Library·Simhabhupala: Rasarnavasudhakara·1·1.339

Simhabhupala: Rasarnavasudhakara 1.339

SRsS 1.339

अत्र पूर्व-रतान्त-जनिताया वपुः-कान्तेर् उत्तर-रतारम्भ-हेतुत्वान् मन्मथाप्यायकत्वम् । अथ दीप्तिः-- कान्तिर् एव वयो-भोग-देश-काल-गुणादिभिः । उद्दीपितातिविस्तारं याता चेद् दीप्तिर् उच्यते ॥स्र्स् १।३३४॥ १९६ यथा- यत्र स्त्रीणां प्रियतम-भुजोच्छ्वासितालिङ्गितानाम् अङ्ग-ग्लानिं सुरत-जनितां तन्तु-जालावलम्बाः । त्वत्-संरोधापगम-विशदश् चन्द्र-पादैर् निशीथे व्यालुम्पन्ति स्फुट-जल-लव-स्यन्दिनश् चन्द्र-कान्ताः ॥स्र्स् १।३३५॥ [मेघदूत २।९] अत्र प्रियतमालिङ्गन-सौध-ज्योत्स्नादि-गुणैः सुरत-ग्लानि-व्यालोपनाद् उत्तर-सुरतोत्साह-रूपा दीप्तिः प्रतीयते । अथ प्रागल्भ्यम्-- निःशङ्कत्वं प्रयोगेषु प्रागल्भ्यं परिकीर्त्यते ॥स्र्स् १।३३६॥ १९७अब् शिष्यतां निधुवनोपदेशिनः शङ्करस्य रहसि प्रपन्नया । शिक्षितं युवति-नैपुणं तया यत् तद् एव गुरु-दक्षिणी-कृतम् ॥स्र्स् १।३३७॥ [कुसं। ८।१७] अत्र गुरु-दक्षिणी-कृतम् इत्य् अनेन प्रतिकरण-रूपं प्रागल्भ्यं प्रतीयते । अथ माधुर्यम्-- माधुर्यं नाम चेष्टानां सर्वावस्थासु मार्दवम् ॥स्र्स् १।३३८॥ १९७च्द् यथा- वामं सन्धि-स्तिमित-वलयं न्यस्य हस्तं नितम्बे कृत्वा श्यामाविटप-सदृशं स्रस्त-मुक्तं द्वितीयम् । पादाङ्गुष्ठालुलित-कुसुमे कुट्टिमे पातिताक्षं नृत्ताद् अस्याः स्थितम् अतितरां कान्तम् ऋज्वायतार्धम्

atra pūrva-ratānta-janitāyā vapuḥ-kānter uttara-ratārambha-hetutvān manmathāpyāyakatvam | atha dīptiḥ-- kāntir eva vayo-bhoga-deśa-kāla-guṇādibhiḥ | uddīpitātivistāraṃ yātā ced dīptir ucyate ||SRs 1.334|| 196 yathā- yatra strīṇāṃ priyatama-bhujocchvāsitāliṅgitānām aṅga-glāniṃ surata-janitāṃ tantu-jālāvalambāḥ | tvat-saṃrodhāpagama-viśadaś candra-pādair niśīthe vyālumpanti sphuṭa-jala-lava-syandinaś candra-kāntāḥ ||SRs 1.335|| [meghadūta 2.9] atra priyatamāliṅgana-saudha-jyotsnādi-guṇaiḥ surata-glāni-vyālopanād uttara-suratotsāha-rūpā dīptiḥ pratīyate | atha prāgalbhyam-- niḥśaṅkatvaṃ prayogeṣu prāgalbhyaṃ parikīrtyate ||SRs 1.336|| 197ab śiṣyatāṃ nidhuvanopadeśinaḥ śaṅkarasya rahasi prapannayā | śikṣitaṃ yuvati-naipuṇaṃ tayā yat tad eva guru-dakṣiṇī-kṛtam ||SRs 1.337|| [ku.saṃ. 8.17] atra guru-dakṣiṇī-kṛtam ity anena pratikaraṇa-rūpaṃ prāgalbhyaṃ pratīyate | atha mādhuryam-- mādhuryaṃ nāma ceṣṭānāṃ sarvāvasthāsu mārdavam ||SRs 1.338|| 197cd yathā- vāmaṃ sandhi-stimita-valayaṃ nyasya hastaṃ nitambe kṛtvā śyāmāviṭapa-sadṛśaṃ srasta-muktaṃ dvitīyam | pādāṅguṣṭhālulita-kusume kuṭṭime pātitākṣaṃ nṛttād asyāḥ sthitam atitarāṃ kāntam ṛjvāyatārdham

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/SRsS/1.339

Cite as: Simhabhupala: Rasarnavasudhakara 1.339, in HREEM (hreem.cc/library/SRsS/1.339), after GRETIL, Simhabhupala: Rasarnavasudhakara Based on the ed.

Edition, numbering and licence

GRETIL 5_poetry/1_alam/simhrs_u.htm — Simhabhupala: Rasarnavasudhakara Based on the ed. by T. Venkatacharya, Madras: Adyar Library and Research Centre, 1979. (Adyar Library Series, 110) Input by Jan Brzezinski 5.10.2003 [Note: The numbering system has been revised (1) to rationalize the numbering

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text