Vājasaneyi Saṃhitā (Śukla Yajurveda, as given on Wikisource) 11

युञ्जानः प्रथमं मनस् तत्वाय सविता धियम् । अग्नेर् ज्योतिर् निचाय्य पृथिव्या ऽ अध्य् आभरत् ॥

yuñjānaḥ prathamaṃ manas tatvāya savitā dhiyam | agner jyotir nicāyya pṛthivyā ' adhy ābharat ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

युक्तेन मनसा वयं देवस्य सवितुः सवे । स्वर्ग्याय शक्त्या ॥

yuktena manasā vayaṃ devasya savituḥ save | svargyāya śaktyā ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

युक्त्वाय सविता देवान्त् स्वर्यतो धिया दिवम् । बृहज् ज्योतिः करिष्यतः सविता प्र सुवाति तान् ॥

yuktvāya savitā devānt svaryato dhiyā divam | bṛhaj jyotiḥ kariṣyataḥ savitā pra suvāti tān ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

युञ्जते मन ऽ उत युञ्जते धियो विप्रा विप्रस्य बृहतो विपश्चितः । वि होत्रा दधे वयुनाविद् एक ऽ इन् मही देवस्य सवितुः परिष्टुतिः ॥

yuñjate mana ' uta yuñjate dhiyo viprā viprasya bṛhato vipaścitaḥ | vi hotrā dadhe vayunāvid eka ' in mahī devasya savituḥ pariṣṭutiḥ ||

युजे वां ब्रह्म पूर्व्यं नमोभिर् वि श्लोक ऽ एतु पथ्येव सूरेः । शृण्वन्तु विश्वे ऽ अमृतस्य पुत्रा ऽ आ ये धामानि दिव्यानि तस्थुः ॥

yuje vāṃ brahma pūrvyaṃ namobhir vi śloka ' etu pathyeva sūreḥ | śṛṇvantu viśve ' amṛtasya putrā ' ā ye dhāmāni divyāni tasthuḥ ||

यस्य प्रयाणम् अन्व् अन्य ऽ इद् ययुर् देवा देवस्य महिमानम् ओजसा । यः पार्थिवानि विममे स ऽ एतशो रजासि देवः सविता महित्वना ॥

yasya prayāṇam anv anya ' id yayur devā devasya mahimānam ojasā | yaḥ pārthivāni vimame sa ' etaśo rajāsi devaḥ savitā mahitvanā ||

देव सवितः प्र सुव यज्ञं प्र सुव यज्ञपतिं भगाय । दिव्यो गन्धर्वः केतपूः केतं नः पुनातु वाचस् पतिर् वाचं नः स्वदतु ॥

deva savitaḥ pra suva yajñaṃ pra suva yajñapatiṃ bhagāya | divyo gandharvaḥ ketapūḥ ketaṃ naḥ punātu vācas patir vācaṃ naḥ svadatu ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

इमं नो देव सवितर् यज्ञं प्र णय देवाव्यꣳ सखिविदꣳ सत्राजितं धनजितꣳ स्वर्जितम् । ऋचा स्तोमꣳ समर्धय गायत्रेण रथन्तरं बृहद् गायत्रवर्तनि स्वाहा ॥

imaṃ no deva savitar yajñaṃ pra ṇaya devāvyam̐ sakhividam̐ satrājitaṃ dhanajitam̐ svarjitam | ṛcā stomam̐ samardhaya gāyatreṇa rathantaraṃ bṛhad gāyatravartani svāhā ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

देवस्य त्वा सवितुः प्रसवे ऽश्विनोर् बाहुभ्यां पूष्णो हस्ताभ्याम् । आ ददे गायत्रेण छन्दसाङ्गिरस्वत् पृथिव्याः सधस्थाद् अग्निं पुरीष्यम् अङ्गिरस्वद् आ भर त्रैष्टुभेन छन्दसाङ्गिरस्वत् ॥

devasya tvā savituḥ prasave 'śvinor bāhubhyāṃ pūṣṇo hastābhyām | ā dade gāyatreṇa chandasāṅgirasvat pṛthivyāḥ sadhasthād agniṃ purīṣyam aṅgirasvad ā bhara traiṣṭubhena chandasāṅgirasvat ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अभ्रिर् असि नार्य् असि त्वया वयम् अग्निꣳ शकेम खनितुꣳ सधस्थ आ जागतेन छन्दसाङ्गिरस्वत् ॥

abhrir asi nāry asi tvayā vayam agnim̐ śakema khanitum̐ sadhastha ā jāgatena chandasāṅgirasvat ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

हस्त ऽ आधाय सविता बिभ्रद् अभ्रिꣳ हिरण्ययीम् । अग्नेर् ज्योतिर् निचाय्य पृथिव्या ऽ अध्य् आ भर । आनुष्टुभेन छन्दसाङ्गिरस्वत् ॥

hasta ' ādhāya savitā bibhrad abhrim̐ hiraṇyayīm | agner jyotir nicāyya pṛthivyā ' adhy ā bhara | ānuṣṭubhena chandasāṅgirasvat ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रतूर्तं वाजिन्न् आ द्रव वरिष्ठाम् अनु सम्वतम् । दिवि ते जन्म परमम् अन्तरिक्षे तव नाभिः पृथिव्याम् अधि योनिर् इत् ॥

pratūrtaṃ vājinn ā drava variṣṭhām anu samvatam | divi te janma paramam antarikṣe tava nābhiḥ pṛthivyām adhi yonir it ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

युञ्जाथाꣳ रासभं युवम् अस्मिन् यामे वृषण्वसू । अग्निं भरन्तम् अस्मयुम् ॥

yuñjāthām̐ rāsabhaṃ yuvam asmin yāme vṛṣaṇvasū | agniṃ bharantam asmayum ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

योगे-योगे तवस्तरं वाजे-वाजे हवामहे । सखाय ऽ इन्द्रमूतये ॥

yoge-yoge tavastaraṃ vāje-vāje havāmahe | sakhāya ' indramūtaye ||

प्रतूर्वन्न् एह्य् अवक्रामन्न् अशस्तो रुद्रस्य गाणपत्यं मयोभूर् एहि । उर्व् अन्तरिक्षं वीहि । स्वस्तिगव्यूतिर् अभयानि कृण्वन् पूष्णा सयुजा सह ॥

pratūrvann ehy avakrāmann aśasto rudrasya gāṇapatyaṃ mayobhūr ehi | urv antarikṣaṃ vīhi | svastigavyūtir abhayāni kṛṇvan pūṣṇā sayujā saha ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पृथिव्याः सधस्थाद् अग्निं पुरीष्यम् अङ्गिरस्वद् आ भर । अग्निं पुरीष्यम् अङ्गिरस्वद् अच्छेमः । ऽ अग्निं पुरीष्यम् अङ्गिरस्वद् भरिष्यामः ॥

pṛthivyāḥ sadhasthād agniṃ purīṣyam aṅgirasvad ā bhara | agniṃ purīṣyam aṅgirasvad acchemaḥ | ' agniṃ purīṣyam aṅgirasvad bhariṣyāmaḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्व् अग्निर् उषसाम् अग्रम् अख्यद् अन्व् अहानि प्रथमो जातवेदाः । अनु सूर्यस्य पुरुत्रा च रश्मीन् अनु द्यावापृथिवी ऽ आ ततन्थ ॥

anv agnir uṣasām agram akhyad anv ahāni prathamo jātavedāḥ | anu sūryasya purutrā ca raśmīn anu dyāvāpṛthivī ' ā tatantha ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आगत्य वाज्य् अध्वानꣳ सर्वा मृधो विधूनुते । अग्निꣳ सधस्थे महति चक्षुषा नि चिकीषते ॥

āgatya vājy adhvānam̐ sarvā mṛdho vidhūnute | agnim̐ sadhasthe mahati cakṣuṣā ni cikīṣate ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आक्रम्य वाजिन् पृथिवीम् अग्निम् इच्छ रुचा त्वम् । भूम्या वृक्त्वाय नो ब्रूहि यतः खनेम तं वयम् ॥

ākramya vājin pṛthivīm agnim iccha rucā tvam | bhūmyā vṛktvāya no brūhi yataḥ khanema taṃ vayam ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्यौस् ते पृष्ठं पृथिवी सधस्थम् आत्मान्तरिक्षꣳ समुद्रो योनिः । विख्याय चक्षुषा त्वम् अभि तिष्ठ पृतन्यतः ॥

dyaus te pṛṣṭhaṃ pṛthivī sadhastham ātmāntarikṣam̐ samudro yoniḥ | vikhyāya cakṣuṣā tvam abhi tiṣṭha pṛtanyataḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत् क्राम महते सौभगायास्माद् आस्थानाद् द्रविणोदा वाजिन् । वयꣳ स्याम सुमतौ पृथिव्या ऽ अग्निं खनन्त ऽ उपस्थे ऽ अस्याः ॥

ut krāma mahate saubhagāyāsmād āsthānād draviṇodā vājin | vayam̐ syāma sumatau pṛthivyā ' agniṃ khananta ' upasthe ' asyāḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उद् अक्रमीद् द्रविणोदा वाज्य् अर्वाकः सु लोकꣳ सुकृतं पृथिव्याम् । ततः खनेम सुप्रतीकम् अग्निꣳ स्वो रुहाणा ऽ अधि नाकम् उत्तमम् ॥

ud akramīd draviṇodā vājy arvākaḥ su lokam̐ sukṛtaṃ pṛthivyām | tataḥ khanema supratīkam agnim̐ svo ruhāṇā ' adhi nākam uttamam ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आ त्वा जिघर्मि मनसा घृतेन प्रतिक्षियन्तं भुवनानि विश्वा । पृथुं तिरश्चा वयसा बृहन्तं व्यचिष्ठम् अन्नै रभसं दृशानम् ॥

ā tvā jigharmi manasā ghṛtena pratikṣiyantaṃ bhuvanāni viśvā | pṛthuṃ tiraścā vayasā bṛhantaṃ vyaciṣṭham annai rabhasaṃ dṛśānam ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आ विश्वतः प्रत्यञ्चं जिघर्म्य् अरक्षसा मनसा तज् जुषेत । मर्यश्री स्पृहयद्वर्णो ऽ अग्निर् नाभिमृशे तन्वा जर्भुराणः ॥

ā viśvataḥ pratyañcaṃ jigharmy arakṣasā manasā taj juṣeta | maryaśrī spṛhayadvarṇo ' agnir nābhimṛśe tanvā jarbhurāṇaḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परि वाजपतिः कविर् अग्निर् हव्यान्य् अक्रमीत् । दधद् रत्नानि दाशुषे ॥

pari vājapatiḥ kavir agnir havyāny akramīt | dadhad ratnāni dāśuṣe ||

परि त्वाग्ने पुरं वयं विप्रꣳ सहस्य धीमहि । धृषद्वर्णं दिवे-दिवे हन्तारं भङ्गुरावताम् ॥

pari tvāgne puraṃ vayaṃ vipram̐ sahasya dhīmahi | dhṛṣadvarṇaṃ dive-dive hantāraṃ bhaṅgurāvatām ||

त्वम् अग्ने द्युभिस् त्वम् आशुशुक्षणिस् त्वम् अद्भ्यस् त्वम् अश्मनस् परि । त्वं वनेभ्यस् त्वम् ओषधीभ्यस् त्वं नृणां नृपते जायसे शुचिः ॥

tvam agne dyubhis tvam āśuśukṣaṇis tvam adbhyas tvam aśmanas pari | tvaṃ vanebhyas tvam oṣadhībhyas tvaṃ nṛṇāṃ nṛpate jāyase śuciḥ ||

देवस्य त्वा सवितुः प्रसवेऽश्विनोर् बाहुभ्यां पूष्णो हस्ताभ्याम् । पृथिव्याः सधस्थाद् अग्निं पुरीष्यम् अङ्गिरस्वत् खनामि । ज्योतिष्मन्तं त्वाग्ने सुप्रतीकम् अजस्रेण भानुना दीद्यतम् । शिवं प्रजाभ्यो ऽहिꣳसन्तं पृथिव्या सधस्थाद् अग्निं पुरीष्यम् अङ्गिरस्वत् खनामः ॥

devasya tvā savituḥ prasave'śvinor bāhubhyāṃ pūṣṇo hastābhyām | pṛthivyāḥ sadhasthād agniṃ purīṣyam aṅgirasvat khanāmi | jyotiṣmantaṃ tvāgne supratīkam ajasreṇa bhānunā dīdyatam | śivaṃ prajābhyo 'him̐santaṃ pṛthivyā sadhasthād agniṃ purīṣyam aṅgirasvat khanāmaḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अपां पृष्ठम् असि योनिर् अग्नेः समुद्रम् अभितः पिन्वमानम् । वर्धमानो महाꣳ२ऽ आ च पुष्करे दिवो मात्रया वरिम्णा प्रथस्व ॥

apāṃ pṛṣṭham asi yonir agneḥ samudram abhitaḥ pinvamānam | vardhamāno mahām̐2' ā ca puṣkare divo mātrayā varimṇā prathasva ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शर्म च स्थो वर्म च स्थो ऽच्छिद्रे बहुले ऽ उभे । व्यचस्वती सं वसाथां भृतम् अग्निं पुरीष्यम् ॥

śarma ca stho varma ca stho 'cchidre bahule ' ubhe | vyacasvatī saṃ vasāthāṃ bhṛtam agniṃ purīṣyam ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

संवसाथा स्वर्विदा समीची ऽ उरसा त्मना । अग्निम् अन्तर् भरिष्यन्ती ज्योतिष्मन्तम् अजस्रम् इत् ॥

saṃvasāthā svarvidā samīcī ' urasā tmanā | agnim antar bhariṣyantī jyotiṣmantam ajasram it ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पुरीष्यो सि विश्वभरा ऽ अथर्वा त्वा प्रथमो निर् अमन्थद् अग्ने । त्वाम् अग्ने पुष्कराद् अध्य् अथर्वा निर् अमन्थत । मूर्ध्नो विश्वस्य वाघतः ॥

purīṣyo si viśvabharā ' atharvā tvā prathamo nir amanthad agne | tvām agne puṣkarād adhy atharvā nir amanthata | mūrdhno viśvasya vāghataḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तम् उ त्वा दध्यङ्ङ् ऋषिः पुत्र ऽ ईधे अथर्वणः । वृत्रहणं पुरंदरम् ॥

tam u tvā dadhyaṅṅ ṛṣiḥ putra ' īdhe atharvaṇaḥ | vṛtrahaṇaṃ puraṃdaram ||

तम् उ त्वा पाथ्यो वृषा समीधे दस्युहन्तमम् । धनंजयꣳ रणे-रणे ॥

tam u tvā pāthyo vṛṣā samīdhe dasyuhantamam | dhanaṃjayam̐ raṇe-raṇe ||

सीद होतः स्व ऽ उ लोके चिकित्वान् सादया यज्ञꣳ सुकृतस्य योनौ । देवावीर् देवान् हविषा यजास्य् अग्ने बृहद् यजमाने वयो धाः ॥

sīda hotaḥ sva ' u loke cikitvān sādayā yajñam̐ sukṛtasya yonau | devāvīr devān haviṣā yajāsy agne bṛhad yajamāne vayo dhāḥ ||

नि होता होतृषदने विदानस् त्वेषो दीदिवाꣳ२ ऽ असदत् सुदक्षः । अदब्धव्रतप्रमतिर् वसिष्ठः सहस्रम्भरः शुचिजिह्वो ऽ अग्निः ॥

ni hotā hotṛṣadane vidānas tveṣo dīdivām̐2 ' asadat sudakṣaḥ | adabdhavratapramatir vasiṣṭhaḥ sahasrambharaḥ śucijihvo ' agniḥ ||

सꣳ सीदस्व महाꣳ२ ऽ असि शोचस्व देववीतमः । वि धूमम् ऽ अग्ने अरुषं मियेध्य सृज प्रशस्त दर्शतम् ॥

sam̐ sīdasva mahām̐2 ' asi śocasva devavītamaḥ | vi dhūmam ' agne aruṣaṃ miyedhya sṛja praśasta darśatam ||

अपो देवीर् उपसृज मधुमतीर् अयक्ष्माय प्रजाभ्यः । तासाम् आस्थानाद् उज् जिहताम् ओषधयः सुपिप्पलाः ॥

apo devīr upasṛja madhumatīr ayakṣmāya prajābhyaḥ | tāsām āsthānād uj jihatām oṣadhayaḥ supippalāḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सं ते वायुर् मातरिश्वा दधातूत्तानाया हृदयं यद् विकस्तम् । यो देवानां चरसि प्राणथेन कस्मै देव वषड् अस्तु तुभ्यम् ॥

saṃ te vāyur mātariśvā dadhātūttānāyā hṛdayaṃ yad vikastam | yo devānāṃ carasi prāṇathena kasmai deva vaṣaḍ astu tubhyam ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सुजातो ज्योतिषा सह शर्म वरूथम् आसदत् स्वः । वासो ऽ अग्ने विश्वरूपꣳ संव्ययस्व विभावसो ॥

sujāto jyotiṣā saha śarma varūtham āsadat svaḥ | vāso ' agne viśvarūpam̐ saṃvyayasva vibhāvaso ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उद् उ तिष्ठ स्वध्वरावा नो देव्या धिया । दृशे च भासा बृहता शुशुक्वनिर् आग्ने याहि सुशस्तिभिः ॥

ud u tiṣṭha svadhvarāvā no devyā dhiyā | dṛśe ca bhāsā bṛhatā śuśukvanir āgne yāhi suśastibhiḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऊर्ध्व ऽ ऊ षु ण ऽ ऊतये तिष्ठा देवो न सविता । ऊर्ध्वो वाजस्य सनिता यद् अञ्जिभिर् वाघद्भिर् विह्वयामहे ॥

ūrdhva ' ū ṣu ṇa ' ūtaye tiṣṭhā devo na savitā | ūrdhvo vājasya sanitā yad añjibhir vāghadbhir vihvayāmahe ||

स जातो गर्भो ऽ असि रोदस्योर् अग्ने चारुर् विभृत ऽ ओषधीषु । चित्रः शिशुः परि तमास्य् अक्तून् प्र मातृभ्यो ऽ अधि कनिक्रदद् गाः ॥

sa jāto garbho ' asi rodasyor agne cārur vibhṛta ' oṣadhīṣu | citraḥ śiśuḥ pari tamāsy aktūn pra mātṛbhyo ' adhi kanikradad gāḥ ||

स्थिरो भव वीड्व् अङ्ग ऽ आशुर् भव वाज्य् अर्वन् । पृथुर् भव सुषदस् त्वम् अग्नेः पुरीषवाहणः ॥

sthiro bhava vīḍv aṅga ' āśur bhava vājy arvan | pṛthur bhava suṣadas tvam agneḥ purīṣavāhaṇaḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

शिवो भव प्रजाभ्यो मानुषीभ्यस् त्वम् अङ्गिरः । मा द्यावापृथिवी ऽ अभि शोचीर् मान्तरिक्षं मा वनस्पतीन् ॥

śivo bhava prajābhyo mānuṣībhyas tvam aṅgiraḥ | mā dyāvāpṛthivī ' abhi śocīr māntarikṣaṃ mā vanaspatīn ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

प्रैतु वाजी कनिक्रदन् नानदद् रासभः पत्वा । भरन्न् अग्निं पुरीष्यं मा पाद्य् आयुषः पुरा । वृषाग्निं वृषणं भरन्न् अपां गर्भꣳ समुद्रियम् । अग्न ऽ आयाहि वीतये ॥

praitu vājī kanikradan nānadad rāsabhaḥ patvā | bharann agniṃ purīṣyaṃ mā pādy āyuṣaḥ purā | vṛṣāgniṃ vṛṣaṇaṃ bharann apāṃ garbham̐ samudriyam | agna ' āyāhi vītaye ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ऋतꣳ सत्यम् ऋतꣳ सत्यम् । अग्निं पुरीष्यम् अङ्गिरस्वद् भरामः । ओषधयः प्रति मोदध्वम् अग्निम् एतꣳ शिवम् आयन्तम् अभ्य् अत्र युष्माः । व्यस्यन् विश्वा ऽ अनिरा ऽ अमीवा निषीदन् नो ऽ अप दुर्मतिं जहि ॥

ṛtam̐ satyam ṛtam̐ satyam | agniṃ purīṣyam aṅgirasvad bharāmaḥ | oṣadhayaḥ prati modadhvam agnim etam̐ śivam āyantam abhy atra yuṣmāḥ | vyasyan viśvā ' anirā ' amīvā niṣīdan no ' apa durmatiṃ jahi ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ओषधयः प्रति गृभ्णीत पुष्पवतीः सुपिप्पलाः । अयं वो गर्भ ऽ ऋत्वियः प्रत्नꣳ सधस्थम् आसदत् ॥

oṣadhayaḥ prati gṛbhṇīta puṣpavatīḥ supippalāḥ | ayaṃ vo garbha ' ṛtviyaḥ pratnam̐ sadhastham āsadat ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वि पाजसा पृथुना शोशुचानो बाधस्व द्विषो रक्षसो ऽ अमीवाः । सुशर्मणो बृहतः शर्मणि स्याम् अग्नेर् अहꣳ सुहवस्य प्रणीतौ ॥

vi pājasā pṛthunā śośucāno bādhasva dviṣo rakṣaso ' amīvāḥ | suśarmaṇo bṛhataḥ śarmaṇi syām agner aham̐ suhavasya praṇītau ||

आपो हि ष्ठा मयोभुवस् ता न ऽ ऊर्जे दधातन । महे रणाय चक्षसे ॥

āpo hi ṣṭhā mayobhuvas tā na ' ūrje dadhātana | mahe raṇāya cakṣase ||

यो वः शिवतमो रसस् तस्य भाजयतेह नः । उशतीर् इव मातरः ॥

yo vaḥ śivatamo rasas tasya bhājayateha naḥ | uśatīr iva mātaraḥ ||

तस्मा ऽ अरं गमाम वो यस्य क्षयाय जिन्वथ । आपो जनयथा च नः ॥

tasmā ' araṃ gamāma vo yasya kṣayāya jinvatha | āpo janayathā ca naḥ ||

मित्रः सꣳसृज्य पृथिवीं भूमिं च ज्योतिषा सह । सुजातं जातवेदसम् अयक्ष्माय त्वा सꣳ सृजामि प्रजाभ्यः ॥

mitraḥ sam̐sṛjya pṛthivīṃ bhūmiṃ ca jyotiṣā saha | sujātaṃ jātavedasam ayakṣmāya tvā sam̐ sṛjāmi prajābhyaḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

रुद्राः सꣳसृज्य पृथिवीं बृहज् ज्योतिः सम् ईधिरे । तेषां भानुर् अजस्र ऽ इच् छुक्रो देवेषु रोचते ॥

rudrāḥ sam̐sṛjya pṛthivīṃ bṛhaj jyotiḥ sam īdhire | teṣāṃ bhānur ajasra ' ic chukro deveṣu rocate ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सꣳसृष्टा वसुभी रुद्रैर् धीरैः कर्मण्यां मृदम् । हस्ताभ्यां मृद्वीं कृत्वा सिनीवाली कृणोतु ताम् ॥

sam̐sṛṣṭā vasubhī rudrair dhīraiḥ karmaṇyāṃ mṛdam | hastābhyāṃ mṛdvīṃ kṛtvā sinīvālī kṛṇotu tām ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सिनीवाली सुकपर्दा सुकुरीरा स्वौपशा । सा तुभ्यम् अदिते मह्योखां दधातु हस्तयोः ॥

sinīvālī sukapardā sukurīrā svaupaśā | sā tubhyam adite mahyokhāṃ dadhātu hastayoḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उखां कृणोतु शक्त्या बाहुभ्याम् अदितिर् धिया । माता पुत्रं यथोपस्थे साग्निं बिभर्तु गर्भ ऽ आ । मखस्य शिरोऽसि ॥

ukhāṃ kṛṇotu śaktyā bāhubhyām aditir dhiyā | mātā putraṃ yathopasthe sāgniṃ bibhartu garbha ' ā | makhasya śiro'si ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वसवस् त्वा कृण्वन्तु गायत्रेण छन्दसाऽङ्गिरस्वद् ध्रुवासि पृथिव्यसि । धारया मयि प्रजा रायस्पोषं गौपत्यꣳ सुवीर्यꣳ सजातान् यजमानाय । रुद्रास् त्वा कृण्वन्तु त्रैष्टुभेन छन्दसाऽङ्गिरस्वद् ध्रुवास्य् अन्तरिक्षम् असि । धारया मयि प्रजाꣳ रायस्पोषं गौपत्यꣳ सुवीर्यꣳ सजातान् यजमानाय । आदित्यास् त्वा कृण्वन्तु जागतेन छन्दसाऽङ्गिरस्वद् ध्रुवासि द्यौर् असि । धारया मयि प्रजा रायस्पोषं गौपत्यꣳ सुवीर्यꣳ सजातान् यजमानाय । विश्वे त्वा देवा वैश्वानराः कृण्वन्त्व् आनुष्टुभेन छन्दसाङ्गिरस्वद् ध्रुवासि दिशोऽसि । धारया मयि प्रजा रायस्पोषं गौपत्यꣳ सुवीर्यꣳ सजातान् यजमानाय ॥

vasavas tvā kṛṇvantu gāyatreṇa chandasā'ṅgirasvad dhruvāsi pṛthivyasi | dhārayā mayi prajā rāyaspoṣaṃ gaupatyam̐ suvīryam̐ sajātān yajamānāya | rudrās tvā kṛṇvantu traiṣṭubhena chandasā'ṅgirasvad dhruvāsy antarikṣam asi | dhārayā mayi prajām̐ rāyaspoṣaṃ gaupatyam̐ suvīryam̐ sajātān yajamānāya | ādityās tvā kṛṇvantu jāgatena chandasā'ṅgirasvad dhruvāsi dyaur asi | dhārayā mayi prajā rāyaspoṣaṃ gaupatyam̐ suvīryam̐ sajātān yajamānāya | viśve tvā devā vaiśvānarāḥ kṛṇvantv ānuṣṭubhena chandasāṅgirasvad dhruvāsi diśo'si | dhārayā mayi prajā rāyaspoṣaṃ gaupatyam̐ suvīryam̐ sajātān yajamānāya ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अदित्यै राम्नासि । अदितिष् टे बिलं गृभ्णातु । कृत्वाय सा महीम् उखां मृन्मयीं योनिम् अग्नये । पुत्रेभ्यः प्रायच्छद् अदितिः श्रपयान् इति ॥

adityai rāmnāsi | aditiṣ ṭe bilaṃ gṛbhṇātu | kṛtvāya sā mahīm ukhāṃ mṛnmayīṃ yonim agnaye | putrebhyaḥ prāyacchad aditiḥ śrapayān iti ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वसवस् त्वा धूपयन्तु गायत्रेण छन्दसाङ्गिरस्वत् । रुद्रास् त्वा धूपयन्तु त्रैष्टुभेन छन्दसाङ्गिरस्वत् । आदित्यास् त्वा धूपयन्तु जागतेन छन्दसाङ्गिरस्वत् । विश्वे त्वा देवा वैश्वानरा धूपयन्त्व् आनुष्टुभेन छन्दसाङ्गिरस्वत् । इन्द्रस् त्वा धूपयतु । वरुणस् त्वा धूपयतु । विष्णु त्वा धूपयतु ॥

vasavas tvā dhūpayantu gāyatreṇa chandasāṅgirasvat | rudrās tvā dhūpayantu traiṣṭubhena chandasāṅgirasvat | ādityās tvā dhūpayantu jāgatena chandasāṅgirasvat | viśve tvā devā vaiśvānarā dhūpayantv ānuṣṭubhena chandasāṅgirasvat | indras tvā dhūpayatu | varuṇas tvā dhūpayatu | viṣṇu tvā dhūpayatu ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अदितिष् ट्वा देवी विश्वदेव्यावती पृथिव्याः सधस्थे ऽ अङ्गिरस्वत् खनत्व् अवट । देवानाम् त्वा पत्नीर् देवीर् विश्वदेव्यावतीः पृथिव्याः सधस्थे ऽ अङ्गिरस्वद् दधतूखे । धिषणास् त्वा देवीर् विश्वदेव्यावतीः पृथिव्याः सधस्थे ऽ अङ्गिरस्वद् अभीन्धताम् उखे । वरूत्रीष् ट्वा देवीर् विश्वदेव्यावतीः पृथिव्याः सधस्थे ऽ अङ्गिरस्वच् छ्रपयन्तूखे । ग्नास् त्वा देवीर् विश्वदेव्यावतीः पृथिव्याः सधस्थे ऽ अङ्गिरस्वत् पचन्तूखे । जनयस् त्वाच्छिन्नपत्रा देवीर् विश्वदेव्यावतीः पृथिव्याः सधस्थे ऽ अङ्गिरस्वत् पचन्तूखे ॥

aditiṣ ṭvā devī viśvadevyāvatī pṛthivyāḥ sadhasthe ' aṅgirasvat khanatv avaṭa | devānām tvā patnīr devīr viśvadevyāvatīḥ pṛthivyāḥ sadhasthe ' aṅgirasvad dadhatūkhe | dhiṣaṇās tvā devīr viśvadevyāvatīḥ pṛthivyāḥ sadhasthe ' aṅgirasvad abhīndhatām ukhe | varūtrīṣ ṭvā devīr viśvadevyāvatīḥ pṛthivyāḥ sadhasthe ' aṅgirasvac chrapayantūkhe | gnās tvā devīr viśvadevyāvatīḥ pṛthivyāḥ sadhasthe ' aṅgirasvat pacantūkhe | janayas tvācchinnapatrā devīr viśvadevyāvatīḥ pṛthivyāḥ sadhasthe ' aṅgirasvat pacantūkhe ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

मित्रस्य चर्षणीधृतोऽवो देवस्य सानसि । द्युम्नं चित्रश्रवस्तमम् ॥

mitrasya carṣaṇīdhṛto'vo devasya sānasi | dyumnaṃ citraśravastamam ||

देवस् त्वा सवितोद्वपतु सुपाणिः स्वङ्गुरिः सुबाहुर् उत शक्त्या । अव्यथमाना पृथिव्याम् आशा दिश ऽ आ पृण ॥

devas tvā savitodvapatu supāṇiḥ svaṅguriḥ subāhur uta śaktyā | avyathamānā pṛthivyām āśā diśa ' ā pṛṇa ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उत्थाय बृहती भवोद् उ तिष्ठ ध्रुवा त्वम् । मित्रैतां तऽउखां परि ददाम्य् अभित्त्या ऽएषा मा भेदि ॥

utthāya bṛhatī bhavod u tiṣṭha dhruvā tvam | mitraitāṃ ta'ukhāṃ pari dadāmy abhittyā 'eṣā mā bhedi ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

वसवस् त्वा छृन्दन्तु गायत्रेण छन्दसाङ्गिरस्वत् । रुद्रास् त्वा छृन्दन्तु त्रैष्टुभेन छन्दसाङ्गिरस्वत् । आदित्यास् त्वा छृन्दन्तु जागतेन छन्दसाङ्गिरस्वत् । विश्वे त्वा देवा वैश्वानरा ऽ आ छृन्दन्त्व् आनुष्टुभेन छन्दसाङ्गिरस्वत् ॥

vasavas tvā chṛndantu gāyatreṇa chandasāṅgirasvat | rudrās tvā chṛndantu traiṣṭubhena chandasāṅgirasvat | ādityās tvā chṛndantu jāgatena chandasāṅgirasvat | viśve tvā devā vaiśvānarā ' ā chṛndantv ānuṣṭubhena chandasāṅgirasvat ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आकूतिम् अग्निं प्रयुजꣳ स्वाहा । मनो मेधाम् अग्निं प्रयुजꣳ स्वाहा । चित्तं विज्ञातम् अग्निं प्रयुजꣳ स्वाहा । वाचो विधृतिम् अग्निं प्रयुजꣳ स्वाहा । प्रजापतये मनवे स्वाहा । ऽ अग्नये वैश्वानराय स्वाहा ॥

ākūtim agniṃ prayujam̐ svāhā | mano medhām agniṃ prayujam̐ svāhā | cittaṃ vijñātam agniṃ prayujam̐ svāhā | vāco vidhṛtim agniṃ prayujam̐ svāhā | prajāpataye manave svāhā | ' agnaye vaiśvānarāya svāhā ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विश्वो देवस्य नेतुर् मर्तो वुरीत सख्यम् । विश्वो राय ऽ इषुध्यति द्युम्नं वृणीत पुष्यसे स्वाहा ॥

viśvo devasya netur marto vurīta sakhyam | viśvo rāya ' iṣudhyati dyumnaṃ vṛṇīta puṣyase svāhā ||

मा सु भित्था मा सु रिषो ऽम्ब धृष्णु वीरयस्व सु । अग्निश् चेदं करिष्यथः ॥

mā su bhitthā mā su riṣo 'mba dhṛṣṇu vīrayasva su | agniś cedaṃ kariṣyathaḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दृꣳहस्व देवि पृथिवि स्वस्तय ऽ आसुरी माया स्वधया कृतासि । जुष्टं देवेभ्य ऽ इदम् अस्तु हव्यम् अरिष्टा त्वम् उद् इहि यज्ञे ऽ अस्मिन् ॥

dṛm̐hasva devi pṛthivi svastaya ' āsurī māyā svadhayā kṛtāsi | juṣṭaṃ devebhya ' idam astu havyam ariṣṭā tvam ud ihi yajñe ' asmin ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

द्र्वन्न सर्पिरासुतिः प्रत्नो होता वरेण्यः । सहसस् पुत्रो ऽ अद्भुतः ॥

drvanna sarpirāsutiḥ pratno hotā vareṇyaḥ | sahasas putro ' adbhutaḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परस्या ऽ अधि संवतो वराꣳ ऽ अभ्य् आतर । यत्राहम् अस्मि ताꣳ ऽ अव ॥

parasyā ' adhi saṃvato varām̐ ' abhy ātara | yatrāham asmi tām̐ ' ava ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

परमस्याः परावतो रोहिद् अश्व ऽ इहा गहि । पुरीष्यः पुरुप्रियोऽग्ने त्वं तरा मृधः ॥

paramasyāḥ parāvato rohid aśva ' ihā gahi | purīṣyaḥ purupriyo'gne tvaṃ tarā mṛdhaḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद् अग्ने कानि कानि चिद् आ ते दारूणि दध्मसि । सर्वं तद् अस्तु ते घृतं तज् जुषस्व यविष्ठ्य ॥

yad agne kāni kāni cid ā te dārūṇi dadhmasi | sarvaṃ tad astu te ghṛtaṃ taj juṣasva yaviṣṭhya ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यद् अत्त्य् उपजिह्विका यद् वम्रो ऽ अतिसर्पति । सर्वं तद् अस्तु ते घृतं तज् जुषस्व यविष्ठ्य ॥

yad atty upajihvikā yad vamro ' atisarpati | sarvaṃ tad astu te ghṛtaṃ taj juṣasva yaviṣṭhya ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अहर्-अहर् अप्रयावं भरन्तोऽश्वायेव तिष्ठते घासम् अस्मै । रायस्पोषेण सम् इषा मदन्तो ऽग्ने मा ते प्रतिवेशा रिषाम ॥

ahar-ahar aprayāvaṃ bharanto'śvāyeva tiṣṭhate ghāsam asmai | rāyaspoṣeṇa sam iṣā madanto 'gne mā te prativeśā riṣāma ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

नाभा पृथिव्याः समिधाने ऽ अग्नौ रायस्पोषाय बृहते हवामहे । इरंमदं बृहदुक्थ्यं यजत्रं जेतारम् अग्निं पृतनासु सासहिम् ॥

nābhā pṛthivyāḥ samidhāne ' agnau rāyaspoṣāya bṛhate havāmahe | iraṃmadaṃ bṛhadukthyaṃ yajatraṃ jetāram agniṃ pṛtanāsu sāsahim ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

याः सेना ऽ अभीत्वरीर् आव्याधिनीर् उगणा ऽ उत । ये स्तेना ये च तस्करास् ताꣳस् ते ऽ अग्ने ऽपि दधाम्य् आस्ये ॥

yāḥ senā ' abhītvarīr āvyādhinīr ugaṇā ' uta | ye stenā ye ca taskarās tām̐s te ' agne 'pi dadhāmy āsye ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

दꣳष्ट्राभ्यां मलिम्लून् जम्भ्यैस् तस्कराꣳ ऽउत । हनुभ्याꣳ स्तेनान् भगवस् ताꣳस् त्वं खाद सुखादितान् ॥

dam̐ṣṭrābhyāṃ malimlūn jambhyais taskarām̐ 'uta | hanubhyām̐ stenān bhagavas tām̐s tvaṃ khāda sukhāditān ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

ये जनेषु मलिम्लव स्तेनासस् तस्करा वने । ये कक्षेष्व् अघायवस् ताꣳस् ते दधामि जम्भयोः ॥

ye janeṣu malimlava stenāsas taskarā vane | ye kakṣeṣv aghāyavas tām̐s te dadhāmi jambhayoḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

यो ऽ अस्मभ्यम् अरातीयाद् यश् च नो द्वेषते जनः । निन्दाद् यो ऽ अस्मान् धिप्साच् च सर्वं तं भस्मसा कुरु ॥

yo ' asmabhyam arātīyād yaś ca no dveṣate janaḥ | nindād yo ' asmān dhipsāc ca sarvaṃ taṃ bhasmasā kuru ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

सꣳशितं मे ब्रह्म सꣳशितं वीर्यं बलम् । सꣳशितं क्षत्रं जिष्णु यस्याहम् अस्मि पुरोहितः ॥

sam̐śitaṃ me brahma sam̐śitaṃ vīryaṃ balam | sam̐śitaṃ kṣatraṃ jiṣṇu yasyāham asmi purohitaḥ ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

उद् एषां बाहू ऽ अतिरम् उद् वर्चो ऽ अथो बलम् । क्षिणोमि ब्रह्मणामित्रान् उन् नयामि स्वाꣳ अहम् ॥

ud eṣāṃ bāhū ' atiram ud varco ' atho balam | kṣiṇomi brahmaṇāmitrān un nayāmi svām̐ aham ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अन्नपते ऽन्नस्य नो देह्य् अनमीवस्य शुष्मिणः । प्र-प्र दातारं तारिष ऽऊर्जं नो धेहि द्विपदे चतुष्पदे ॥

annapate 'nnasya no dehy anamīvasya śuṣmiṇaḥ | pra-pra dātāraṃ tāriṣa 'ūrjaṃ no dhehi dvipade catuṣpade ||

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.