Harsadeva: Priyadarsika 2

राजा - क्षामां मङ्गलमात्रमण्डनभृतं मन्दोद्यमालापिनीम् आपाण्दुच्छविना मुखेन विजितप्रातस्तनेन्दुद्युतिम् । सोत्कण्थां नियमोपवासविधिना चेतो ममोत्कण्ठते तां द्रष्टुं प्रथमानुरागजनितावस्थाम् इवाद्य प्रियाम्

rājā - kṣāmāṃ maṅgalamātramaṇḍanabhṛtaṃ mandodyamālāpinīm āpāṇducchavinā mukhena vijitaprātastanendudyutim / sotkaṇthāṃ niyamopavāsavidhinā ceto mamotkaṇṭhate tāṃ draṣṭuṃ prathamānurāgajanitāvasthām ivādya priyām

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विदूषकः - भो एहि गच्छम्ह । (परिक्रम्यावलोक्य च) भो वअस्स पेक्ख पेक्ख । अविरदपडन्तविविहकुसुमसुउमालसिलाअलुच्छन्गस्स परिमलणिलीणमहुअरभरभग्गबौलमालदीलदाजालअस्स कमलगन्धगहणुद्दाममारुदपज्जव (कले : पर्जव)बुद्धबन्धूअबन्धणस्स अविरलतमालतरुपिहिदातपपआसस्स अस्स धाराघरुज्जाणस्स सस्सरीअअं । [भो एहि गच्छावः । (परिक्रम्यावलोक्य च) भो वयस्य पश्य पश्य । अविरतपतद्विविधकुसुम- सुकुमारशिलातलोत्सङ्गस्य परिमलनिलीनमधुकरभरभग्नबकुलमालतीलताजालकस्य कमलगन्धग्रहणोद्दाममारुतपर्यवबुद्धबन्धूकबन्धनस्याविरलतमालतरुपिहितातपप्रकाशस्यास्य धारागृहोद्यानस्य सश्रीकताम् ।] राजा - वयस्य साध्व् अभिहितम् । अत्र हि । वृन्तैः क्षुद्रप्रवालस्थगितम् इव तलं भाति शेफालिकानां गन्धः सप्तच्छदानां सपदि गजमदामोदमोहं करोति । एते चोन्निद्रपद्मच्युतबहलरजःपुञ्जपिङ्गाङ्गरागा गायन्त्य् अव्यक्तवाचः किम् अपि मधुलिहो वारुणीपानमत्ताः

vidūṣakaḥ - bho ehi gacchamha | (parikramyāvalokya ca) bho vaassa pekkha pekkha | aviradapaḍantavivihakusumasuumālasilāalucchangassa parimalaṇilīṇamahuarabharabhaggabaulamāladīladājālaassa kamalagandhagahaṇuddāmamārudapajjava (Kale : parjava)buddhabandhūabandhaṇassa aviralatamālatarupihidātapapaāsassa assa dhārāgharujjāṇassa sassarīaaṃ | [bho ehi gacchāvaḥ | (parikramyāvalokya ca) bho vayasya paśya paśya | aviratapatadvividhakusuma- sukumāraśilātalotsaṅgasya parimalanilīnamadhukarabharabhagnabakulamālatīlatājālakasya kamalagandhagrahaṇoddāmamārutaparyavabuddhabandhūkabandhanasyāviralatamālatarupihitātapaprakāśasyāsya dhārāgṛhodyānasya saśrīkatām |] rājā - vayasya sādhv abhihitam | atra hi | vṛntaiḥ kṣudrapravālasthagitam iva talaṃ bhāti śephālikānāṃ gandhaḥ saptacchadānāṃ sapadi gajamadāmodamohaṃ karoti / ete connidrapadmacyutabahalarajaḥpuñjapiṅgāṅgarāgā gāyanty avyaktavācaḥ kim api madhuliho vāruṇīpānamattāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

विदूषकः - भो वअस्स । एदं पि दाव पेक्ख पेक्ख । जो एसो अविरलपडन्तकुसुमणिअरो अज्ज वि पत्तन्तरगऌअन्तवरिसावसाणसलिलबिन्दू विअ लक्खीअदि [प्। १४] सत्तवण्णपाआवो । [भो वयस्य एतद् अपि तावत् पश्य पश्य । य एषो ऽविरलपतद्कुसुमनिकरो ऽद्यापि पत्रान्तरगलद्वर्षावसानसलिलबिन्दुर् इव लक्ष्यते सप्तपर्णपादपः ।] राजा - वयस्य सम्यग् उत्प्रेक्षितम् । बह्व् एव सदृशं जलदसमयस्य । तथा हि । बिभ्राणा मृदुतां शिरीषकुसुमश्रीहारिभिः शाद्वलैः सद्यः कल्पितकुट्टिमा मरकतक्षोदैर् इव क्षालितैः । एषा संप्रति बन्धनाद् विगलितैर् बन्धूकपुष्पोत्करैः अद्यापि क्षितिर् इन्द्रगोपकशतैश् च्छन्नेव संलक्ष्यते

vidūṣakaḥ - bho vaassa | edaṃ pi dāva pekkha pekkha | jo eso aviralapaḍantakusumaṇiaro ajja vi pattantaragaḷantavarisāvasāṇasalilabindū via lakkhīadi [p. 14] sattavaṇṇapāāvo | [bho vayasya etad api tāvat paśya paśya | ya eṣo 'viralapatadkusumanikaro 'dyāpi patrāntaragaladvarṣāvasānasalilabindur iva lakṣyate saptaparṇapādapaḥ |] rājā - vayasya samyag utprekṣitam | bahv eva sadṛśaṃ jaladasamayasya | tathā hi | bibhrāṇā mṛdutāṃ śirīṣakusumaśrīhāribhiḥ śādvalaiḥ sadyaḥ kalpitakuṭṭimā marakatakṣodair iva kṣālitaiḥ / eṣā saṃprati bandhanād vigalitair bandhūkapuṣpotkaraiḥ adyāpi kṣitir indragopakaśataiś cchanneva saṃlakṣyate

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजा -ननु मूर्ख पारंगता एव वयं दीर्घिकायाः । एवम् अनेकेन्द्रियसुखातिशयम् अनुभवन्न् अपि नोपलक्षयसि । पश्य । श्रोत्रं हंसस्वनो ऽयं सुखयति दयितानूपुरह्रादकारी दृष्टिप्रीतिं विधत्ते तटतरुविवरालक्षिता सौधपाली । गन्धेनाम्भोरुहाणां परिमलपटुना जायते घ्राणसौख्यं गात्राणां ह्लादम् एते विदधति मरुतो वारिसंपर्कशीताः

rājā -nanu mūrkha pāraṃgatā eva vayaṃ dīrghikāyāḥ | evam anekendriyasukhātiśayam anubhavann api nopalakṣayasi | paśya | śrotraṃ haṃsasvano 'yaṃ sukhayati dayitānūpurahrādakārī dṛṣṭiprītiṃ vidhatte taṭataruvivarālakṣitā saudhapālī / gandhenāmbhoruhāṇāṃ parimalapaṭunā jāyate ghrāṇasaukhyaṃ gātrāṇāṃ hlādam ete vidadhati maruto vārisaṃparkaśītāḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

तदेहि दीर्घिकातटम् उपसर्पावः । (परिक्रम्यावलोक्य च) वयस्य पश्य पश्य । उद्यानदेवतायाः स्फुटपङ्कजकान्तिहारिणी स्वच्छा । दृष्टिर् इव दीर्घिकेयं रमयति मां दर्शनेनैव

tadehi dīrghikātaṭam upasarpāvaḥ | (parikramyāvalokya ca) vayasya paśya paśya | udyānadevatāyāḥ sphuṭapaṅkajakāntihāriṇī svacchā / dṛṣṭir iva dīrghikeyaṃ ramayati māṃ darśanenaiva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

पातालाद् भुवनालोकनपरा किं नागकन्योत्थिता मिथ्या तत् खलु दृष्टम् एव हि मया तस्मिन् कुतो ऽस्तीदृशी । मूर्ता स्याद् इह कौमुदी न घटते तस्या दिवा दर्शनं केयं हस्ततलस्थितेन कमलेनालोक्यते श्रीर् इव

pātālād bhuvanālokanaparā kiṃ nāgakanyotthitā mithyā tat khalu dṛṣṭam eva hi mayā tasmin kuto 'stīdṛśī / mūrtā syād iha kaumudī na ghaṭate tasyā divā darśanaṃ keyaṃ hastatalasthitena kamalenālokyate śrīr iva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

अच्छिन्नामृतबिन्दुवृष्टिसदृशीं प्रीतिं ददत्या दृशां याताया विगलत्पयोधरपटाद्रष्टव्यतां काम् अपि । अस्याश् चन्द्रमसस् तनोर् इव करस्पर्शास्पदत्वं गता नैते यन् मुकुलीभवन्ति सहसा पद्मास् तद् एवाद्भुतम्

acchinnāmṛtabinduvṛṣṭisadṛśīṃ prītiṃ dadatyā dṛśāṃ yātāyā vigalatpayodharapaṭādraṣṭavyatāṃ kām api / asyāś candramasas tanor iva karasparśāspadatvaṃ gatā naite yan mukulībhavanti sahasā padmās tad evādbhutam

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

राजा - (स्वोत्तरीयेण भ्रमरान् निवारयन्) अयि विसृज विषादं भीरु भृङ्गास् तवैते परिमलरसलुब्धा वक्त्रपद्मे पतन्ति । विकिरसि यदि भूयस् त्रासलोलायताक्षी कुवलयवनलक्ष्मीं तत् कुतस् त्वां त्यजन्ति

rājā - (svottarīyeṇa bhramarān nivārayan) ayi visṛja viṣādaṃ bhīru bhṛṅgās tavaite parimalarasalubdhā vaktrapadme patanti / vikirasi yadi bhūyas trāsalolāyatākṣī kuvalayavanalakṣmīṃ tat kutas tvāṃ tyajanti

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

आबद्धमुखम् अपीदम् कण्टकितं कमलकाननं तस्याः । सुकुमारपाणिपल्लवसंस्पर्शसुखं कथयतीव

ābaddhamukham apīdam kaṇṭakitaṃ kamalakānanaṃ tasyāḥ / sukumārapāṇipallavasaṃsparśasukhaṃ kathayatīva

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

चक्राह्वो ऽहम् इव स्तिथः सहचरीं ध्यायन् नलिन्याष् तटे संजाता सहसा ममेव भुवनस्याप्य् अन्धकारा दिशः

cakrāhvo 'ham iva stithaḥ sahacarīṃ dhyāyan nalinyāṣ taṭe saṃjātā sahasā mameva bhuvanasyāpy andhakārā diśaḥ

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.