तौ सह चतुरः पदः संप्रसारयावः स्वर्गे लोके प्रोर्णुवातां वृषा वाम् अश्वो रेतोधा रेतो दधातु
tau saha caturaḥ padaḥ saṃprasārayāvaḥ svarge loke prorṇuvātāṃ vṛṣā vām aśvo retodhā reto dadhātu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
गायत्री त्रिष्टुब् जगत्य् अनुष्टुप् पङ्क्त्या सह । बृहत्य् उष्णिहा ककुब् देवानां पत्नयो विशः सूचीभिः शमयन्तु त्वा ॥ द्विपदा या चतुष्पदा त्रिपदा या च षट्पदा । विछन्दा या च सछन्दाः सूचीभिः शमयन्तु त्वा ॥ रजताः सीसा हरिणीर् युजो युञ्जन्तु कर्मभिः । अश्वस्य वाजिनस् त्वचि स्यूमाः कृण्वन्तु शाम्यन्तीः ॥ महानाम्नी रेवतयो दैव्या आशाः प्रसूवरीः । मेघ्या विद्युतो वाचः सूचीभिः शमयन्तु त्वा ॥ योषास् ते पत्नयो लोम विचिन्वन्तु यथायथम् । सुपत्नीः पत्नयो वाजिन् प्रजया भुक्षीमहि ॥ कुविद् अङ्ग ॥ इति तृतीयकाण्डे द्वादशः प्रपाठकः
gāyatrī triṣṭub jagaty anuṣṭup paṅktyā saha / bṛhaty uṣṇihā kakub devānāṃ patnayo viśaḥ sūcībhiḥ śamayantu tvā // dvipadā yā catuṣpadā tripadā yā ca ṣaṭpadā / vichandā yā ca sachandāḥ sūcībhiḥ śamayantu tvā // rajatāḥ sīsā hariṇīr yujo yuñjantu karmabhiḥ / aśvasya vājinas tvaci syūmāḥ kṛṇvantu śāmyantīḥ // mahānāmnī revatayo daivyā āśāḥ prasūvarīḥ / meghyā vidyuto vācaḥ sūcībhiḥ śamayantu tvā // yoṣās te patnayo loma vicinvantu yathāyatham / supatnīḥ patnayo vājin prajayā bhukṣīmahi // kuvid aṅga // iti tṛtīyakāṇḍe dvādaśaḥ prapāṭhakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ऊर्ध्वाम् एनाम् उञ्श्रापय गिरौ भारं हरन्न् इव । अथास्या मध्यम् एधतां शीते वाते पुनन्न् इव ॥ यासकौ शकुन्तिकाहलग् इति वञ्चति । आहतं पसो निचल्चलीति ॥ माता च ते पिता च ते ऽग्रं वृक्षस्य रोहतः । प्रतिलामीति ते पिता ॥ यद् धरिणो यवम् अत्ति न पुष्टं पशु मन्यते । शूद्रा यद् अर्यजारा न पोषाय धनायति ॥ दधिक्राव्णो अकारिषम्
ūrdhvām enām uñśrāpaya girau bhāraṃ harann iva / athāsyā madhyam edhatāṃ śīte vāte punann iva // yāsakau śakuntikāhalag iti vañcati / āhataṃ paso nicalcalīti // mātā ca te pitā ca te 'graṃ vṛkṣasya rohataḥ / pratilāmīti te pitā // yad dhariṇo yavam atti na puṣṭaṃ paśu manyate / śūdrā yad aryajārā na poṣāya dhanāyati // dadhikrāvṇo akāriṣam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अश्वस् तूपरो गोमृगस् ते प्राजापत्याः कृष्णग्रीव आग्नेयो ललाटे पुरस्तात् सारस्वती मेष्य् अधस्ताद् धन्वोः श्यामः पौष्णो नाभ्याम् आश्विना अधोरामौ बाह्वोस् त्वाष्ट्रौ लोमशसक्थौ सक्थ्योः सौर्ययामौ श्वेतश् च कृष्णश् च पार्श्वयोर् वायव्यः श्वेतः पुछ इन्द्राय स्वपस्याय वेहद् वैष्णवो वामनः
aśvas tūparo gomṛgas te prājāpatyāḥ kṛṣṇagrīva āgneyo lalāṭe purastāt sārasvatī meṣy adhastād dhanvoḥ śyāmaḥ pauṣṇo nābhyām āśvinā adhorāmau bāhvos tvāṣṭrau lomaśasakthau sakthyoḥ sauryayāmau śvetaś ca kṛṣṇaś ca pārśvayor vāyavyaḥ śvetaḥ pucha indrāya svapasyāya vehad vaiṣṇavo vāmanaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बभ्रुर् अरुणबभ्रुः शुकबभ्रुस् ते वारुणा रोहितो धूम्ररोहितः कर्कन्धुरोहितस् ते सौम्याः शितिबाहुर् अन्यतःशितिबाहुः समन्तशितिबाहुस् ते बार्हस्पत्याः शितिरन्ध्रो ऽन्यतःशितिरन्ध्रः समन्तशितिरन्ध्रस् ते सावित्राः पृषती क्षुद्रपृषती स्थूलपृषती ता मैत्रावरुण्यः
babhrur aruṇababhruḥ śukababhrus te vāruṇā rohito dhūmrarohitaḥ karkandhurohitas te saumyāḥ śitibāhur anyataḥśitibāhuḥ samantaśitibāhus te bārhaspatyāḥ śitirandhro 'nyataḥśitirandhraḥ samantaśitirandhras te sāvitrāḥ pṛṣatī kṣudrapṛṣatī sthūlapṛṣatī tā maitrāvaruṇyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शुद्धवालः सर्वशुद्धावालो मणिवालस् त आश्विनाः श्येतः श्येताक्षो ऽरुणस् ते रुद्राय पशुपतये कर्णा यामा अवलिप्ता रौद्रा नभोरूपाः पार्जन्याः
śuddhavālaḥ sarvaśuddhāvālo maṇivālas ta āśvināḥ śyetaḥ śyetākṣo 'ruṇas te rudrāya paśupataye karṇā yāmā avaliptā raudrā nabhorūpāḥ pārjanyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पृश्निस् तिरश्चीनपृश्निर् ऊर्ध्वपृश्निस् ते मारुताः फल्गूर् लोहितोर्णी बलक्षी ताः सारस्वत्यः प्लीहाकर्णः शुण्ठाकर्णो ऽधिरूढाकर्णस् ते त्वाष्ट्राः कृष्णग्रीवः शितिकक्षो ऽञ्जिषक्थस् त ऐन्द्राग्नाः कृष्णाञ्जिर् अल्पाञ्जिर् महाञ्जिस् त उषस्याः
pṛśnis tiraścīnapṛśnir ūrdhvapṛśnis te mārutāḥ phalgūr lohitorṇī balakṣī tāḥ sārasvatyaḥ plīhākarṇaḥ śuṇṭhākarṇo 'dhirūḍhākarṇas te tvāṣṭrāḥ kṛṣṇagrīvaḥ śitikakṣo 'ñjiṣakthas ta aindrāgnāḥ kṛṣṇāñjir alpāñjir mahāñjis ta uṣasyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शिल्पा वैश्वदेवी रोहिणीस् त्र्यवयो वाचे ऽविज्ञाता अदित्यै सरूपा धात्रे वत्सतर्यो देवानां पत्नीभ्यः
śilpā vaiśvadevī rohiṇīs tryavayo vāce 'vijñātā adityai sarūpā dhātre vatsataryo devānāṃ patnībhyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्णग्रीवा आग्नेयाः शितिभ्रुवो वसूनां रोहिता रुद्राणां श्वेता अवरोकिण आदित्यानां नभोरूपाः पार्जन्याः
kṛṣṇagrīvā āgneyāḥ śitibhruvo vasūnāṃ rohitā rudrāṇāṃ śvetā avarokiṇa ādityānāṃ nabhorūpāḥ pārjanyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
उन्नतः शितिबाहुः शितिपृष्ठस् त ऐन्द्राबार्हस्पत्या उन्नत ऋषभो वामनस् त ऐन्द्रावैष्णवाः शुकरूपा वाजिनाः कल्माषा आग्निमारुताः श्यामाः पौष्णाः
unnataḥ śitibāhuḥ śitipṛṣṭhas ta aindrābārhaspatyā unnata ṛṣabho vāmanas ta aindrāvaiṣṇavāḥ śukarūpā vājināḥ kalmāṣā āgnimārutāḥ śyāmāḥ pauṣṇāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एता ऐन्द्राग्ना द्विरूपा अग्नीषोमीया वामना अनड्वाह आग्नावैष्णवा अन्यतएनीर् मैत्रीर् वशा मैत्रावरुण्यः
etā aindrāgnā dvirūpā agnīṣomīyā vāmanā anaḍvāha āgnāvaiṣṇavā anyataenīr maitrīr vaśā maitrāvaruṇyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्णग्रीवा आग्नेया बभ्रवः सौम्याः श्वेता वायव्या अविज्ञाता अदित्यै सरूपा धात्रे वत्सतर्यो देवानां पत्नीभ्यः
kṛṣṇagrīvā āgneyā babhravaḥ saumyāḥ śvetā vāyavyā avijñātā adityai sarūpā dhātre vatsataryo devānāṃ patnībhyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्णा भौमा धूम्रा आन्तरिक्षा बृहन्तो दैवाः शबला वैद्युताः सिध्मास् तारकाः
kṛṣṇā bhaumā dhūmrā āntarikṣā bṛhanto daivāḥ śabalā vaidyutāḥ sidhmās tārakāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्णग्रीवा आग्नेया बभ्रवः सौम्या उपध्वस्ताः सावित्रा वत्सतर्यः सारस्वत्यः श्यामाः पौष्णाः पृश्नयो मारुताः पिशङ्गा वैश्वदेवा वशा द्यावापृथिवीयाः
kṛṣṇagrīvā āgneyā babhravaḥ saumyā upadhvastāḥ sāvitrā vatsataryaḥ sārasvatyaḥ śyāmāḥ pauṣṇāḥ pṛśnayo mārutāḥ piśaṅgā vaiśvadevā vaśā dyāvāpṛthivīyāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्णग्रीवा आग्नेया बभ्रवः सौम्या उपध्वस्ताः सावित्रा वत्सतर्यः सारस्वत्यः श्यामाः पौष्णा एता ऐन्द्राग्नाः पृश्नयो मारुताः कृष्णा वारुणाः कायास् तूपराः
kṛṣṇagrīvā āgneyā babhravaḥ saumyā upadhvastāḥ sāvitrā vatsataryaḥ sārasvatyaḥ śyāmāḥ pauṣṇā etā aindrāgnāḥ pṛśnayo mārutāḥ kṛṣṇā vāruṇāḥ kāyās tūparāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्नये ऽनीकवते प्रथमजान् आलभते मरुद्भ्यः सांतपनेभ्यः सवात्यान् मरुद्भ्यो गृहमेधेभ्यो वष्किहान् मरुद्भ्यः क्रीडिभ्यः संसृष्टान् मरुद्भ्यः स्वतवद्भ्यो ऽनुसृष्टान्
agnaye 'nīkavate prathamajān ālabhate marudbhyaḥ sāṃtapanebhyaḥ savātyān marudbhyo gṛhamedhebhyo vaṣkihān marudbhyaḥ krīḍibhyaḥ saṃsṛṣṭān marudbhyaḥ svatavadbhyo 'nusṛṣṭān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्णग्रीवा आग्नेया बभ्रवः सौम्या उपध्वस्ताः सावित्रा वत्सतर्यः सारस्वत्यः श्यामाः पौष्णा एता ऐन्द्राग्नाः प्राशृङ्गा ऐन्द्रा बहुरूपा वैश्वकर्मणाः
kṛṣṇagrīvā āgneyā babhravaḥ saumyā upadhvastāḥ sāvitrā vatsataryaḥ sārasvatyaḥ śyāmāḥ pauṣṇā etā aindrāgnāḥ prāśṛṅgā aindrā bahurūpā vaiśvakarmaṇāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
कृष्णग्रीवा आग्नेया बभ्रवः सौम्या उपध्वस्ताः सावित्रा वत्सतर्यः सारस्वत्यः श्यामाः पौष्णाः श्वेता वायव्याः प्राशृङ्गा ऐन्द्राः सौर्याः श्वेताः
kṛṣṇagrīvā āgneyā babhravaḥ saumyā upadhvastāḥ sāvitrā vatsataryaḥ sārasvatyaḥ śyāmāḥ pauṣṇāḥ śvetā vāyavyāḥ prāśṛṅgā aindrāḥ sauryāḥ śvetāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्र्यवयो गायत्र्यै पञ्चावयस् त्रिष्टुभे दित्यवाहो जगत्यै त्रिवत्सा अनुष्टुभे तुर्यवाह उष्णिहे
tryavayo gāyatryai pañcāvayas triṣṭubhe dityavāho jagatyai trivatsā anuṣṭubhe turyavāha uṣṇihe
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पष्ठवाहो विराज उक्षाणो बृहत्यय् ऋषभाः ककुभे धेनवो जगत्यय् अनड्वाहः पङ्क्त्यै
paṣṭhavāho virāja ukṣāṇo bṛhatyay ṛṣabhāḥ kakubhe dhenavo jagatyay anaḍvāhaḥ paṅktyai
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धूम्रा वसन्ताय श्वेता ग्रीष्माय कृष्णा वर्षाभ्यः
dhūmrā vasantāya śvetā grīṣmāya kṛṣṇā varṣābhyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अरुणाः शरदे पृषन्तो हेमन्ताय पिशङ्गाः शिशिराय ॥ इति तृतीयकाण्डे त्रयोदशमः प्रपाठकः
aruṇāḥ śarade pṛṣanto hemantāya piśaṅgāḥ śiśirāya // iti tṛtīyakāṇḍe trayodaśamaḥ prapāṭhakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वसन्ताय कपिञ्जलान् आलभते ग्रीष्माय कलविङ्कान् वर्षाभ्यस् तित्तिराञ् छरदे वर्तिका हेमन्ताय ककरान्
vasantāya kapiñjalān ālabhate grīṣmāya kalaviṅkān varṣābhyas tittirāñ charade vartikā hemantāya kakarān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
समुद्राय शिशुमारान् आलभते पर्जन्याय मण्डूकान् अद्भ्यो मत्स्यान् मित्राय पुलीकयान् वरुणाय नाक्रान्
samudrāya śiśumārān ālabhate parjanyāya maṇḍūkān adbhyo matsyān mitrāya pulīkayān varuṇāya nākrān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सोमाय हंसान् आलभते वायवे बलाका इन्द्राग्निभ्यां क्रुञ्चान् मित्राय मद्गून् वरुणाय चक्रवाकान्
somāya haṃsān ālabhate vāyave balākā indrāgnibhyāṃ kruñcān mitrāya madgūn varuṇāya cakravākān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्नये कुटरून् आलभते वनस्पतया उलूकान् अग्नीषोमाभ्यं चाषान् अश्विभ्यां मयूरान् मित्रावरुणाभ्यां कपोतान्
agnaye kuṭarūn ālabhate vanaspatayā ulūkān agnīṣomābhyaṃ cāṣān aśvibhyāṃ mayūrān mitrāvaruṇābhyāṃ kapotān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सोमाय लबान् आलभते त्वष्ट्रे कौलीकान् गोषादीर् देवानां पत्नीभ्यः पुलीका अग्नये गृहपतये पारुष्णान्
somāya labān ālabhate tvaṣṭre kaulīkān goṣādīr devānāṃ patnībhyaḥ pulīkā agnaye gṛhapataye pāruṣṇān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अह्ने पारावतान् आलभते रात्र्यै सीचापूर् अह्नः संधिभ्यां जतूः संवत्सराय महतः सुपर्णान् मासेभ्यो दात्यौहान्
ahne pārāvatān ālabhate rātryai sīcāpūr ahnaḥ saṃdhibhyāṃ jatūḥ saṃvatsarāya mahataḥ suparṇān māsebhyo dātyauhān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
भूम्या आखून् आलभते ऽन्तरिक्षाय पाङ्क्त्रान् दिवे कशान् दिग्भ्यो नकुलान् बभ्रुकान् अवान्तरदिशाभ्यः
bhūmyā ākhūn ālabhate 'ntarikṣāya pāṅktrān dive kaśān digbhyo nakulān babhrukān avāntaradiśābhyaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रजापतये पुरुषान् हस्तिना आलभते वाचे प्लुषींश् चक्षुषे मशकाञ् छ्रोत्राय भृङ्गाः
prajāpataye puruṣān hastinā ālabhate vāce pluṣīṃś cakṣuṣe maśakāñ chrotrāya bhṛṅgāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वसुभ्यो ऋष्यान् आलभते रुद्रेभ्यो रुरून् आदित्येभ्यो न्यङ्कून् विश्वेभ्यो देवेभ्यः पृषतान् साध्येभ्यः कुलङ्गान्
vasubhyo ṛṣyān ālabhate rudrebhyo rurūn ādityebhyo nyaṅkūn viśvebhyo devebhyaḥ pṛṣatān sādhyebhyaḥ kulaṅgān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
ईशानाय परस्वता आलभते मित्राय गौरान् वरुणाय महिषान् बृहस्पतये गवयांस् त्वष्ट्रा उष्ट्रान्
īśānāya parasvatā ālabhate mitrāya gaurān varuṇāya mahiṣān bṛhaspataye gavayāṃs tvaṣṭrā uṣṭrān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
प्रजापतये च वायवे च गोमृगो वरुणायारण्यो मेषो यमाय कृष्णो मनुराजाय मर्कटः शार्दूलाय रोहिद् वृषभाय गवयी क्षिप्रश्येनाय वर्तिका नीलङ्गवे कृमिः समुद्राय शिशुमारो हिमवते हस्ती
prajāpataye ca vāyave ca gomṛgo varuṇāyāraṇyo meṣo yamāya kṛṣṇo manurājāya markaṭaḥ śārdūlāya rohid vṛṣabhāya gavayī kṣipraśyenāya vartikā nīlaṅgave kṛmiḥ samudrāya śiśumāro himavate hastī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मयुः प्राजापत्य उलो हलिक्ष्णो वृषदंशस् ते धात्रे दिशां कङ्को धुङ्क्षाग्नेयी कलविङ्कः पुष्करसादो लोहिताहिस् ते त्वाष्ट्रा वाचे क्रौञ्चः
mayuḥ prājāpatya ulo halikṣṇo vṛṣadaṃśas te dhātre diśāṃ kaṅko dhuṅkṣāgneyī kalaviṅkaḥ puṣkarasādo lohitāhis te tvāṣṭrā vāce krauñcaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सोमाय कुलङ्ग आरण्यो ऽजो नकुलः शका ते पौष्णाः क्रोष्टा मायोर् इन्द्रस्य गौरमृगः पिद्वो न्यङ्कुः ककुठस् ते ऽनुमत्यै प्रतिश्रुत्कायै चक्रवाकः
somāya kulaṅga āraṇyo 'jo nakulaḥ śakā te pauṣṇāḥ kroṣṭā māyor indrasya gauramṛgaḥ pidvo nyaṅkuḥ kakuṭhas te 'numatyai pratiśrutkāyai cakravākaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सौरी बलाका शार्गः सृजयः शयाण्डकस् ते मैत्राः श्वाविद् भौमी सरस्वत्यै शारिः पुरुषवाक् शार्दूलो वृकः पृदाकुस् ते मन्यवे सरस्वते शुकः पुरुषवाक्
saurī balākā śārgaḥ sṛjayaḥ śayāṇḍakas te maitrāḥ śvāvid bhaumī sarasvatyai śāriḥ puruṣavāk śārdūlo vṛkaḥ pṛdākus te manyave sarasvate śukaḥ puruṣavāk
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
सुपर्णः पार्जन्य आतिर् वाहसो दर्विदा ते वायवे कृकवाकुः सावित्रो हंसो वातस्य प्लवो मद्गुर् मत्स्यस् ते नदीपतये द्यावापृथिवीयः कूर्मः
suparṇaḥ pārjanya ātir vāhaso darvidā te vāyave kṛkavākuḥ sāvitro haṃso vātasya plavo madgur matsyas te nadīpataye dyāvāpṛthivīyaḥ kūrmaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पुरुषमृगश् चन्द्रमसो गोधा कालका दार्वाघाटस् ते वनस्पतीनां बृहस्पतये वाचस्पतये पैङ्गराजो ऽलज आन्तरिक्षो नाक्रो मकरः पुलीकयस् ते ऽकूपारस्य ह्रियै शल्यकः
puruṣamṛgaś candramaso godhā kālakā dārvāghāṭas te vanaspatīnāṃ bṛhaspataye vācaspataye paiṅgarājo 'laja āntarikṣo nākro makaraḥ pulīkayas te 'kūpārasya hriyai śalyakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
एण्य् अह्नो मण्डूको मूषिका तित्तिरस् ते सर्पाणां लोपाश आश्विनः कृष्णो रात्र्यय् ऋक्षो जतूः शुशुलूका त इतरजनानां जहका वैष्णवी
eṇy ahno maṇḍūko mūṣikā tittiras te sarpāṇāṃ lopāśa āśvinaḥ kṛṣṇo rātryay ṛkṣo jatūḥ śuśulūkā ta itarajanānāṃ jahakā vaiṣṇavī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अन्यवापो ऽर्धमासानाम् ऋश्यो मयूरः सुपर्णस् ते गन्धर्वाणाम् अपाम् उद्रः कश्यपो मासां रोहित् कुण्डृणाची गोलत्तिका ता अप्सरसां मृत्यवे ऽसितः
anyavāpo 'rdhamāsānām ṛśyo mayūraḥ suparṇas te gandharvāṇām apām udraḥ kaśyapo māsāṃ rohit kuṇḍṛṇācī golattikā tā apsarasāṃ mṛtyave 'sitaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
वर्षाहूर् ऋतूनाम् आखुः कशो मान्थालवस् ते पित्πणां वसुभ्यः कपिञ्जलो बलायाजगरः कपोता उलूकः शशस् ते निरृत्यै रात्र्यै कृष्णः
varṣāhūr ṛtūnām ākhuḥ kaśo mānthālavas te pitπṇāṃ vasubhyaḥ kapiñjalo balāyājagaraḥ kapotā ulūkaḥ śaśas te nirṛtyai rātryai kṛṣṇaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
चित्र आदित्यानाम् उष्ट्रो घृणावान् वार्ध्रानसस् ते मत्या आरणाय सृमरो रुरू रौद्रः कुवयः कुटरुर् दात्यौहस् ते वाजिनां कामाय पिकः
citra ādityānām uṣṭro ghṛṇāvān vārdhrānasas te matyā āraṇāya sṛmaro rurū raudraḥ kuvayaḥ kuṭarur dātyauhas te vājināṃ kāmāya pikaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
खड्गो वैश्वदेवस् तरक्षुः श्वा कृष्णः कर्णो गर्दभस् ते रक्षसाम् इन्द्राय सूकरः सिंहो मारुतः कृकलासः पिप्पका शकुनिस् ते शरव्यायै विश्वेभ्यो देवेभ्यः पृषतः ॥ इति तृतीयकाण्डे चतुर्दशमः प्रपाठकः
khaḍgo vaiśvadevas tarakṣuḥ śvā kṛṣṇaḥ karṇo gardabhas te rakṣasām indrāya sūkaraḥ siṃho mārutaḥ kṛkalāsaḥ pippakā śakunis te śaravyāyai viśvebhyo devebhyaḥ pṛṣataḥ // iti tṛtīyakāṇḍe caturdaśamaḥ prapāṭhakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
शादं दद्भिर् अवकान् दन्तमूलैर् मृदं बर्स्वै स्तेगान् दंष्ट्राभ्याम् अवक्रन्देन तालु वाजं हनुभ्यां सरस्वत्या अग्रजिह्वं जिह्वाया उत्सादम् अप आस्येन वृषणा आण्डाभ्याम् आदित्याञ् श्मश्रुभिः पन्थां भ्रूभ्यां द्यावापृथिवी वर्तोभ्यां विद्युतं कनीनिकाभ्यां कर्णाभ्यां श्रोत्रे श्रोत्राभ्यां कर्णव् अवार्याणि पक्ष्माणि पार्या इक्षवः पार्याणि पक्ष्माण्य् अवार्या इक्षवः
śādaṃ dadbhir avakān dantamūlair mṛdaṃ barsvai stegān daṃṣṭrābhyām avakrandena tālu vājaṃ hanubhyāṃ sarasvatyā agrajihvaṃ jihvāyā utsādam apa āsyena vṛṣaṇā āṇḍābhyām ādityāñ śmaśrubhiḥ panthāṃ bhrūbhyāṃ dyāvāpṛthivī vartobhyāṃ vidyutaṃ kanīnikābhyāṃ karṇābhyāṃ śrotre śrotrābhyāṃ karṇav avāryāṇi pakṣmāṇi pāryā ikṣavaḥ pāryāṇi pakṣmāṇy avāryā ikṣavaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बर्स्वै : फ़्न् ⟨ बर्स्वैस् वातं प्राणेनापानेन नासिकाम् उपयामम् अधरेणौष्ठेन सद् उत्तरेण शुक्लाय स्वाहा कृष्णाय स्वाहा स्तनयित्नुं निर्बाधेन मूर्धानं निवेष्येणाशनिं मस्तिष्केण विद्युतं कनीनिकाभ्यां प्रकाशेनान्तरम् अनुकाशेन बाह्यं तेदनीम् अधरकण्ठेनापः शुष्ककण्ठेन चित्तं मन्याभिर् अदितिं शीर्ष्णा निरृतिं निर्जल्पेन शीर्ष्णा प्राणान्त् संक्रोषैर् रेष्माणं स्तूपेन
barsvai : FN ⟨ barsvais vātaṃ prāṇenāpānena nāsikām upayāmam adhareṇauṣṭhena sad uttareṇa śuklāya svāhā kṛṣṇāya svāhā stanayitnuṃ nirbādhena mūrdhānaṃ niveṣyeṇāśaniṃ mastiṣkeṇa vidyutaṃ kanīnikābhyāṃ prakāśenāntaram anukāśena bāhyaṃ tedanīm adharakaṇṭhenāpaḥ śuṣkakaṇṭhena cittaṃ manyābhir aditiṃ śīrṣṇā nirṛtiṃ nirjalpena śīrṣṇā prāṇānt saṃkroṣair reṣmāṇaṃ stūpena
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मशकान् केशैर् इन्द्रं स्वपसा वहेन बृहस्पतिं शकुनिसादेन कूर्माञ् शफैर् आक्रमणं स्थूराभ्यां बलं कुष्टाभ्यां जवं जङ्घाभिर् अध्वानं बाहुभ्यां जाम्बिलेनारण्यम् अग्निम् अतीरुग्भ्यां रुद्रं रोराभ्यां पूषणं दोर्भ्याम् अश्विना अंसाभ्याम्
maśakān keśair indraṃ svapasā vahena bṛhaspatiṃ śakunisādena kūrmāñ śaphair ākramaṇaṃ sthūrābhyāṃ balaṃ kuṣṭābhyāṃ javaṃ jaṅghābhir adhvānaṃ bāhubhyāṃ jāmbilenāraṇyam agnim atīrugbhyāṃ rudraṃ rorābhyāṃ pūṣaṇaṃ dorbhyām aśvinā aṃsābhyām
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्नेः पक्षतिर् वायोर् निपक्षतिः सोमस्य तृतीयापां चतुर्थ्य् अदित्याः पञ्चम्य् अग्नीषोमयोः षष्ठी मरुतां सप्तमी बृहस्पतेर् अष्टमी पूष्णो नवमी त्वष्टुर् दशमीन्द्रस्यैकादशी वरुणस्य द्वादशी यमस्य त्रयोदशी
agneḥ pakṣatir vāyor nipakṣatiḥ somasya tṛtīyāpāṃ caturthy adityāḥ pañcamy agnīṣomayoḥ ṣaṣṭhī marutāṃ saptamī bṛhaspater aṣṭamī pūṣṇo navamī tvaṣṭur daśamīndrasyaikādaśī varuṇasya dvādaśī yamasya trayodaśī
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इन्द्राग्न्योः पक्षतिः सरस्वत्या निपक्षतिर् इन्द्रस्य तृतीया बृहस्पतेश् चतुर्थी निरृत्याः पञ्चमीन्द्राण्याः षष्ठी सर्पाणां सप्तमी विष्णोर् अष्टम्य् अर्यम्णो नवमी धातुर् दशमीन्द्रस्यैकादशी वरुणस्य द्वादशी यम्यास् त्रयोदशी द्यावापृथिव्योर् दक्षिणं पार्श्वं विश्वेषां देवानाम् उत्तरम्
indrāgnyoḥ pakṣatiḥ sarasvatyā nipakṣatir indrasya tṛtīyā bṛhaspateś caturthī nirṛtyāḥ pañcamīndrāṇyāḥ ṣaṣṭhī sarpāṇāṃ saptamī viṣṇor aṣṭamy aryamṇo navamī dhātur daśamīndrasyaikādaśī varuṇasya dvādaśī yamyās trayodaśī dyāvāpṛthivyor dakṣiṇaṃ pārśvaṃ viśveṣāṃ devānām uttaram
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मरुतां स्कन्धा विश्वेषां देवानां म्प्रथमा कीकसा रुद्राणां द्वितीयादित्यानां तृतीया वायोः पुछम् अग्नीषोमयोर् भासदौ क्रुञ्चौ श्रोणिभ्यां मित्रावरुणा ऊरुभ्याम् इन्द्रावरुणा अल्गाभ्याम् आक्रमणं कुष्ठाभ्याम् अत्सराभिः कपिञ्जलान्
marutāṃ skandhā viśveṣāṃ devānāṃ mprathamā kīkasā rudrāṇāṃ dvitīyādityānāṃ tṛtīyā vāyoḥ pucham agnīṣomayor bhāsadau kruñcau śroṇibhyāṃ mitrāvaruṇā ūrubhyām indrāvaruṇā algābhyām ākramaṇaṃ kuṣṭhābhyām atsarābhiḥ kapiñjalān
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
इन्द्रस्य क्रोडो ऽदित्याः पाजस्यं दिशां जत्रवो ऽदित्या भसद् जीमूतान् हृदयौपशाभ्याम् अन्तरिक्षं पुलीतता नभ उदर्येण वल्मीकान् क्लोम्ना ग्लौभिर् गुल्मांश् चक्रवाकौ मतस्नाभ्यां दिवं वृक्काभ्यां हिराभिः स्रवन्तीर् गिरीन् प्लाशिभ्याम् उपलान् प्लीह्ना ह्रदान् कुक्षिभ्यां समुद्रम् उदरेण वैश्वानरं भस्मना
indrasya kroḍo 'dityāḥ pājasyaṃ diśāṃ jatravo 'dityā bhasad jīmūtān hṛdayaupaśābhyām antarikṣaṃ pulītatā nabha udaryeṇa valmīkān klomnā glaubhir gulmāṃś cakravākau matasnābhyāṃ divaṃ vṛkkābhyāṃ hirābhiḥ sravantīr girīn plāśibhyām upalān plīhnā hradān kukṣibhyāṃ samudram udareṇa vaiśvānaraṃ bhasmanā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विधृतिं नाभ्या घृतं रसेनापो यूष्णा मरीचीर् विप्रुषा नीहारम् ऊष्मणा शीनं वसया ह्रादुनीर् दूषीकाभिः प्रुष्वा अश्रुभिर् अस्ना रक्षांसि चित्राण्य् अङ्गैर् नक्षत्राणि रूपैः पृथिवीं त्वचा जुम्बकाय स्वाहा
vidhṛtiṃ nābhyā ghṛtaṃ rasenāpo yūṣṇā marīcīr vipruṣā nīhāram ūṣmaṇā śīnaṃ vasayā hrādunīr dūṣīkābhiḥ pruṣvā aśrubhir asnā rakṣāṃsi citrāṇy aṅgair nakṣatrāṇi rūpaiḥ pṛthivīṃ tvacā jumbakāya svāhā
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
पूषणं वनिष्ठुनान्धाहीन्त् स्थूरगुदया सर्पान् गुदाभिर् विह्रुत आन्त्रैर् अप आस्येन वृषणा आण्डाभ्यां शेषो वाजिनेन प्रजां रेतसा चाषान् पित्तेन प्रदरान् पायुना कूष्माञ् शकपिण्डैः
pūṣaṇaṃ vaniṣṭhunāndhāhīnt sthūragudayā sarpān gudābhir vihruta āntrair apa āsyena vṛṣaṇā āṇḍābhyāṃ śeṣo vājinena prajāṃ retasā cāṣān pittena pradarān pāyunā kūṣmāñ śakapiṇḍaiḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्नये गायत्राय त्रिवृते राथन्तराय वासन्तिकाय पुरोडाशम् अष्टाकपालं निर्वपतीन्द्राय त्रैष्टुभाय पञ्चदशाय बार्हताय ग्रैष्माय पुरोडाशम् एकादशकपालं विश्वेभ्यो देवेभ्यो जागतेभ्यः सप्तदशेभ्यो वैरूपेभ्यो वार्षिकेभ्यः पुरोडाशं द्वादशकपालं मित्रावरुणाभ्याम् आनुष्टुभाभ्याम् एकविंशाभ्यां वैराजाभ्यां शारदाभ्यां पयस्यां बृहस्पतये पाङ्क्ताय त्रिणवाय शाक्वराय हैमन्तिकाय चरुं सवित्र आतिछन्दसाय त्रयस्त्रिंशाय रैवताय शैशिराय पुरोडाशं द्वादशकपालम् अनुमत्यै चरुं वैश्वानरं द्वादशकपालम् अदित्यै विष्णुपत्न्यै चरुं कायम् एककपालम्
agnaye gāyatrāya trivṛte rāthantarāya vāsantikāya puroḍāśam aṣṭākapālaṃ nirvapatīndrāya traiṣṭubhāya pañcadaśāya bārhatāya graiṣmāya puroḍāśam ekādaśakapālaṃ viśvebhyo devebhyo jāgatebhyaḥ saptadaśebhyo vairūpebhyo vārṣikebhyaḥ puroḍāśaṃ dvādaśakapālaṃ mitrāvaruṇābhyām ānuṣṭubhābhyām ekaviṃśābhyāṃ vairājābhyāṃ śāradābhyāṃ payasyāṃ bṛhaspataye pāṅktāya triṇavāya śākvarāya haimantikāya caruṃ savitra ātichandasāya trayastriṃśāya raivatāya śaiśirāya puroḍāśaṃ dvādaśakapālam anumatyai caruṃ vaiśvānaraṃ dvādaśakapālam adityai viṣṇupatnyai caruṃ kāyam ekakapālam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
अग्नये ऽंहोमुचे पुरोडाशम् अष्टाकपालं निर्वपतीन्द्रायांहोमुचे पुरोडाशम् एकादशकपालं मित्रावरुणाभ्याम् आगोमुग्भ्यां पयस्यां वायुसवितृभ्याम् आगोमुग्भ्यां पयो ऽश्विभ्याम् आगोमुग्भ्यां धाना मरुद्भ्य एनोमुग्भ्यः पुरोडाशं सप्तकपालं विश्वेभ्यो देवेभ्य एनोमुग्भ्यः पुरोडाशं द्वादशकपालम् अनुमत्यै चरुं वैश्वानरं द्वादशकपालं द्यावापृथिवीभ्याम् अंहोमुग्भ्यां पुरोडाशं द्विकपालम् ॥ इति तृतीयकाण्डे पञ्चदशमः प्रपाठकः
agnaye 'ṃhomuce puroḍāśam aṣṭākapālaṃ nirvapatīndrāyāṃhomuce puroḍāśam ekādaśakapālaṃ mitrāvaruṇābhyām āgomugbhyāṃ payasyāṃ vāyusavitṛbhyām āgomugbhyāṃ payo 'śvibhyām āgomugbhyāṃ dhānā marudbhya enomugbhyaḥ puroḍāśaṃ saptakapālaṃ viśvebhyo devebhya enomugbhyaḥ puroḍāśaṃ dvādaśakapālam anumatyai caruṃ vaiśvānaraṃ dvādaśakapālaṃ dyāvāpṛthivībhyām aṃhomugbhyāṃ puroḍāśaṃ dvikapālam // iti tṛtīyakāṇḍe pañcadaśamaḥ prapāṭhakaḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
मा नो मित्रो वरुणो अर्यमायुर् इन्द्र ऋभुक्षा मरुतः परिक्शन् । यद् वाजिनो देवजातस्य सप्तेः प्रवक्ष्यामो विदथे वीर्याणि ॥ यन् निर्णिजा रेक्णसा प्रावृतस्य रातिं गृभीतां मुखतो नयन्ति । सुप्राङ् अजो मेम्यद् विश्वरूप इन्द्रापूष्णोः प्रियम् अप्येतु पाथः ॥ विश्वरूप : फ़्न् एमेन्देद्। एद्।: विश्वरूपा एष छागः पुरो अश्वेन वाजिना पूष्णो भागो नीयते विश्वदेव्यः । अभि प्रियं यत् पुरोडाशम् अर्वता त्वष्टेद् एनं सौश्रवसाय जिन्वति ॥ यद् धविष्यम् ऋतुशो देवयानं त्रिर् मानुषाः पर्य् अश्वं नयन्ति । अत्रा पूष्णः प्रथमो भाग एति यज्ञं देवेभ्यः प्रतिवेदयन्न् अजः ॥ उप प्रागात् सुमन् मे ऽधायि मन्म देवानाम् आशा उप वीतपृष्ठः । अन्व् एनं विप्रा ऋषयो मदन्ति देवानां पुष्टे चकृमा सुबन्धुम् ॥ होताध्वर्युर् आवया अग्निमिन्धो ग्रावग्राभ उत शंस्ता सुविप्रः । तेन यज्ञेन स्वरंकृतेन स्विष्टेन वक्षणा आपृणध्वम् ॥ यूपव्रस्का उत ये यूपवाहाश् चषालं ये अश्वयूपाय तक्षति । ये चार्वते पचनं संभरन्त्य् उतो तेषाम् अभिगूर्तिर् न इन्वतु ॥ यद् वाजिनो दाम संदानम् अर्वतो या शीर्षण्या रशना रज्जुर् अस्य । यद् वा घास्य प्रभृतम् आस्ये तृणं सर्वा ता ते अपि देवेष्व् अस्तु ॥ यद् ऊवध्यम् उदरस्यापवाति य आमस्य क्रविषो गन्धो अस्ति । सुकृता तञ् शमितारः कृण्वन्तूत मेधं शृतपाकं पचन्तु ॥ यद् अश्वस्य क्रविषो मक्षिकाश यद् वा स्वरौ स्वधितौ रिप्रम् अस्ति । यद् धस्तयोः शमितुर् यन् नखेषु सर्वा ता ते अपि देवेष्व् अस्तु ॥ यत् ते गात्राद् अग्निना पच्यमानाद् अभि शूलं निहतस्यावधावति । मा तद् भूम्याम् आश्रिषन् मा तृणेषु देवेभ्यस् तद् उशद्भ्यो रातम् अस्तु ॥ ये वाजिनं परिपश्यन्ति पक्वं य ईम् आहुः सुरभिर् निर्हरेति । ये चार्वतो मांसभिक्षाम् उपासते उतो तेषाम् अभिगूर्तिर् न इन्वतु ॥ उपासते : फ़्न् थिस् स्होउल्द् बे उपासतास् थे रेसुल्त् ओफ़् संधि यन् नीक्षणं मांस्पचन्या उखाया या पात्राणि यूष्ण आसेचनानि । ऊष्मण्यापिधाना चरूणाम् अङ्काः सूनाः परिभूषन्त्य् अश्वम् ॥ यद् अश्वाय वास उपस्तृणन्त्य् अधिवासं या हिरण्यान्य् अस्मै । संदानम् अर्वन्तं पड्वीशं प्रिया देवेष्व् आयामयन्ति ॥ निक्रमणं निषदनं विवर्तनं यच् च पड्वीशम् अर्वतः । यच् च पपौ यच् च घासिं जघास सर्वा ता ते अपि देवेष्व् अस्तु ॥ मा त्वाग्निर् धनयीद् धूमगन्धिर् मोखा भ्राजन्त्य् अभिविक्त जघ्रिः । इष्टं वीतम् अभिगूर्तं वषट्कृतं तं देवासः प्रतिगृभ्णन्त्य् अश्वम्
mā no mitro varuṇo aryamāyur indra ṛbhukṣā marutaḥ parikśan / yad vājino devajātasya sapteḥ pravakṣyāmo vidathe vīryāṇi // yan nirṇijā rekṇasā prāvṛtasya rātiṃ gṛbhītāṃ mukhato nayanti / suprāṅ ajo memyad viśvarūpa indrāpūṣṇoḥ priyam apyetu pāthaḥ // viśvarūpa : FN emended. Ed.: viśvarūpā eṣa chāgaḥ puro aśvena vājinā pūṣṇo bhāgo nīyate viśvadevyaḥ / abhi priyaṃ yat puroḍāśam arvatā tvaṣṭed enaṃ sauśravasāya jinvati // yad dhaviṣyam ṛtuśo devayānaṃ trir mānuṣāḥ pary aśvaṃ nayanti / atrā pūṣṇaḥ prathamo bhāga eti yajñaṃ devebhyaḥ prativedayann ajaḥ // upa prāgāt suman me 'dhāyi manma devānām āśā upa vītapṛṣṭhaḥ / anv enaṃ viprā ṛṣayo madanti devānāṃ puṣṭe cakṛmā subandhum // hotādhvaryur āvayā agnimindho grāvagrābha uta śaṃstā suvipraḥ / tena yajñena svaraṃkṛtena sviṣṭena vakṣaṇā āpṛṇadhvam // yūpavraskā uta ye yūpavāhāś caṣālaṃ ye aśvayūpāya takṣati / ye cārvate pacanaṃ saṃbharanty uto teṣām abhigūrtir na invatu // yad vājino dāma saṃdānam arvato yā śīrṣaṇyā raśanā rajjur asya / yad vā ghāsya prabhṛtam āsye tṛṇaṃ sarvā tā te api deveṣv astu // yad ūvadhyam udarasyāpavāti ya āmasya kraviṣo gandho asti / sukṛtā tañ śamitāraḥ kṛṇvantūta medhaṃ śṛtapākaṃ pacantu // yad aśvasya kraviṣo makṣikāśa yad vā svarau svadhitau ripram asti / yad dhastayoḥ śamitur yan nakheṣu sarvā tā te api deveṣv astu // yat te gātrād agninā pacyamānād abhi śūlaṃ nihatasyāvadhāvati / mā tad bhūmyām āśriṣan mā tṛṇeṣu devebhyas tad uśadbhyo rātam astu // ye vājinaṃ paripaśyanti pakvaṃ ya īm āhuḥ surabhir nirhareti / ye cārvato māṃsabhikṣām upāsate uto teṣām abhigūrtir na invatu // upāsate : FN This should be upāsatās the result of saṃdhi yan nīkṣaṇaṃ māṃspacanyā ukhāyā yā pātrāṇi yūṣṇa āsecanāni / ūṣmaṇyāpidhānā carūṇām aṅkāḥ sūnāḥ paribhūṣanty aśvam // yad aśvāya vāsa upastṛṇanty adhivāsaṃ yā hiraṇyāny asmai / saṃdānam arvantaṃ paḍvīśaṃ priyā deveṣv āyāmayanti // nikramaṇaṃ niṣadanaṃ vivartanaṃ yac ca paḍvīśam arvataḥ / yac ca papau yac ca ghāsiṃ jaghāsa sarvā tā te api deveṣv astu // mā tvāgnir dhanayīd dhūmagandhir mokhā bhrājanty abhivikta jaghriḥ / iṣṭaṃ vītam abhigūrtaṃ vaṣaṭkṛtaṃ taṃ devāsaḥ pratigṛbhṇanty aśvam
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
धनयीद् : फ़्न् मित्त्wएदे, तेxत्क्रितिस्छे बेमेर्कुन्गेन् ज़ुर् क्ः प्। १५५: ध्वनयीद् समिद्धो अञ्जन् कृदरं मतीनां घृतम् अग्ने मधुमत् पिन्वमानः । वाजी वहन् वाजिनं जातवेदो देवानां वक्षि प्रियम् आ सधस्थम् ॥ तनूनपात् सं पथो देवयानान् प्रजानन् वाज्य् अप्येतु देवान् । अनु त्वा सप्ते प्रदिशः सचन्तां स्वधां देवैर् यजमानाय धेहि ॥ ईड्यश् चासि वन्द्यश् चासि वाजिन्न् आशुश् चासि मेध्यश् चासि सप्ते । अग्निष् ट्वा देवैर् वसुभिः सजोषाः प्रीतं वह्निं वहतु जातवेदाः ॥ स्तीर्णं बर्हिः सुष्टरीमा जुषाणोरु पृथु प्रथमानं पृथिव्याम् । देवेभिर् अक्तम् अदितिः सजोषाः स्योनं कृण्वाना सुविते दधातु ॥ एता उ वः सुभगा विश्ववारा वि पक्षोभिः श्रयमाणा उद् आतैः । ऋष्वाः सतीः कवषः शुम्भमाना द्वारो देवीः सुप्रायणा भवन्तु ॥ अन्तरा मित्रावरुणा चरन्ती मुखं यज्ञानाम् अभि संविदाने । उषासा वां सुहिरण्ये सुशिल्पे ऋतस्य योना इह सादयामि ॥ प्रथमा वां सरथिना सुवर्णा देवौ पश्यन्तौ भुवनानि विश्वा । अपिप्रयं चोदना वां मिमाना होतारा ज्योतिः प्रदिशा दिशन्ता ॥ आदित्यैर् नो भारती वष्टु यज्ञं सरस्वती सह रुद्रैर् न आवीत् । इडोपहूता वसुभिः सजोषाः स्योनं कृण्वाना सुविते दधातु ॥ त्वष्टा वीरं देवकामं जजान त्वष्टुर् अर्वा जायत आशुर् अश्वः ॥ त्वष्टेमा विश्वा भुवना जजान बहोः कर्तारम् इह यक्षि होतः ॥ अश्वो घृतेन त्मन्या समक्ता उप देवं ऋतुशः पाथ एतु । वनस्पतिर् देवलोकं प्रजानन्न् अग्निना हव्या स्वदितानि वक्षत् ॥ प्रजापतेस् तपसा वावृधानः सद्यो जातो दधिषे यज्ञम् अग्ने । स्वाहाकृतेन हविषा पुरोगा याहि साध्या हविर् अदन्तु देवाः
dhanayīd : FN Mittwede, Textkritische Bemerkungen zur Kḥ p. 155: dhvanayīd samiddho añjan kṛdaraṃ matīnāṃ ghṛtam agne madhumat pinvamānaḥ / vājī vahan vājinaṃ jātavedo devānāṃ vakṣi priyam ā sadhastham // tanūnapāt saṃ patho devayānān prajānan vājy apyetu devān / anu tvā sapte pradiśaḥ sacantāṃ svadhāṃ devair yajamānāya dhehi // īḍyaś cāsi vandyaś cāsi vājinn āśuś cāsi medhyaś cāsi sapte / agniṣ ṭvā devair vasubhiḥ sajoṣāḥ prītaṃ vahniṃ vahatu jātavedāḥ // stīrṇaṃ barhiḥ suṣṭarīmā juṣāṇoru pṛthu prathamānaṃ pṛthivyām / devebhir aktam aditiḥ sajoṣāḥ syonaṃ kṛṇvānā suvite dadhātu // etā u vaḥ subhagā viśvavārā vi pakṣobhiḥ śrayamāṇā ud ātaiḥ / ṛṣvāḥ satīḥ kavaṣaḥ śumbhamānā dvāro devīḥ suprāyaṇā bhavantu // antarā mitrāvaruṇā carantī mukhaṃ yajñānām abhi saṃvidāne / uṣāsā vāṃ suhiraṇye suśilpe ṛtasya yonā iha sādayāmi // prathamā vāṃ sarathinā suvarṇā devau paśyantau bhuvanāni viśvā / apiprayaṃ codanā vāṃ mimānā hotārā jyotiḥ pradiśā diśantā // ādityair no bhāratī vaṣṭu yajñaṃ sarasvatī saha rudrair na āvīt / iḍopahūtā vasubhiḥ sajoṣāḥ syonaṃ kṛṇvānā suvite dadhātu // tvaṣṭā vīraṃ devakāmaṃ jajāna tvaṣṭur arvā jāyata āśur aśvaḥ // tvaṣṭemā viśvā bhuvanā jajāna bahoḥ kartāram iha yakṣi hotaḥ // aśvo ghṛtena tmanyā samaktā upa devaṃ ṛtuśaḥ pātha etu / vanaspatir devalokaṃ prajānann agninā havyā svaditāni vakṣat // prajāpates tapasā vāvṛdhānaḥ sadyo jāto dadhiṣe yajñam agne / svāhākṛtena haviṣā purogā yāhi sādhyā havir adantu devāḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
बहूनां पिता बहुर् अस्य पुत्रः चिश्चा कृणोति समनावगत्य । इषुधिः सङ्काः पृतनाश् च सर्वाः पृष्ठे निनद्धो जयति प्रसूतः ॥ रथे तिष्ठन् नयति वाजिनः पुरो यत्रयत्र कामयते सुषारथिः । अभीशूनां महिमानं पनायत मनः पश्चाद् अनुयछन्ति रश्मयः ॥ तीव्रान् घोषान् कृण्वते वृषपाणयो ऽश्वा रथेभिः सह वाजयन्तः । अवक्रामन्तः प्रपदैर् अमित्रान् क्षिणन्ति शत्रून्र् अनपव्ययन्तः ॥ वनस्पते वीड्वङ्गो हि भूया अस्मत्सखा प्रतरणः सुवीरः । गोभिः संनद्धो असि वीडयस्वास्थाता ते जयतु जेत्वानि ॥ दिवस् पृथिव्याः पर्य् अन्तरिक्षाद् वनस्पतिभ्यः पर्य् आवृतं सहः । अपाम् ओज्मानं परि गोभिर् आवृतम् इन्द्रस्य वज्रं हविषा रथं यज ॥ इन्द्रस्य वज्रो मरुताम् अनीकं मित्रस्य गर्भो वरुणस्य नाभिः । सेमां नो हव्यदातिं जुषाणो देव रथ प्रति हव्या गृभाय ॥ स्वादुषंसदः पितरो वयोधाः कृछ्रेश्रितः शक्तीवन्तो गभीराः । चित्रसेना इषुबला अमृध्राः सतोवीरा उरवो व्रातसाहाः ॥ ब्राह्मणासः पितरः सोम्यासः शिवे नो द्यावापृथिवी उभे स्ताम् । पूषा नः पातु दुरिताद् ऋतावृधो रक्षा माकिर् नो अघशंस ईशत ॥ ऋजीते परिवृङ्ग्धि नो ऽश्मा भवतु नस् तनूः । सोमो अधिब्रवीतु नो ऽदितिः शर्म यछतु ॥ सुपर्णं वस्ते मृगो अस्या दन्तो गोभिः संनद्धा पतति प्रसूता । यत्रा नरः सं च वि च द्रवन्ति तत्रास्मभ्यम् इषवः शर्म यंसन् ॥ अहिर् इव भोगैः पर्येति बाहुं ज्याया हेतिं परिबाधमानः । हस्तघ्नो विश्वा वयुनानि विद्वान् पुमान् पुमांसं परिपातु विश्वतः ॥ आजङ्घन्ति सान्व् एषां जघनं उपजिघ्नतु । अश्वाजनि प्रचेतसो ऽश्वान्त् समत्सु नोदय ॥ उपश्वासय पृथिवीम् उत द्यां पुरुत्रा ते मनुतां विष्ठितं जगत् । सं दुन्दुभे सजूर् इन्द्रेण देवैर् आराद् दवीयो अपसेध शत्रून् ॥ आक्रन्दय बलम् ओजो ना आधा निष्टनिहि दुरिता बाधमानः । अपप्रोथ दुन्दुभे दुछुना इत इन्द्रस्य मुष्टिर् असि वीडयस्व ॥ इन्द्रस्य : फ़्न् एमेन्देद्। एद्।: इन्द्रस्य। आमूर् अज प्रत्यावर्तयेमाः केतुमद् दुन्दुभिर् वावदीति । सम् अश्वपर्णाश् चरन्तु नो नरो ऽस्माकम् इन्द्र रथिनो जयन्तु
bahūnāṃ pitā bahur asya putraḥ ciścā kṛṇoti samanāvagatya / iṣudhiḥ saṅkāḥ pṛtanāś ca sarvāḥ pṛṣṭhe ninaddho jayati prasūtaḥ // rathe tiṣṭhan nayati vājinaḥ puro yatrayatra kāmayate suṣārathiḥ / abhīśūnāṃ mahimānaṃ panāyata manaḥ paścād anuyachanti raśmayaḥ // tīvrān ghoṣān kṛṇvate vṛṣapāṇayo 'śvā rathebhiḥ saha vājayantaḥ / avakrāmantaḥ prapadair amitrān kṣiṇanti śatrūnr anapavyayantaḥ // vanaspate vīḍvaṅgo hi bhūyā asmatsakhā prataraṇaḥ suvīraḥ / gobhiḥ saṃnaddho asi vīḍayasvāsthātā te jayatu jetvāni // divas pṛthivyāḥ pary antarikṣād vanaspatibhyaḥ pary āvṛtaṃ sahaḥ / apām ojmānaṃ pari gobhir āvṛtam indrasya vajraṃ haviṣā rathaṃ yaja // indrasya vajro marutām anīkaṃ mitrasya garbho varuṇasya nābhiḥ / semāṃ no havyadātiṃ juṣāṇo deva ratha prati havyā gṛbhāya // svāduṣaṃsadaḥ pitaro vayodhāḥ kṛchreśritaḥ śaktīvanto gabhīrāḥ / citrasenā iṣubalā amṛdhrāḥ satovīrā uravo vrātasāhāḥ // brāhmaṇāsaḥ pitaraḥ somyāsaḥ śive no dyāvāpṛthivī ubhe stām / pūṣā naḥ pātu duritād ṛtāvṛdho rakṣā mākir no aghaśaṃsa īśata // ṛjīte parivṛṅgdhi no 'śmā bhavatu nas tanūḥ / somo adhibravītu no 'ditiḥ śarma yachatu // suparṇaṃ vaste mṛgo asyā danto gobhiḥ saṃnaddhā patati prasūtā / yatrā naraḥ saṃ ca vi ca dravanti tatrāsmabhyam iṣavaḥ śarma yaṃsan // ahir iva bhogaiḥ paryeti bāhuṃ jyāyā hetiṃ paribādhamānaḥ / hastaghno viśvā vayunāni vidvān pumān pumāṃsaṃ paripātu viśvataḥ // ājaṅghanti sānv eṣāṃ jaghanaṃ upajighnatu / aśvājani pracetaso 'śvānt samatsu nodaya // upaśvāsaya pṛthivīm uta dyāṃ purutrā te manutāṃ viṣṭhitaṃ jagat / saṃ dundubhe sajūr indreṇa devair ārād davīyo apasedha śatrūn // ākrandaya balam ojo nā ādhā niṣṭanihi duritā bādhamānaḥ / apaprotha dundubhe duchunā ita indrasya muṣṭir asi vīḍayasva // indrasya : FN emended. Ed.: indrasya. āmūr aja pratyāvartayemāḥ ketumad dundubhir vāvadīti / sam aśvaparṇāś carantu no naro 'smākam indra rathino jayantu
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
विष्टम्भो दिवो धरुणा पृथिव्या अस्येशाना जगतो विष्णुपत्नी । व्यचस्वतीषयन्ती सुभूतिः शिवा नो अस्त्व् अदितेर् उपस्थे ॥ कया नः ॥ को अद्य युङ्क्ते धुरि गा ऋतस्य शिमीवतो भामिनो दुर्हृणायून् । आसन्निषून् हृत्स्वसो मयोभून् य एषां भृत्याम् ऋणधत् स जीवात्
viṣṭambho divo dharuṇā pṛthivyā asyeśānā jagato viṣṇupatnī / vyacasvatīṣayantī subhūtiḥ śivā no astv aditer upasthe // kayā naḥ // ko adya yuṅkte dhuri gā ṛtasya śimīvato bhāmino durhṛṇāyūn / āsanniṣūn hṛtsvaso mayobhūn ya eṣāṃ bhṛtyām ṛṇadhat sa jīvāt
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
त्वम् अग्ने शोचिषा शोशुचाना आ रोदसी अपृणा जायमानः । त्वं देवं अभिशस्तेर् अमुञ्चो वैश्वानर जातवेदो महित्वा ॥ उर्वी रोदसी वरिवस् कृणोतं क्षेत्रस्य पत्नी अधि नो ब्रुवाथः । स्तौमि द्यावापृथिवी नाथितो जोहवीमि ते नो मुञ्चतम् अंहसः ॥ ये अप्रथेताम् अमितेभिर् ओजोभिर् ये प्रतिष्ठे अभवतां वसूनाम् । स्तौमि द्यावापृथिवी नाथितो जोहवीमि ते नो मुञ्चतम् अंहसः ॥ यच् चिद् धि ते पुरुषत्रा यविष्ठाचित्तिभिश् चकृमा कच्चिद् आगः । कृधी ष्व् अस्मं अदितेर् अनागान् एनांसि शिश्रथो विष्वग् अग्ने ॥ यथा ह त्यद् वसवो गौर्यं चित् पदि षिताम् अमुञ्चता यजत्राः । एवो ष्व् अस्मन् मुञ्चता व्य् अंहः प्रतार्य् अग्ने प्रतरं ना आयुः
tvam agne śociṣā śośucānā ā rodasī apṛṇā jāyamānaḥ / tvaṃ devaṃ abhiśaster amuñco vaiśvānara jātavedo mahitvā // urvī rodasī varivas kṛṇotaṃ kṣetrasya patnī adhi no bruvāthaḥ / staumi dyāvāpṛthivī nāthito johavīmi te no muñcatam aṃhasaḥ // ye aprathetām amitebhir ojobhir ye pratiṣṭhe abhavatāṃ vasūnām / staumi dyāvāpṛthivī nāthito johavīmi te no muñcatam aṃhasaḥ // yac cid dhi te puruṣatrā yaviṣṭhācittibhiś cakṛmā kaccid āgaḥ / kṛdhī ṣv asmaṃ aditer anāgān enāṃsi śiśratho viṣvag agne // yathā ha tyad vasavo gauryaṃ cit padi ṣitām amuñcatā yajatrāḥ / evo ṣv asman muñcatā vy aṃhaḥ pratāry agne prataraṃ nā āyuḥ
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.