क्अ इइइ,४१६।७-१५ रो व्,४१६-४१७ अशूद्रे इति किमर्थम् । कुशली असि तुषजक । अत्यल्पम् इदम् उच्यते : असूद्रे इति । अशूद्रस्त्र्यसूयकेषु । अशूद्रस्त्र्यसूयकेषु इति वक्तव्यम् । तत्र शूद्रे उदाहृतम् । स्त्रियाम् : गार्गी अहम् , भोः आयुष्मती भव गार्गि । असूयके : स्थाली अहम् , भोः आयुष्मान् एधि स्थालि३न् । न एषा मम सञ्ज्ञा स्थाली इति । किम् तर्हि दण्डिन्यायः मम विवक्षितः । सः वक्तव्यः । स्थाली अहम् भोः आयुष्मान् एधि स्थालिन् । न मम दण्डिन्यायः विवक्षितः । किम् तर्हि सञ्ज्ञा मम एषा । असूयकः त्वम् असि जाल्म न त्वम् प्रत्यभिवादम् अर्हसि भिद्यस्व वृषल स्थालिन् ।
KA III,416.7-15 Ro V,416-417 aśūdre iti kimartham . kuśalī asi tuṣajaka . atyalpam idam ucyate : asūdre iti . aśūdrastryasūyakeṣu . aśūdrastryasūyakeṣu iti vaktavyam . tatra śūdre udāhṛtam . striyām : gārgī aham , bhoḥ āyuṣmatī bhava gārgi . asūyake : sthālī aham , bhoḥ āyuṣmān edhi sthāli3n . na eṣā mama sañjñā sthālī iti . kim tarhi daṇḍinyāyaḥ mama vivakṣitaḥ . saḥ vaktavyaḥ . sthālī aham bhoḥ āyuṣmān edhi sthālin . na mama daṇḍinyāyaḥ vivakṣitaḥ . kim tarhi sañjñā mama eṣā . asūyakaḥ tvam asi jālma na tvam pratyabhivādam arhasi bhidyasva vṛṣala sthālin .
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्अ इइइ,४१६।१६-२२ रो व्,४१७ भोराजन्यविशाम् वा । भोराजन्यविशाम् वा इति वक्तव्यम् । देवदत्तः अहम् भोः आयुष्मान् एधि देवदत्त भो३ः । देवदत्त भोः । भोः । राजन्य । इन्द्रवर्मा अहम् भोः आयुष्मान् एधि इन्द्रवर्म३न् । इन्द्रवर्मन् । राजन्य । विट् । इन्द्रपालितः अहम् भोः आयुष्मान् एधि इन्द्रपालित३ । इन्द्रपालित । अपरः आह : । सर्वस्य एव नाम्नः प्रत्यभिवादे भोःशब्दः आदेशः वक्तव्यः । देवदत्तः अहम् भोः आयुष्मान् एधि भो३ः । आयुष्मान् एधि देवदत्त३ इति वा ।
KA III,416.16-22 Ro V,417 bhorājanyaviśām vā . bhorājanyaviśām vā iti vaktavyam . devadattaḥ aham bhoḥ āyuṣmān edhi devadatta bho3ḥ . devadatta bhoḥ . bhoḥ . rājanya . indravarmā aham bhoḥ āyuṣmān edhi indravarma3n . indravarman . rājanya . viṭ . indrapālitaḥ aham bhoḥ āyuṣmān edhi indrapālita3 . indrapālita . aparaḥ āha : . sarvasya eva nāmnaḥ pratyabhivāde bhoḥśabdaḥ ādeśaḥ vaktavyaḥ . devadattaḥ aham bhoḥ āyuṣmān edhi bho3ḥ . āyuṣmān edhi devadatta3 iti vā .
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.
क्अ इइइ,४१६।२३-४१७।५ रो व्,४१७-४१८ इह कस्मात् न भवति । देवदत्त कुशली असि इति । इह किम् चित् उच्यते किम् चित् प्रत्युच्यते । अप्रधानम् उच्यते प्रधानम् प्रत्युच्यते । तत्र प्रधानस्थस्य टिसञ्ज्ञकस्य प्लुत्या भवितव्यम् न च अत्र प्रधानस्थम् टिसञ्ज्ञम् । इह अपि तर्हि न प्राप्नोति । आधेयः अग्नि३ः न आधेय३ः इति । न एतत् विचार्यते आधेयः न आधेयः अग्निः चेत् भवति इति । किम् तर्हि । इह अग्निसाधना क्रिया विचार्यते आधेयः अग्निः न आधेयः इति । यदि एवम् द्वितीयः अग्निशब्दस्य प्रयोगः प्राप्नोति । उक्तार्थानाम् अप्रयोगः इति न भविष्यति । यदि एवम् आधेयशब्दस्य अपि तर्हि द्वितीयस्य प्रयोगः न प्राप्नोति उक्तार्थानाम् अप्रयोगः नाम भवति इति । न एषः दोषः । उक्तार्थानाम् अपि प्रयोगः दृश्यते । तत् यथा । अपूपौ द्वौ आनय । ब्राह्मणौ द्वौ आनय इति ।
KA III,416.23-417.5 Ro V,417-418 iha kasmāt na bhavati . devadatta kuśalī asi iti . iha kim cit ucyate kim cit pratyucyate . apradhānam ucyate pradhānam pratyucyate . tatra pradhānasthasya ṭisañjñakasya plutyā bhavitavyam na ca atra pradhānastham ṭisañjñam . iha api tarhi na prāpnoti . ādheyaḥ agni3ḥ na ādheya3ḥ iti . na etat vicāryate ādheyaḥ na ādheyaḥ agniḥ cet bhavati iti . kim tarhi . iha agnisādhanā kriyā vicāryate ādheyaḥ agniḥ na ādheyaḥ iti . yadi evam dvitīyaḥ agniśabdasya prayogaḥ prāpnoti . uktārthānām aprayogaḥ iti na bhaviṣyati . yadi evam ādheyaśabdasya api tarhi dvitīyasya prayogaḥ na prāpnoti uktārthānām aprayogaḥ nāma bhavati iti . na eṣaḥ doṣaḥ . uktārthānām api prayogaḥ dṛśyate . tat yathā . apūpau dvau ānaya . brāhmaṇau dvau ānaya iti .
Sanskrit only: no published translation is held for this verse.