Library·Taittirīya Saṃhitā (Kṛṣṇa Yajurveda; unaccented text)·2·2.2·2.2.4

Taittirīya Saṃhitā (Kṛṣṇa Yajurveda; unaccented text) 2.2.4

TS 2.2.4

अग्नये ऽन्नवते पुरोडाशम् अष्टाकपालं निर् वपेद् यः कामयेतान्नवान्त् स्याम् इति । अग्निम् एवान्नवन्तꣳ स्वेन भागधेयेनोप धावति स एवैनम् अन्नवन्तं करोत्य् अन्नवान् एव भवति । अग्नये ऽन्नादाय पुरोडाशम् अष्टाकपालं निर् वपेद् यः कामयेतान्नादः स्याम् इति । अग्निम् एवान्नादꣳ स्वेन भागधेयेनोप धावति स एवैनम् अन्नादं करोत्य् अन्नादः एव भवति । अग्नये ऽन्नपतये पुरोडाशम् अष्टाकपालं निर् वपेद् यः कामयेतान्नपतिः स्याम् इति । अग्निम् एवान्नपतिꣳ स्वेन भागधेयेनोप धावति स एवैनम् अन्नपतिं करोत्य् अन्नपतिर् एव भवति । अग्नये पवमानाय पुरोडाशम् अष्टाकपालं निर् वपेद् अग्नये पावकायाग्नये शुचये ज्योगामयावी यद् अग्नये पवमानाय निर्वपति प्राणम् एवास्मिन् तेन दधाति यद् अग्नये पावकाय वाचम् एवास्मिन् तेन दधाति यद् अग्नये शुचये । आयुर् एवास्मिन् तेन दधात्य् उत यदीतासुर् भवति जीवत्य् एव । एताम् एव निर् वपेच् चक्षुष्कामो यद् अग्नये पवमानाय निर्वपति प्राणम् एवास्मिन् तेन दधाति यद् अग्नये पावकाय वाचम् एवास्मिन् तेन दधाति यद् अग्नये शुचये चक्षुर् एवास्मिन् तेन दधाति ॥ उत यद्य् अन्धो भवति प्रैव पश्यति । अग्नये पुत्रवते पुरोडाशम् अष्टाकपालं निर् वपेत् । इन्द्राय पुत्रिणे पुरोडाशम् एकादशकपालम् प्रजाकामः । अग्निर् एवास्मै प्रजाम् प्रजनयति वृद्धाम् इन्द्रः प्र यच्छति । अग्नये रसवते ऽजक्षीरे चरुं निर् वपेद् यः कामयेत रसवान्त् स्याम् इति । अग्निम् एव रसवन्तꣳ स्वेन भागधेयेनोप धावति स एवैनꣳ रसवन्तं करोति ॥ रसवान् एव भवत्य् अजक्षीरे भवति । आग्नेयी वा एषा यद् अजा साक्षाद् एव रसम् अव रुन्द्धे । अग्नये वसुमते पुरोडाशम् अष्टाकपालं निर् वपेद् यः कामयेत वसुमान्त् स्याम् इति । अग्निम् एव वसुमन्तꣳ स्वेन भागधेयेनोप धावति स एवैनं वसुमन्तं करोति वसुमान् एव भवति । अग्नये वाजसृते पुरोडाशम् अष्टाकपालं निर् वपेत् संग्रामे संयत्ते वाजं वा एष सिसीर्षति यः संग्रामं जिगीषति । अग्निः खलु वै देवानां वाजसृद् अग्निम् एव वाजसृतꣳ स्वेन भागधेयेनोप धावति धावति वाजꣳ हन्ति वृत्रं जयति तꣳ संग्रामम् अथो अग्निर् इव न प्रतिधृषे भवति । अग्नये ऽग्निवते पुरोडाशम् अष्टाकपालं निर् वपेद् यस्याग्नाव् अग्निम् अभ्युद्धरेयुः । निर्दिष्टभागो वा एतयोर् अन्यो ऽनिर्दिष्टभागो ऽन्यस् तौ सम्भवन्तौ यजमानम् अभि सम् भवतः । स ईश्वर आर्तिम् आर्तोर् यद् अग्नये ऽग्निवते निर्वपति भागधेयेनैवैनौ शमयति नार्तिम् आर्छति यजमानः । अग्नये ज्योतिष्मते पुरोडाशम् अष्टाकपालं निर् वपेद् यस्याग्निर् उद्धृतो ऽहुते ऽग्निहोत्र उद्वायेद् अपर आदीप्यानूद्धृत्य इत्य् आहुस् तत् तथा न कार्यं यद् भागधेयम् अभि पूर्व उद्ध्रियते किम् अपरो ऽभ्य् उत् ह्रियेतेति तान्य् एवावक्षाणानि संनिधाय मन्थेत् । इतः प्रथमं जज्ञे अग्निः स्वाद् योनेर् अधि जातवेदाः । स गायत्रिया त्रिष्टुभा जगत्या देवेभ्यो हव्यं वहतु प्रजानन्न् इति छन्दोभिर् एवैनꣳ स्वाद् योनेः प्र जनयत्य् एष वाव सो ऽग्निर् इत्य् आहुर् ज्योतिस् त्वा अस्य परापतितम् इति यद् अग्नये ज्योतिष्मते निर्वपति यद् एवास्य ज्योतिः परापतितं तद् एवाव रुन्द्धे ॥

agnaye 'nnavate puroḍāśam aṣṭākapālaṃ nir vaped yaḥ kāmayetānnavānt syām iti | agnim evānnavantam̐ svena bhāgadheyenopa dhāvati sa evainam annavantaṃ karoty annavān eva bhavati | agnaye 'nnādāya puroḍāśam aṣṭākapālaṃ nir vaped yaḥ kāmayetānnādaḥ syām iti | agnim evānnādam̐ svena bhāgadheyenopa dhāvati sa evainam annādaṃ karoty annādaḥ eva bhavati | agnaye 'nnapataye puroḍāśam aṣṭākapālaṃ nir vaped yaḥ kāmayetānnapatiḥ syām iti | agnim evānnapatim̐ svena bhāgadheyenopa dhāvati sa evainam annapatiṃ karoty annapatir eva bhavati | agnaye pavamānāya puroḍāśam aṣṭākapālaṃ nir vaped agnaye pāvakāyāgnaye śucaye jyogāmayāvī yad agnaye pavamānāya nirvapati prāṇam evāsmin tena dadhāti yad agnaye pāvakāya vācam evāsmin tena dadhāti yad agnaye śucaye | āyur evāsmin tena dadhāty uta yadītāsur bhavati jīvaty eva | etām eva nir vapec cakṣuṣkāmo yad agnaye pavamānāya nirvapati prāṇam evāsmin tena dadhāti yad agnaye pāvakāya vācam evāsmin tena dadhāti yad agnaye śucaye cakṣur evāsmin tena dadhāti || uta yady andho bhavati praiva paśyati | agnaye putravate puroḍāśam aṣṭākapālaṃ nir vapet | indrāya putriṇe puroḍāśam ekādaśakapālam prajākāmaḥ | agnir evāsmai prajām prajanayati vṛddhām indraḥ pra yacchati | agnaye rasavate 'jakṣīre caruṃ nir vaped yaḥ kāmayeta rasavānt syām iti | agnim eva rasavantam̐ svena bhāgadheyenopa dhāvati sa evainam̐ rasavantaṃ karoti || rasavān eva bhavaty ajakṣīre bhavati | āgneyī vā eṣā yad ajā sākṣād eva rasam ava runddhe | agnaye vasumate puroḍāśam aṣṭākapālaṃ nir vaped yaḥ kāmayeta vasumānt syām iti | agnim eva vasumantam̐ svena bhāgadheyenopa dhāvati sa evainaṃ vasumantaṃ karoti vasumān eva bhavati | agnaye vājasṛte puroḍāśam aṣṭākapālaṃ nir vapet saṃgrāme saṃyatte vājaṃ vā eṣa sisīrṣati yaḥ saṃgrāmaṃ jigīṣati | agniḥ khalu vai devānāṃ vājasṛd agnim eva vājasṛtam̐ svena bhāgadheyenopa dhāvati dhāvati vājam̐ hanti vṛtraṃ jayati tam̐ saṃgrāmam atho agnir iva na pratidhṛṣe bhavati | agnaye 'gnivate puroḍāśam aṣṭākapālaṃ nir vaped yasyāgnāv agnim abhyuddhareyuḥ | nirdiṣṭabhāgo vā etayor anyo 'nirdiṣṭabhāgo 'nyas tau sambhavantau yajamānam abhi sam bhavataḥ | sa īśvara ārtim ārtor yad agnaye 'gnivate nirvapati bhāgadheyenaivainau śamayati nārtim ārchati yajamānaḥ | agnaye jyotiṣmate puroḍāśam aṣṭākapālaṃ nir vaped yasyāgnir uddhṛto 'hute 'gnihotra udvāyed apara ādīpyānūddhṛtya ity āhus tat tathā na kāryaṃ yad bhāgadheyam abhi pūrva uddhriyate kim aparo 'bhy ut hriyeteti tāny evāvakṣāṇāni saṃnidhāya manthet | itaḥ prathamaṃ jajñe agniḥ svād yoner adhi jātavedāḥ | sa gāyatriyā triṣṭubhā jagatyā devebhyo havyaṃ vahatu prajānann iti chandobhir evainam̐ svād yoneḥ pra janayaty eṣa vāva so 'gnir ity āhur jyotis tvā asya parāpatitam iti yad agnaye jyotiṣmate nirvapati yad evāsya jyotiḥ parāpatitaṃ tad evāva runddhe ||

Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/TS/2.2.4

Cite as: Taittirīya Saṃhitā (Kṛṣṇa Yajurveda; unaccented text) 2.2.4, in HREEM (hreem.cc/library/TS/2.2.4), after Sanskrit Wikisource: तैत्तिरीयसंहिता(विस्वरः) (44 pages; revision ids 400524, 403471, 328208 …, full list in….

Edition, numbering and licence

Sanskrit Wikisource: तैत्तिरीयसंहिता(विस्वरः) (44 pages; revision ids 400524, 403471, 328208 …, full list in content/corpus/wikisource cache) — Units are anuvākas (kāṇḍa.prapāṭhaka.anuvāka); the page's inner VERSE numbers are not separate units. 631 units whose number repeats one already read were left out.

Sanskrit Wikisource (sa.wikisource.org): the texts are public domain; page markup CC BY-SA 4.0. Devanagari as given on the page; IAST generated mechanically.

More about this text