Library·Kuntaka: Vakroktijivita·3·3.39

Kuntaka: Vakroktijivita 3.39

VjivC 3.39

इति कैश्चिल्लक्षणमकारि तदपि न सम्यक् समाधेयतामधितिष्ठति । तथा हि---रसः संश्रयो यस्यासौ रससंश्रयः, तस्मात् कारणादयं रसवदलङ्कारः संपद्यते । तथापि वक्तव्यमेव---को ऽसौ रसव्यतिरिक्तवृत्तिः अन्यपदार्थः? काव्यमेवेति चेत् तदपि पूर्वमेव प्रत्युक्तम्, तस्यस्वात्मनिक्रियाविरोधादलङ्कारत्वानुपपत्तेः । अथवा रसस्य संश्रयो रसेन संश्रियते यस्तस्माद् । रससंश्रयादिति । तथापि को ऽसाविति व्यतिरिक्तत्वेन वक्तव्यतामेवा (याति) । उदाहरणजातमप्यस्य लक्षणस्य पूर्वेण समानयोगक्षेमप्रायमिति (न) पृथक् पर्यालोच्यते । रसपेशलम्

iti kaiścillakṣaṇamakāri tadapi na samyak samādheyatāmadhitiṣṭhati / tathā hi---rasaḥ saṃśrayo yasyāsau rasasaṃśrayaḥ, tasmāt kāraṇādayaṃ rasavadalaṅkāraḥ saṃpadyate / tathāpi vaktavyameva---ko 'sau rasavyatiriktavṛttiḥ anyapadārthaḥ? kāvyameveti cet tadapi pūrvameva pratyuktam, tasyasvātmanikriyāvirodhādalaṅkāratvānupapatteḥ / athavā rasasya saṃśrayo rasena saṃśriyate yastasmād / rasasaṃśrayāditi / tathāpi ko 'sāviti vyatiriktatvena vaktavyatāmevā (yāti) / udāharaṇajātamapyasya lakṣaṇasya pūrveṇa samānayogakṣemaprāyamiti (na) pṛthak paryālocyate / rasapeśalam

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/VjivC/3.39

Cite as: Kuntaka: Vakroktijivita 3.39, in HREEM (hreem.cc/library/VjivC/3.39), after GRETIL, Kuntaka: Vakroktijivita with Kuntaka's own commentary Input by members of the Sansknet project….

Edition, numbering and licence

GRETIL 5_poetry/1_alam/kunvjivu.htm — Kuntaka: Vakroktijivita with Kuntaka's own commentary Input by members of the Sansknet project (www.sansknet.org) This GRETIL version has been converted from a custom Devanagari encoding. Therefore, word boundaries are usually not marked by blanks. These and o

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text