क्अ इइइ,२४०।१-१६ रो व्,९-१० तत् एतत् अनन्यार्थम् झल्ग्रहणम् कर्तव्यम् नुम्प्रतिषेधः वा वक्तव्यः । उभयम् न वक्तव्यम् । उपरिष्टात् झल्ग्रहणम् क्रियते तत् पुरस्तात् अपक्रक्ष्यते । एवम् अपि सूत्रविपर्यासः कृतः भवति । एवम् तर्हि योगविभागः करिष्यते । उगिदचाम् सर्वनामस्थाने अधातोः । युजेः असमासे । ततः नपुंसकस्य । नपुंसकस्य नुम् भवति । झलः इति उभयोः शेषः । ततः अचः । अजन्तस्य च नपुंसकलिङ्गस्य नुम् भवति । यदि अपि तावत् एतत् उगित्कार्यम् परिहृतम् इदम् अपरम् प्राप्नोति : शातनितरा पातनितरा । उगितः नद्याः घादिषु ह्रस्वः भवति इति अन्यतरस्याम् ह्रस्वत्वम् प्रसज्येत नित्यम् च इष्यते । उगितः या नदी एवम् एतत् विज्ञायते । उगितः एषा नदी । उगितः या परा । अत्र च एव दोषः भवति उगितः हि एषा परा नदी ऐषुमतितरायाम् च प्राप्नोति । उगितः परा या विहिता । उगितः एषा विहिता । उगितः इति एवम् या विहिता । एवम् अपि भोगवतितरायाम् दोषः भवति । भोगवतितरा भोगवतीतरा । तस्मात् उगितः या नदी उगितः या विहिता इति एवम् एतत् विज्ञास्यते । एवम् विज्ञायमाने शातनितरायाम् दोषः एव । सिद्धम् तु युवोः अनुनासिकत्वात् सिद्धम् एतत् । कथम् । यकारवकारयोः एव इदम् अनुनासिकयोः ग्रहणम् । सन्ति हि यणः सानुनासिकाः निरनुनासिकाः च ।
KA III,240.1-16 Ro V,9-10 tat etat ananyārtham jhalgrahaṇam kartavyam numpratiṣedhaḥ vā vaktavyaḥ . ubhayam na vaktavyam . upariṣṭāt jhalgrahaṇam kriyate tat purastāt apakrakṣyate . evam api sūtraviparyāsaḥ kṛtaḥ bhavati . evam tarhi yogavibhāgaḥ kariṣyate . ugidacām sarvanāmasthāne adhātoḥ . yujeḥ asamāse . tataḥ napuṃsakasya . napuṃsakasya num bhavati . jhalaḥ iti ubhayoḥ śeṣaḥ . tataḥ acaḥ . ajantasya ca napuṃsakaliṅgasya num bhavati . yadi api tāvat etat ugitkāryam parihṛtam idam aparam prāpnoti : śātanitarā pātanitarā . ugitaḥ nadyāḥ ghādiṣu hrasvaḥ bhavati iti anyatarasyām hrasvatvam prasajyeta nityam ca iṣyate . ugitaḥ yā nadī evam etat vijñāyate . ugitaḥ eṣā nadī . ugitaḥ yā parā . atra ca eva doṣaḥ bhavati ugitaḥ hi eṣā parā nadī aiṣumatitarāyām ca prāpnoti . ugitaḥ parā yā vihitā . ugitaḥ eṣā vihitā . ugitaḥ iti evam yā vihitā . evam api bhogavatitarāyām doṣaḥ bhavati . bhogavatitarā bhogavatītarā . tasmāt ugitaḥ yā nadī ugitaḥ yā vihitā iti evam etat vijñāsyate . evam vijñāyamāne śātanitarāyām doṣaḥ eva . siddham tu yuvoḥ anunāsikatvāt siddham etat . katham . yakāravakārayoḥ eva idam anunāsikayoḥ grahaṇam . santi hi yaṇaḥ sānunāsikāḥ niranunāsikāḥ ca .
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.