Library·Ṛgveda Saṃhitā·1·1.105
चन्द्रमा अप्स्व् अन्तर् आ सुपर्णो धावते दिवि । न वो हिरण्यनेमयः पदं विन्दन्ति विद्युतो वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
candramā apsv antar ā suparṇo dhāvate divi | na vo hiraṇyanemayaḥ padaṃ vindanti vidyuto vittam me asya rodasī ||
Within the waters runs the Moon, he with the beauteous wings in heaven. Ye lightnings with your golden wheels, men find not your abiding-place. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
अर्थम् इद् वा उ अर्थिन आ जाया युवते पतिम् । तुञ्जाते वृष्ण्यम् पयः परिदाय रसं दुहे वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
artham id vā u arthina ā jāyā yuvate patim | tuñjāte vṛṣṇyam payaḥ paridāya rasaṃ duhe vittam me asya rodasī ||
Surely men crave and gain their wish. Close to her husband clings the wife. And, in embraces intertwined, both give and take the bliss of love. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
मो षु देवा अदः स्वर् अव पादि दिवस् परि । मा सोम्यस्य शम्भुवः शूने भूम कदा चन वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
mo ṣu devā adaḥ svar ava pādi divas pari | mā somyasya śambhuvaḥ śūne bhūma kadā cana vittam me asya rodasī ||
O never may that light, ye Gods, fall from its station in the sky. Ne'er fail us one like Soma sweet, the spring of our felicity. Mark this my woe ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
यज्ञम् पृच्छाम्य् अवमं स तद् दूतो वि वोचति । क्व ऋतम् पूर्व्यं गतं कस् तद् बिभर्ति नूतनो वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
yajñam pṛcchāmy avamaṃ sa tad dūto vi vocati | kva ṛtam pūrvyaṃ gataṃ kas tad bibharti nūtano vittam me asya rodasī ||
I ask the last of sacrifice. As envoy he shall tell it forth. Where is the ancient law divine? Who is its new diffuser now? Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
अमी ये देवा स्थन त्रिष्व् आ रोचने दिवः । कद् व ऋतं कद् अनृतं क्व प्रत्ना व आहुतिर् वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
amī ye devā sthana triṣv ā rocane divaḥ | kad va ṛtaṃ kad anṛtaṃ kva pratnā va āhutir vittam me asya rodasī ||
Ye Gods who yonder have your home in the three lucid realms of heaven, What count ye truth and what untruth? Where is mine ancient call on you? Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
कद् व ऋतस्य धर्णसि कद् वरुणस्य चक्षणम् । कद् अर्यम्णो महस् पथाति क्रामेम दूढ्यो वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
kad va ṛtasya dharṇasi kad varuṇasya cakṣaṇam | kad aryamṇo mahas pathāti krāmema dūḍhyo vittam me asya rodasī ||
What is your firm support of Law? What Varuna's observant eye? How may we pass the wicked on the path of mighty Aryaman? Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
अहं सो अस्मि यः पुरा सुते वदामि कानि चित् । तम् मा व्यन्त्य् आध्यो वृको न तृष्णजम् मृगं वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
ahaṃ so asmi yaḥ purā sute vadāmi kāni cit | tam mā vyanty ādhyo vṛko na tṛṣṇajam mṛgaṃ vittam me asya rodasī ||
I am the man who sang of old full many a laud when Soma flowed. Yet torturing cares consume me as the wolf assails the thirsty deer. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
सम् मा तपन्त्य् अभितः सपत्नीर् इव पर्शवः । मूषो न शिश्ना व्य् अदन्ति माध्य स्तोतारं ते शतक्रतो वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
sam mā tapanty abhitaḥ sapatnīr iva parśavaḥ | mūṣo na śiśnā vy adanti mādhya stotāraṃ te śatakrato vittam me asya rodasī ||
Like rival wives on every side enclosing ribs oppress me sore. O Satakratu, biting cares devour me, singer of thy praise, as rats devour the weaver's threads. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
अमी ये सप्त रश्मयस् तत्रा मे नाभिर् आतता । त्रितस् तद् वेदाप्त्यः स जामित्वाय रेभति वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
amī ye sapta raśmayas tatrā me nābhir ātatā | tritas tad vedāptyaḥ sa jāmitvāya rebhati vittam me asya rodasī ||
Where those seven rays are shining, thence my home and family extend. This Trta Aptya knoweth well, and speaketh out for brotherhood. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
अमी ये पञ्चोक्षणो मध्ये तस्थुर् महो दिवः । देवत्रा नु प्रवाच्यं सध्रीचीना नि वावृतुर् वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
amī ye pañcokṣaṇo madhye tasthur maho divaḥ | devatrā nu pravācyaṃ sadhrīcīnā ni vāvṛtur vittam me asya rodasī ||
May those five Bulls which stand on high full in the midst of mighty heaven, Having together swiftly borne my praises to the Gods, return. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
सुपर्णा एत आसते मध्य आरोधने दिवः । ते सेधन्ति पथो वृकं तरन्तं यह्वतीर् अपो वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
suparṇā eta āsate madhya ārodhane divaḥ | te sedhanti patho vṛkaṃ tarantaṃ yahvatīr apo vittam me asya rodasī ||
High in the mid ascent of heaven those Birds of beauteous pinion sit. Back from his path they drive the wolf as he would cross the restless floods. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
नव्यं तद् उक्थ्यं हितं देवासः सुप्रवाचनम् । ऋतम् अर्षन्ति सिन्धवः सत्यं तातान सूर्यो वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
navyaṃ tad ukthyaṃ hitaṃ devāsaḥ supravācanam | ṛtam arṣanti sindhavaḥ satyaṃ tātāna sūryo vittam me asya rodasī ||
Firm is this new-wrought hymn of praise, and meet to be told forth, O Gods. The flowing of the floods is Law, Truth is the Sun's extended light. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
अग्ने तव त्यद् उक्थ्यं देवेष्व् अस्त्य् आप्यम् । स नः सत्तो मनुष्वद् आ देवान् यक्षि विदुष्टरो वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
agne tava tyad ukthyaṃ deveṣv asty āpyam | sa naḥ satto manuṣvad ā devān yakṣi viduṣṭaro vittam me asya rodasī ||
Worthy of laud, O Agni, is that kinship which thou hast with Gods. Here seat thee like a man: most wise, bring thou the Gods for sacrifice. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
सत्तो होता मनुष्वद् आ देवां अच्छा विदुष्टरः । अग्निर् हव्या सुषूदति देवो देवेषु मेधिरो वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
satto hotā manuṣvad ā devāṃ acchā viduṣṭaraḥ | agnir havyā suṣūdati devo deveṣu medhiro vittam me asya rodasī ||
Here seated, man-like as a priest shall wisest Agni to the Gods Speed onward our oblations, God among the Gods, intelligent. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
ब्रह्मा कृणोति वरुणो गातुविदं तम् ईमहे । व्य् ऊर्णोति हृदा मतिं नव्यो जायताम् ऋतं वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
brahmā kṛṇoti varuṇo gātuvidaṃ tam īmahe | vy ūrṇoti hṛdā matiṃ navyo jāyatām ṛtaṃ vittam me asya rodasī ||
Varuna makes the holy prayer. To him who finds the path we pray. He in the heart reveals his thought. Let sacred worship rise anew. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
असौ यः पन्था आदित्यो दिवि प्रवाच्यं कृतः । न स देवा अतिक्रमे तम् मर्तासो न पश्यथ वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
asau yaḥ panthā ādityo divi pravācyaṃ kṛtaḥ | na sa devā atikrame tam martāso na paśyatha vittam me asya rodasī ||
That pathway of the Sun in heaven, made to be highly glorified, Is not to be transgressed, O Gods. O mortals, ye behold it not. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
त्रितः कूपे ऽवहितो देवान् हवत ऊतये । तच् छुश्राव बृहस्पतिः कृण्वन्न् अंहूरणाद् उरु वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
tritaḥ kūpe 'vahito devān havata ūtaye | tac chuśrāva bṛhaspatiḥ kṛṇvann aṃhūraṇād uru vittam me asya rodasī ||
Trita, when buried in the well, calls on the Gods to succour him. That call of his Brhaspati heard and released him from distress. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
अरुणो मा सकृद् वृकः पथा यन्तं ददर्श हि । उज् जिहीते निचाय्या तष्टेव पृष्ट्यामयी वित्तम् मे अस्य रोदसी ॥
aruṇo mā sakṛd vṛkaḥ pathā yantaṃ dadarśa hi | uj jihīte nicāyyā taṣṭeva pṛṣṭyāmayī vittam me asya rodasī ||
A ruddy wolf beheld me once, as I was faring on my path. He, like a carpenter whose back is aching crouched and slunk away. Mark this my woe, ye Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)
एनाङ्गूषेण वयम् इन्द्रवन्तो ऽभि ष्याम वृजने सर्ववीराः । तन् नो मित्रो वरुणो मामहन्ताम् अदितिः सिन्धुः पृथिवी उत द्यौः ॥
enāṅgūṣeṇa vayam indravanto 'bhi ṣyāma vṛjane sarvavīrāḥ | tan no mitro varuṇo māmahantām aditiḥ sindhuḥ pṛthivī uta dyauḥ ||
Through this our song may we, allied with Indra, with all our heroes conquer in the battle. This prayer of ours may Varuna grant, and Mitra, and Aditi and Sindhu, Earth and Heaven.
Translated by Ralph T. H. Griffith (1896)