Library·Taittirīya Saṃhitā (Kṛṣṇa Yajurveda; unaccented text)·5·5.2·5.2.6

Taittirīya Saṃhitā (Kṛṣṇa Yajurveda; unaccented text) 5.2.6

TS 5.2.6

अग्ने तव श्रवो वय इति सिकता नि वपति । एतद् वा अग्नेर् वैश्वानरस्य सूक्तम् । सूक्तेनैव वैश्वानरम् अव रुन्द्धे षड्भिर् नि वपति षड् वा ऋतवः संवत्सरः संवत्सरो ऽग्निर् वैश्वानरः साक्षाद् एव वैश्वानरम् अव रुन्द्धे समुद्रं वै नामैतच् छन्दः समुद्रम् अनु प्रजाः प्र जायन्ते यद् एतेन सिकता निवपति प्रजानाम् प्रजननाय । इन्द्रः वृत्राय वज्रम् प्राहरत् स त्रेधा व्यभवत् स्फ्यस् तृतीयꣳ रथस् तृतीयं यूपस् तृतीयम् । ये ऽन्तःशरा अशीर्यन्त ताः शर्करा अभवन् तच् छर्कराणाꣳ शर्करत्वम् । वज्रो वै शर्कराः पशुर् अग्निः । यच् छर्कराभिर् अग्निम् परिमिनोति वज्रेणैवास्मै पशून् परि गृह्णाति तस्माद् वज्रेण पशवः परिगृहीतास् तस्मात् स्थेयान् अस्थेयसो नोप हरते त्रिसप्ताभिः पशुकामस्य परि मिनुयात् सप्त वै शीर्षण्याः प्राणाः प्राणाः पशवः प्राणैर् एवास्मै पशून् अव रुन्द्धे त्रिणवाभिर् भ्रातृव्यवतस् त्रिवृतम् एव वज्रम् सम्भृत्य भ्रातृव्याय प्र हरति स्तृत्यै । अपरिमिताभिः परि मिनुयाद् अपरिमितस्यावरुद्ध्यै यं कामयेतापशुः स्याद् इति अपरिमित्य तस्य शर्कराः सिकता व्यूहेत् । अपरिगृहीत एवास्य विषूचीनꣳ रेतः परा सिञ्चति । अपशुर् एव भवति ॥ यं कामयेत पशुमान्त् स्याद् इति परिमित्य तस्य शर्कराः सिक्ता व्य् { ऊहेद् ^ ऊहेत् } परिगृहीत एवास्मै समीचीनꣳ रेतः सिञ्चति पशुमान् एव भवति सौम्या व्य् ऊहति सोमो वै रेतोधाः । रेत एव तद् दधाति गायत्रिया ब्राह्मणस्य गायत्रो हि ब्राह्मणस् त्रिष्टुभा राजन्यस्य त्रैष्टुभो हि राजन्यः शंयुम् बार्हस्पत्यम् मेधो नोपानमत् सो ऽग्निम् प्राविशत् ॥ सो ऽग्नेः कृष्णो रूपं कृत्वोद् आयत सो ऽश्वम् प्राविशत् सो ऽश्वस्यावान्तरशफो ऽभवत् । यद् अश्वम् आक्रमयति य एव मेधो ऽश्वम् प्राविशत् तम् एवाव रुन्द्धे प्रजापतिनाग्निश् चेतव्य इत्य् आहुः प्राजापत्यो ऽश्वः । यद् अश्वम् आक्रमयति प्रजापतिनैवाग्निं चिनुते पुष्करपर्णम् उप दधाति योनिर् वा अग्नेः पुष्करपर्णम् । सयोनिम् एवाग्निं चिनुते । अपाम् पृष्ठम् असीत्य् उप दधाति । अपां वा एतत् पृष्ठं यत् पुष्करपर्णम् । रूपेणैवैनद् उप दधाति ॥

agne tava śravo vaya iti sikatā ni vapati | etad vā agner vaiśvānarasya sūktam | sūktenaiva vaiśvānaram ava runddhe ṣaḍbhir ni vapati ṣaḍ vā ṛtavaḥ saṃvatsaraḥ saṃvatsaro 'gnir vaiśvānaraḥ sākṣād eva vaiśvānaram ava runddhe samudraṃ vai nāmaitac chandaḥ samudram anu prajāḥ pra jāyante yad etena sikatā nivapati prajānām prajananāya | indraḥ vṛtrāya vajram prāharat sa tredhā vyabhavat sphyas tṛtīyam̐ rathas tṛtīyaṃ yūpas tṛtīyam | ye 'ntaḥśarā aśīryanta tāḥ śarkarā abhavan tac charkarāṇām̐ śarkaratvam | vajro vai śarkarāḥ paśur agniḥ | yac charkarābhir agnim pariminoti vajreṇaivāsmai paśūn pari gṛhṇāti tasmād vajreṇa paśavaḥ parigṛhītās tasmāt stheyān astheyaso nopa harate trisaptābhiḥ paśukāmasya pari minuyāt sapta vai śīrṣaṇyāḥ prāṇāḥ prāṇāḥ paśavaḥ prāṇair evāsmai paśūn ava runddhe triṇavābhir bhrātṛvyavatas trivṛtam eva vajram sambhṛtya bhrātṛvyāya pra harati stṛtyai | aparimitābhiḥ pari minuyād aparimitasyāvaruddhyai yaṃ kāmayetāpaśuḥ syād iti aparimitya tasya śarkarāḥ sikatā vyūhet | aparigṛhīta evāsya viṣūcīnam̐ retaḥ parā siñcati | apaśur eva bhavati || yaṃ kāmayeta paśumānt syād iti parimitya tasya śarkarāḥ siktā vy { ūhed ^ ūhet } parigṛhīta evāsmai samīcīnam̐ retaḥ siñcati paśumān eva bhavati saumyā vy ūhati somo vai retodhāḥ | reta eva tad dadhāti gāyatriyā brāhmaṇasya gāyatro hi brāhmaṇas triṣṭubhā rājanyasya traiṣṭubho hi rājanyaḥ śaṃyum bārhaspatyam medho nopānamat so 'gnim prāviśat || so 'gneḥ kṛṣṇo rūpaṃ kṛtvod āyata so 'śvam prāviśat so 'śvasyāvāntaraśapho 'bhavat | yad aśvam ākramayati ya eva medho 'śvam prāviśat tam evāva runddhe prajāpatināgniś cetavya ity āhuḥ prājāpatyo 'śvaḥ | yad aśvam ākramayati prajāpatinaivāgniṃ cinute puṣkaraparṇam upa dadhāti yonir vā agneḥ puṣkaraparṇam | sayonim evāgniṃ cinute | apām pṛṣṭham asīty upa dadhāti | apāṃ vā etat pṛṣṭhaṃ yat puṣkaraparṇam | rūpeṇaivainad upa dadhāti ||

Roman (IAST) transliteration rendered by HREEM from the edition's Devanagari; the Devanagari is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/TS/5.2.6

Cite as: Taittirīya Saṃhitā (Kṛṣṇa Yajurveda; unaccented text) 5.2.6, in HREEM (hreem.cc/library/TS/5.2.6), after Sanskrit Wikisource: तैत्तिरीयसंहिता(विस्वरः) (44 pages; revision ids 400524, 403471, 328208 …, full list in….

Edition, numbering and licence

Sanskrit Wikisource: तैत्तिरीयसंहिता(विस्वरः) (44 pages; revision ids 400524, 403471, 328208 …, full list in content/corpus/wikisource cache) — Units are anuvākas (kāṇḍa.prapāṭhaka.anuvāka); the page's inner VERSE numbers are not separate units. 631 units whose number repeats one already read were left out.

Sanskrit Wikisource (sa.wikisource.org): the texts are public domain; page markup CC BY-SA 4.0. Devanagari as given on the page; IAST generated mechanically.

More about this text