क्अ इ,४१।५-१६ रो इ,१३४-१३६ प्रत्येकम् वृद्धिगुणसञ्ज्ञे भवतः इति वक्तव्यम् । किम् प्रयोजनम् । समुदाये मा भूताम् इति । अन्यत्र सहवचनात् समुदाये सञ्ज्ञाप्रसङ्गः । अन्यत्र सहवचनात् समुदाये वृद्धिगुणसञ्ज्ञयोः अप्रसङ्गः । यत्र इच्छति सहभूतानाम् कार्यम् करोति तत्र सहग्रहणम् । तत् यथा । सह सुपा । उभे अभ्यस्तम् सह इति । प्रत्यवयवम् च वाक्यपरिसमाप्तेः । प्रत्यवयवम् च वाक्यपरिसमाप्तिः दृश्यते । तत् यथा । देवदत्तयज्ञदत्तविष्णुमित्राः भोज्यन्ताम् इति । न च उच्यते प्रत्येकम् इति । प्रत्येकम् च भुजिः परिसमाप्यते । ननु च अयम् अपि अस्ति दृष्टान्तः समुदाये वाक्यपरिसमाप्तिः इति । तत् यथा । गर्गाः शतम् दण्ड्यन्ताम् इति । अर्थिनः च राजानः हिरण्येन भवन्ति न च प्रत्येकम् दण्डयन्ति । सति एतस्मिन् दृष्टान्ते यदि तत्र सहग्रहणम् क्रियते इह अपि प्रत्येकम् इति वक्तव्यम् । अथ तत्र अन्तरेण सहग्रहणम् सहभूतानाम् कार्यम् भवति इह अपि न अर्थः प्रत्येकम् इति वचनेन ।
KA I,41.5-16 Ro I,134-136 pratyekam vṛddhiguṇasañjñe bhavataḥ iti vaktavyam . kim prayojanam . samudāye mā bhūtām iti . anyatra sahavacanāt samudāye sañjñāprasaṅgaḥ . anyatra sahavacanāt samudāye vṛddhiguṇasañjñayoḥ aprasaṅgaḥ . yatra icchati sahabhūtānām kāryam karoti tatra sahagrahaṇam . tat yathā . saha supā . ubhe abhyastam saha iti . pratyavayavam ca vākyaparisamāpteḥ . pratyavayavam ca vākyaparisamāptiḥ dṛśyate . tat yathā . devadattayajñadattaviṣṇumitrāḥ bhojyantām iti . na ca ucyate pratyekam iti . pratyekam ca bhujiḥ parisamāpyate . nanu ca ayam api asti dṛṣṭāntaḥ samudāye vākyaparisamāptiḥ iti . tat yathā . gargāḥ śatam daṇḍyantām iti . arthinaḥ ca rājānaḥ hiraṇyena bhavanti na ca pratyekam daṇḍayanti . sati etasmin dṛṣṭānte yadi tatra sahagrahaṇam kriyate iha api pratyekam iti vaktavyam . atha tatra antareṇa sahagrahaṇam sahabhūtānām kāryam bhavati iha api na arthaḥ pratyekam iti vacanena .
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.