ . dyateḥ ittvāt acaḥ taḥ . dyateḥ ittvāt acaḥ taḥ iti etat bhavati vipratiṣedhena . dyateḥ ittvasya avakāśaḥ . nirditam , nirditavān . acaḥ taḥ iti asya avakāśaḥ . prattam , avattam . iha ubhayam prāpnoti . nīttam , vīttam . acaḥ taḥ iti etat bhavati vipratiṣedhena .
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.