------------------ ज्योतिष्टोमप्रकरणे श्रूयते-ऽतिस्त्र एव साह्नस्योपसदो द्वादशाहीनस्यऽ इति । एकेनाह्ना निष्पाद्यत्वात्साह्नो ज्योतिष्टोमः । दीक्षादिवसादूर्ध्वे सोमाभिषवदिवसात्पूर्व कर्तव्या होमा उपसदः । तासां द्वादशत्वं प्रकरणबलाज्ज्योतिष्टोमे निविशते । अहीनशब्दश्च तस्मिन्नेव कल्पते । ज्योतिष्टोमस्य निखिलसोमयागप्रकृतित्वेन सर्वेषामङ्गानां तत्रोपदेशे सति तदुपदेशविकलविकृतीनामिव हीनत्वाभावात् । अतो द्वादशत्वत्रित्वयोर्विकल्पः- इति प्राप्ते, - ब्रूमः- आवृत्तसोमयागरूपो द्विरात्रत्रिरात्रादिरहर्गणः । तस्मिन्नहीनशब्दो रूढः । यौगिकत्वे तु ऽन हीनःऽ इति विगृह्य समासे कृते सत्ययज्ञादिशब्दबदाद्युदात्तः स्यात् । मध्योदात्तस्त्वाम्नायते । रूढिश्च विग्रहनिरपेक्षत्वाच्छीप्रबुद्धिहेतुः । अतो ज्योतिष्टोमवाचिनः साह्नशब्दाद्भिन्नेयमहीनसंज्ञा ज्योतिष्टोमाद्भिन्नमहर्गणमभिधत्ते । तस्मिन्नहर्गणे षष्ठीश्रुत्या तदुक्तं द्वादशत्वं निवेश्यते । तत्सिद्धये प्रकरणादिदमपनेतव्यम्
------------------ jyotiṣṭomaprakaraṇe śrūyate-'tistra eva sāhnasyopasado dvādaśāhīnasya' iti | ekenāhnā niṣpādyatvātsāhno jyotiṣṭomaḥ | dīkṣādivasādūrdhve somābhiṣavadivasātpūrva kartavyā homā upasadaḥ | tāsāṃ dvādaśatvaṃ prakaraṇabalājjyotiṣṭome niviśate | ahīnaśabdaśca tasminneva kalpate | jyotiṣṭomasya nikhilasomayāgaprakṛtitvena sarveṣāmaṅgānāṃ tatropadeśe sati tadupadeśavikalavikṛtīnāmiva hīnatvābhāvāt | ato dvādaśatvatritvayorvikalpaḥ- iti prāpte, - brūmaḥ- āvṛttasomayāgarūpo dvirātratrirātrādirahargaṇaḥ | tasminnahīnaśabdo rūḍhaḥ | yaugikatve tu 'na hīnaḥ' iti vigṛhya samāse kṛte satyayajñādiśabdabadādyudāttaḥ syāt | madhyodāttastvāmnāyate | rūḍhiśca vigrahanirapekṣatvācchīprabuddhihetuḥ | ato jyotiṣṭomavācinaḥ sāhnaśabdādbhinneyamahīnasaṃjñā jyotiṣṭomādbhinnamahargaṇamabhidhatte | tasminnahargaṇe ṣaṣṭhīśrutyā taduktaṃ dvādaśatvaṃ niveśyate | tatsiddhaye prakaraṇādidamapanetavyam
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.