Library·Patanjali: Vyakaranamahabhasya·1·1.1·1.1.44·1.1.44.5

Patanjali: Vyakaranamahabhasya 1.1.44.5

P 1.1.44.5

क्अ इ,१०५।१४-२० रो इ,३३२-३३३ अशिष्यः वा विदितत्वात् । अशिष्यः वा पुनः अयम् योगः । किम् कारणम् । विदितत्वात् । यत् अनेन योगेन प्रार्थ्यते तस्य अर्थस्य विदितत्वात् । ये अपि हि एताम् सञ्ज्ञाम् न आरभन्ते ते अपि विभाषा इति उक्ते अनित्यत्वम् अवगच्छन्ति । याज्ञिकाः खलु अपि सञ्ज्ञाम् अनारभमाणाः विभाषा इति उक्ते अनित्यत्वम् अवगच्छन्ति । तत् यथा । मेध्यः पशुः विभाषितः । मेध्यः अनड्वान् विभाषितः इति । आलब्धव्यः न आलब्धव्यः इति गम्यते । आचार्यः खलु अपि सञ्ज्ञाम् आरभमाणः भूयिष्ठम् अन्यैः अपि शब्दैः एतम् अर्थम् सम्प्रत्याययति बहुलम् अन्यतरस्याम् उभयथा वा एकेषाम् इति ।

KA I,105.14-20 Ro I,332-333 aśiṣyaḥ vā viditatvāt . aśiṣyaḥ vā punaḥ ayam yogaḥ . kim kāraṇam . viditatvāt . yat anena yogena prārthyate tasya arthasya viditatvāt . ye api hi etām sañjñām na ārabhante te api vibhāṣā iti ukte anityatvam avagacchanti . yājñikāḥ khalu api sañjñām anārabhamāṇāḥ vibhāṣā iti ukte anityatvam avagacchanti . tat yathā . medhyaḥ paśuḥ vibhāṣitaḥ . medhyaḥ anaḍvān vibhāṣitaḥ iti . ālabdhavyaḥ na ālabdhavyaḥ iti gamyate . ācāryaḥ khalu api sañjñām ārabhamāṇaḥ bhūyiṣṭham anyaiḥ api śabdaiḥ etam artham sampratyāyayati bahulam anyatarasyām ubhayathā vā ekeṣām iti .

Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.

Sanskrit only: no published translation is held for this verse.

Permanent address: hreem.cc/library/P/1.1.44.5

Cite as: Patanjali: Vyakaranamahabhasya 1.1.44.5, in HREEM (hreem.cc/library/P/1.1.44.5), after GRETIL, Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay….

Edition, numbering and licence

GRETIL 6_sastra/1_gram/pmbhasuu.htm — Patanjali: Vyakaranamahabhasya (Mahabhasya) Based on the edition by Franz Kielhorn (Bombay 1880-1885), revised by K.V. Abhyankar (Poona 1972-1996). With additional references of the edition Gurukuljhajjar, Rohatak (Rohtak) : Hariyana sahitya samsthan, 1961-196

GRETIL (SUB Göttingen), CC BY-NC-SA 4.0 — non-commercial use with attribution; the Companion is kept free while this corpus is held. Devanagari generated mechanically from GRETIL's IAST.

More about this text