उत् क्रामोद् अक्रमीद् इति द्वाभ्याम् उत् क्रमयति प्रतिष्ठित्यै । अनुरूपाभ्याम् । तस्माद् अनुरूपाः पशवः प्र जायन्ते । अप उप सृजति यत्र वा आप उपगच्छन्ति तद् ओषधयः प्रति तिष्ठन्ति । ओषधीः प्रतितिष्ठन्तीः पशवो ऽनु प्रति तिष्ठन्ति पशून् यज्ञः । यज्ञं यजमानः । यजमानम् प्रजाः तस्माद् अप उप सृजति प्रतिष्ठित्यै यद् अध्वर्युर् अनग्नाव् आहुतिं जुहुयाद् अन्धो ऽध्वर्युः स्याद् रक्षाꣳसि यज्ञꣳ हन्युः । हिरण्यम् उपास्य जुहोति । अग्निवत्य् एव जुहोति नान्धो ऽध्वर्युर् भवति न यज्ञꣳ रक्षाꣳसि घ्नन्ति जिघर्म्य् अग्निम् मनसा घृतेनेत्य् आह मनसा हि पुरुषो यज्ञम् अभिगच्छति प्रतिक्ष्यन्तम् भुवनानि विश्वेत्य् आह सर्वꣳ ह्य् एष प्रत्यङ् क्षेति पृथुं तिरश्चा वयस बृहन्तम् इत्य् आह । अल्पो ह्य् एष जातो महान् भवति व्यचिष्ठम् अन्नꣳ रभसं विदानम् इत्य् आह । अन्नम् एवास्मै स्वदयति सर्वम् अस्मै स्वदते य एवं वेद । आ त्वा जिघर्मि वचसा घृतेनेत्य् आह तस्माद् यत् पुरुषो मनसाभिगच्छति तद् वाचा वदति । अरक्षसेत्य् आह रक्षसाम् अपहत्यै मर्त्यश्री स्पृहयद्वर्णो अग्निर् इत्य् आह । अपचितिम् एवास्मिन् दधाति । अपचितिमान् भवति य एवं वेद मनसा त्वै ताम् आप्तुम् अर्हति याम् अध्वर्युर् अनग्नाव् आहुतिं जुहोति मनस्वतीभ्यां जुहोति । आहुत्योर् आप्त्यै द्वाभ्याम् प्रतिष्ठित्यै यज्ञमुखेयज्ञमुखे वै क्रियमाणे यज्ञꣳ रक्षाꣳसि जिघाꣳसन्ति । एतर्हि खलु वा एतद् यज्ञमुखं यर्ह्य् एनद् आहुतिर् अश्नुते परि लिखति रक्षसाम् अपहत्यै तिसृभिः परि लिखति त्रिवृद् वा अग्निः । यावान् एवाग्निस् तस्माद् रक्षाꣳस्य् अप हन्ति ॥ गायत्रिया परि लिखति तेजो वै गायत्री तेजसैवैनम् परि गृह्णाति त्रिष्टुभा परि लिखति । इन्द्रियं वै { त्रिष्टुग् ^ त्रिष्तुभ् } इन्द्रियेणैवैनम् परि गृह्णाति । अनुष्टुभा परि लिखति । अनुष्टुप् सर्वाणि छन्दाꣳसि परिभूः पर्याप्त्यै मध्यतो ऽनुष्टुभा वाग् वा { अनुष्टुप् ^ अनुष्टुभ् } तस्मान् मध्यतो वाचा वदामः । गायत्रिया प्रथमया परि लिखत्य् अथानुष्टुभाथ त्रिष्टुभा तेजो वै गायत्री यज्ञो ऽनुष्टुग् इन्द्रियं { त्रिष्टुप् ^ त्रिष्टुभ् } तेजसा चैवेन्द्रियेण चोभयतो यज्ञम् परि गृह्णाति ॥
ut krāmod akramīd iti dvābhyām ut kramayati pratiṣṭhityai | anurūpābhyām | tasmād anurūpāḥ paśavaḥ pra jāyante | apa upa sṛjati yatra vā āpa upagacchanti tad oṣadhayaḥ prati tiṣṭhanti | oṣadhīḥ pratitiṣṭhantīḥ paśavo 'nu prati tiṣṭhanti paśūn yajñaḥ | yajñaṃ yajamānaḥ | yajamānam prajāḥ tasmād apa upa sṛjati pratiṣṭhityai yad adhvaryur anagnāv āhutiṃ juhuyād andho 'dhvaryuḥ syād rakṣām̐si yajñam̐ hanyuḥ | hiraṇyam upāsya juhoti | agnivaty eva juhoti nāndho 'dhvaryur bhavati na yajñam̐ rakṣām̐si ghnanti jigharmy agnim manasā ghṛtenety āha manasā hi puruṣo yajñam abhigacchati pratikṣyantam bhuvanāni viśvety āha sarvam̐ hy eṣa pratyaṅ kṣeti pṛthuṃ tiraścā vayasa bṛhantam ity āha | alpo hy eṣa jāto mahān bhavati vyaciṣṭham annam̐ rabhasaṃ vidānam ity āha | annam evāsmai svadayati sarvam asmai svadate ya evaṃ veda | ā tvā jigharmi vacasā ghṛtenety āha tasmād yat puruṣo manasābhigacchati tad vācā vadati | arakṣasety āha rakṣasām apahatyai martyaśrī spṛhayadvarṇo agnir ity āha | apacitim evāsmin dadhāti | apacitimān bhavati ya evaṃ veda manasā tvai tām āptum arhati yām adhvaryur anagnāv āhutiṃ juhoti manasvatībhyāṃ juhoti | āhutyor āptyai dvābhyām pratiṣṭhityai yajñamukheyajñamukhe vai kriyamāṇe yajñam̐ rakṣām̐si jighām̐santi | etarhi khalu vā etad yajñamukhaṃ yarhy enad āhutir aśnute pari likhati rakṣasām apahatyai tisṛbhiḥ pari likhati trivṛd vā agniḥ | yāvān evāgnis tasmād rakṣām̐sy apa hanti || gāyatriyā pari likhati tejo vai gāyatrī tejasaivainam pari gṛhṇāti triṣṭubhā pari likhati | indriyaṃ vai { triṣṭug ^ triṣtubh } indriyeṇaivainam pari gṛhṇāti | anuṣṭubhā pari likhati | anuṣṭup sarvāṇi chandām̐si paribhūḥ paryāptyai madhyato 'nuṣṭubhā vāg vā { anuṣṭup ^ anuṣṭubh } tasmān madhyato vācā vadāmaḥ | gāyatriyā prathamayā pari likhaty athānuṣṭubhātha triṣṭubhā tejo vai gāyatrī yajño 'nuṣṭug indriyaṃ { triṣṭup ^ triṣṭubh } tejasā caivendriyeṇa cobhayato yajñam pari gṛhṇāti ||
Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.