मनुः पृथिव्या यज्ञियम् ऐच्छत् स घृतं निषिक्तम् अविन्दत् सो ऽब्रवीत् को ऽस्येश्वरो यज्ञे ऽपि कर्तोर् इति ताव् अब्रूताम् मित्रावरुणौ गोर् एवाऽऽवम् ईश्वरौ कर्तोः स्व इति तौ ततो गाꣳ सम् ऐरयताम् । सा यत्रयत्र न्यक्रामत् ततो घृतम् अपीड्यत तस्माद् घृतपद्य् उच्यते तद् अस्यै जन्म । उपहूतꣳ रथंतरꣳ सह पृथिव्येत्य् आह इयं वै रथंतरम् इमाम् एव सहान्नाद्येनोप ह्वयते । उपहूतं वामदेव्यꣳ सहान्तरिक्षेणेत्य् आह पशवो वै वामदेव्यम् पशून् एव सहान्तरिक्षेणोप ह्वयते । उपहूतम् बृहत् सह दिवेत्य् आह । ऐरं वै बृहत् । इराम् एव सह दिवोप ह्वयते । उपहूताः सप्त होत्रा इत्याह होत्रा एवोप ह्वयते। उपहूता धेनुः सहर्षभेत्य् आह मिथुनम् एवोप ह्वयते । उपहूतो भक्षः सखेत्य् आह सोमपीथम् एवोप ह्वयते । उपहूता3ꣳ हो इत्य् आह । आत्मानम् एवोप ह्वयते । आत्मा ह्य् उपहूतानां वसिष्ठः । इडाम् उप ह्वयते पशवो वा इडा पशून् एवोप ह्वयते चतुर् उप ह्वयते चतुष्पादो हि पशवः । मानवीत्य् आह मनुर् ह्य् एताम् अग्रे ऽपश्यत् । घृतपदीत्य् आह यद् एवास्यै पदाद् घृतम् अपीड्यत तस्माद् एवम् आह मैत्रावरुणीत्य् आह मित्रावरुणौ ह्य् एनाꣳ समैरयताम् ब्रह्म देवकृतम् उपहूतम् इत्य् आह ब्रह्मैवोप ह्वयते दैव्या अध्वर्यव उपहूता उपहूता मनुष्या इत्य् आह देवमनुष्यान् एवोप ह्वयते य इमं यज्ञम् अवान् ये यज्ञपतिं वर्धान् इत्य् आह । यज्ञाय चैव यजमानाय चाशिषम् आ शास्ते । उपहूते द्यावापृथिवी इत्य् आह द्यावापृथिवी एवोप ह्वयते पूर्वजे ऋतावरी इत्य् आह पूर्वजे ह्य् एते ऋतावरी देवा देवपुत्रे इत्य् आह देवी ह्य् एते देवपुत्रे उपहूतो ऽयं यजमान इत्य् आह यजमानम् एवोप ह्वयते । उत्तरस्यां देवयज्यायाम् उपहूतो भूयसि हविष्करण उपहूतो दिव्ये धामन्न् उपहूतः इत्य् आह प्रजा वा उत्तरा देवयज्या पशवो भूयो हविष्करणम् सुवर्गो लोको दिव्यं धाम । इदम् असीदम् असीत्य् एव यज्ञस्य प्रियं धामोप ह्वयते विश्वम् अस्य प्रियम् उपहूतम् इत्य् आह । अच्छम्बट्कारम् एवोप ह्वयते ॥
manuḥ pṛthivyā yajñiyam aicchat sa ghṛtaṃ niṣiktam avindat so 'bravīt ko 'syeśvaro yajñe 'pi kartor iti tāv abrūtām mitrāvaruṇau gor evā''vam īśvarau kartoḥ sva iti tau tato gām̐ sam airayatām | sā yatrayatra nyakrāmat tato ghṛtam apīḍyata tasmād ghṛtapady ucyate tad asyai janma | upahūtam̐ rathaṃtaram̐ saha pṛthivyety āha iyaṃ vai rathaṃtaram imām eva sahānnādyenopa hvayate | upahūtaṃ vāmadevyam̐ sahāntarikṣeṇety āha paśavo vai vāmadevyam paśūn eva sahāntarikṣeṇopa hvayate | upahūtam bṛhat saha divety āha | airaṃ vai bṛhat | irām eva saha divopa hvayate | upahūtāḥ sapta hotrā ityāha hotrā evopa hvayate| upahūtā dhenuḥ saharṣabhety āha mithunam evopa hvayate | upahūto bhakṣaḥ sakhety āha somapītham evopa hvayate | upahūtā3m̐ ho ity āha | ātmānam evopa hvayate | ātmā hy upahūtānāṃ vasiṣṭhaḥ | iḍām upa hvayate paśavo vā iḍā paśūn evopa hvayate catur upa hvayate catuṣpādo hi paśavaḥ | mānavīty āha manur hy etām agre 'paśyat | ghṛtapadīty āha yad evāsyai padād ghṛtam apīḍyata tasmād evam āha maitrāvaruṇīty āha mitrāvaruṇau hy enām̐ samairayatām brahma devakṛtam upahūtam ity āha brahmaivopa hvayate daivyā adhvaryava upahūtā upahūtā manuṣyā ity āha devamanuṣyān evopa hvayate ya imaṃ yajñam avān ye yajñapatiṃ vardhān ity āha | yajñāya caiva yajamānāya cāśiṣam ā śāste | upahūte dyāvāpṛthivī ity āha dyāvāpṛthivī evopa hvayate pūrvaje ṛtāvarī ity āha pūrvaje hy ete ṛtāvarī devā devaputre ity āha devī hy ete devaputre upahūto 'yaṃ yajamāna ity āha yajamānam evopa hvayate | uttarasyāṃ devayajyāyām upahūto bhūyasi haviṣkaraṇa upahūto divye dhāmann upahūtaḥ ity āha prajā vā uttarā devayajyā paśavo bhūyo haviṣkaraṇam suvargo loko divyaṃ dhāma | idam asīdam asīty eva yajñasya priyaṃ dhāmopa hvayate viśvam asya priyam upahūtam ity āha | acchambaṭkāram evopa hvayate ||
Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.