क्अ इइइ,३०८।८-२२ रो व्,१६९।४-१७१।३ अचि रादेशे जसि उपसङ्ख्यानम् गुणपरत्वात् । अचि रादेशे जसि उपसङ्ख्यानम् कर्तव्यम् । तिस्रः तिष्ठन्ति , चतस्रः तिष्ठन्ति । किम् पुनः कारणम् न सिध्यति । गुणपरत्वात् । परत्वात् गुणः प्राप्नोति । तत् तर्हि वक्तव्यम् । न वा अनवकाशत्वात् रस्य । न वा वक्तव्यम् । किम् कारणम् । अनवकाशत्वात् रस्य । अनवकाशः रादेशः गुणम् बाधिष्यते । सावकाशः रादेशः । कः अवकाशः । तिस्रः पश्य । चतस्रः पश्य । न एषः अस्ति अवकाशः । अत्र अपि पूर्वसवर्णदीर्घः प्राप्नोति । सः यथा एव पूर्वसवर्णम् बाधते एवम् गुणम् अपि बाधिष्यते । गुणः अपि अनवकाशः । सावकाशः गुणः । कः अवकाशः । हे कर्तः । न एषः सर्वनामस्थाने गुणः । कः तर्हि । सम्बुद्धिगुणः । अयम् तर्हि । हे मातः । एषः अपि सम्बुद्धिगुणः एव । न अत्र सम्बुद्धिगुणः प्राप्नोति । किम् कारणम् । अम्बार्थनद्योः ह्रस्वः इति ह्रस्वत्वेन भवितव्यम् । भवेत् दीर्घाणाम् ह्रस्ववचनसामर्थ्यात् न स्यात् ह्रस्वानाम् तु खलु ह्रस्वत्वम् क्रियताम् सम्बुद्धिगुणः इति परत्वात् सम्बुद्धिगुणेन भवितव्यम् । अथ अपि कथम् चित् सावकासः गुणः स्यात् एवम् अपि न दोषः । पुरस्तात् अपवादाः अनन्तरान् विधीन् बाधन्ते इति एवम् अयम् रादेशः जसि गुणम् बाधते सर्वनामस्थानगुणम् न बाधिष्यते । तस्मात् सुष्ठु उच्यते अचि रादेशे जसि उपसङ्ख्यानम् गुणपरत्वात् इति ।
KA III,308.8-22 Ro V,169.4-171.3 aci rādeśe jasi upasaṅkhyānam guṇaparatvāt . aci rādeśe jasi upasaṅkhyānam kartavyam . tisraḥ tiṣṭhanti , catasraḥ tiṣṭhanti . kim punaḥ kāraṇam na sidhyati . guṇaparatvāt . paratvāt guṇaḥ prāpnoti . tat tarhi vaktavyam . na vā anavakāśatvāt rasya . na vā vaktavyam . kim kāraṇam . anavakāśatvāt rasya . anavakāśaḥ rādeśaḥ guṇam bādhiṣyate . sāvakāśaḥ rādeśaḥ . kaḥ avakāśaḥ . tisraḥ paśya . catasraḥ paśya . na eṣaḥ asti avakāśaḥ . atra api pūrvasavarṇadīrghaḥ prāpnoti . saḥ yathā eva pūrvasavarṇam bādhate evam guṇam api bādhiṣyate . guṇaḥ api anavakāśaḥ . sāvakāśaḥ guṇaḥ . kaḥ avakāśaḥ . he kartaḥ . na eṣaḥ sarvanāmasthāne guṇaḥ . kaḥ tarhi . sambuddhiguṇaḥ . ayam tarhi . he mātaḥ . eṣaḥ api sambuddhiguṇaḥ eva . na atra sambuddhiguṇaḥ prāpnoti . kim kāraṇam . ambārthanadyoḥ hrasvaḥ iti hrasvatvena bhavitavyam . bhavet dīrghāṇām hrasvavacanasāmarthyāt na syāt hrasvānām tu khalu hrasvatvam kriyatām sambuddhiguṇaḥ iti paratvāt sambuddhiguṇena bhavitavyam . atha api katham cit sāvakāsaḥ guṇaḥ syāt evam api na doṣaḥ . purastāt apavādāḥ anantarān vidhīn bādhante iti evam ayam rādeśaḥ jasi guṇam bādhate sarvanāmasthānaguṇam na bādhiṣyate . tasmāt suṣṭhu ucyate aci rādeśe jasi upasaṅkhyānam guṇaparatvāt iti .
Devanagari rendered by HREEM from the edition's roman (IAST) text; the IAST is the edition's own.
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.