क्अ इइइ,४४६।१९-४४७।२० रो व्,४८१-४८३ किमर्थम् स्वपेः सुपिभूतस्य ग्रहणम् क्रियते । सुपेः षत्वम् स्वपेः मा भूत् । सुपेः षत्वम् उच्यते तत् स्वपेः मा भूत् इति । सुस्वप्नः विस्वप्नक् इति । विसुष्वाप इति केन न । विसुष्वाप इति अत्र कस्मात् न भवति । हलादिशेषात् न सुपिः । हलादिशेषे कृते न एषः सुपिः भवति । इदम् इह सम्प्रधार्यम् । हलादिशेषः क्रियताम् सम्प्रसारणम् इति किम् अत्र कर्तव्यम् । परत्वात् हलादिशेषः । इष्टम् पूर्वम् प्रसारणम् । इष्यते हलादिशेषात् पूर्वम् सम्प्रसारणम् । आतः च इष्यते । एवम् हि आह : अभ्याससम्प्रसारणम् हलादिशेषात् विप्रतिषेधेन इति । एवम् तर्हि स्थादिषु अभ्यासस्य इति एतस्मात् नियमात् न भविष्यति । स्थादीनाम् नियमः न अत्र प्राक् सितात् उत्तरः सुपिः । प्राक् सितसंशब्दनात् सः नियमः उत्तरः च सुपिः पठ्यते । एवम् तर्हि अर्थवद्ग्रहणे न अनर्थकस्य इति एवम् एतस्य न भविष्यति । अनर्थके विषुषुपुः । यदि अर्थवतः ग्रहणम् विषुषुपुः इति न सिध्यति । न एषः दोषः । कथम् । सुपिभूतः द्विः उच्यते । सुपिभुतस्य द्विर्वचनम् । सुपेः षत्वम् स्वपेः मा भूत् । विसुष्वाप इति केन न । हलादिशेषात् न सुपिः । इष्टम् पूर्वम् प्रसारणम् । स्थादीनाम् नियमः न अत्र प्राक् सितात् उत्तरः सुपिः । अनर्थके विषुषुपुः सुपिभूतः द्विः उच्यते ।
KA III,446.19-447.20 Ro V,481-483 kimartham svapeḥ supibhūtasya grahaṇam kriyate . supeḥ ṣatvam svapeḥ mā bhūt . supeḥ ṣatvam ucyate tat svapeḥ mā bhūt iti . susvapnaḥ visvapnak iti . visuṣvāpa iti kena na . visuṣvāpa iti atra kasmāt na bhavati . halādiśeṣāt na supiḥ . halādiśeṣe kṛte na eṣaḥ supiḥ bhavati . idam iha sampradhāryam . halādiśeṣaḥ kriyatām samprasāraṇam iti kim atra kartavyam . paratvāt halādiśeṣaḥ . iṣṭam pūrvam prasāraṇam . iṣyate halādiśeṣāt pūrvam samprasāraṇam . ātaḥ ca iṣyate . evam hi āha : abhyāsasamprasāraṇam halādiśeṣāt vipratiṣedhena iti . evam tarhi sthādiṣu abhyāsasya iti etasmāt niyamāt na bhaviṣyati . sthādīnām niyamaḥ na atra prāk sitāt uttaraḥ supiḥ . prāk sitasaṃśabdanāt saḥ niyamaḥ uttaraḥ ca supiḥ paṭhyate . evam tarhi arthavadgrahaṇe na anarthakasya iti evam etasya na bhaviṣyati . anarthake viṣuṣupuḥ . yadi arthavataḥ grahaṇam viṣuṣupuḥ iti na sidhyati . na eṣaḥ doṣaḥ . katham . supibhūtaḥ dviḥ ucyate . supibhutasya dvirvacanam . supeḥ ṣatvam svapeḥ mā bhūt . visuṣvāpa iti kena na . halādiśeṣāt na supiḥ . iṣṭam pūrvam prasāraṇam . sthādīnām niyamaḥ na atra prāk sitāt uttaraḥ supiḥ . anarthake viṣuṣupuḥ supibhūtaḥ dviḥ ucyate .
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.