Library·Patanjali: Vyakaranamahabhasya·8·8.3·8.3.108

Patanjali: Vyakaranamahabhasya 8.3.108

P 8.3.108

क्अ इइइ,४४९।१-१३ रो व्,४८५-४८६ सनोतेः अनः इति च । किम् । वचनम् अनर्थकम् इति एव । किम् कारणम् । पूर्वपदात् इति सिद्धत्वात् । नियमार्थम् तर्हि इदम् वक्तव्यम् । सनोतेः अनकारस्य एव यथा स्यात् । इह मा भूत् । गोसनिम् इति । सनोतेः अनः इति नियमार्थम् इति चेत् सवनादिकृतत्वात् सिद्धम् । सनोतेः अनः इति नियमार्थम् इति चेत् सवनादिषु पाठः करिष्यते । सनर्थम् तु । सनर्थम् तु इदम् वक्तव्यम् । सिसनिषति । एतत् अपि न अस्ति प्रयोजनम् । स्तौतिण्योरेवषण्यभ्यासात् इति एतस्मात् नियमात् न भविष्यति । ण्यर्थम् तर्हि इदम् वक्तव्यम् । सिसानयिषति । कथम् पुनः अण्यन्तस्य प्रतिषेधे ण्यन्तः शक्यः विज्ञातुम् । सामर्थ्यात् । अण्यन्तस्य प्रतिषेधवचने प्रयोजनम् न अस्ति इति कृत्वा ण्यन्ते विज्ञास्यते । अथ वा अयम् अस्ति अण्यन्तः : सिसनिषतेः अप्रत्ययः सिसनीः ।

KA III,449.1-13 Ro V,485-486 sanoteḥ anaḥ iti ca . kim . vacanam anarthakam iti eva . kim kāraṇam . pūrvapadāt iti siddhatvāt . niyamārtham tarhi idam vaktavyam . sanoteḥ anakārasya eva yathā syāt . iha mā bhūt . gosanim iti . sanoteḥ anaḥ iti niyamārtham iti cet savanādikṛtatvāt siddham . sanoteḥ anaḥ iti niyamārtham iti cet savanādiṣu pāṭhaḥ kariṣyate . sanartham tu . sanartham tu idam vaktavyam . sisaniṣati . etat api na asti prayojanam . stautiṇyorevaṣaṇyabhyāsāt iti etasmāt niyamāt na bhaviṣyati . ṇyartham tarhi idam vaktavyam . sisānayiṣati . katham punaḥ aṇyantasya pratiṣedhe ṇyantaḥ śakyaḥ vijñātum . sāmarthyāt . aṇyantasya pratiṣedhavacane prayojanam na asti iti kṛtvā ṇyante vijñāsyate . atha vā ayam asti aṇyantaḥ : sisaniṣateḥ apratyayaḥ sisanīḥ .

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/P/8.3.108

Cite as: Patanjali: Vyakaranamahabhasya 8.3.108, in HREEM (hreem.cc/library/P/8.3.108), after GRETIL, Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/pmbhasuu.htm — Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay 1880-1885), revised by K.V. Abhyankar (Poona 1972-1996). With additional references of the edition Gurukuljhajjar, Rohatak (Rohtak) : Hariyana sahitya samsthan, 1961-196

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text